Ik ben het eens met wat je bedoelt (misschien zou ik een tolerante waarheidsclaim kunnen bedenken) maar dit weerlegt voor zover ik zie de stelling over het monotheisme niet.Theoloog schreef:Ongelovige: elke waarheidsclaim is intolerant, omdat het andere waarheidsclaims uitsluit. Elke universele ideologie is dan een agressief extremisme, omdat het andere visies op de werkelijkheid uitsluit, en die intellectueel en vaak ook fysiek bestrijdt.
Kijk bijvoorbeeld eens naar de wijze waarop de neoconservatieven meenden economisch liberalisme en democratie in het Midden-Oosten dachten te kunnen importeren. En dat is geen nieuw verschijnsel: de VS heeft een lange geschiedenis in het saboteren van regeringen met een haar onwelgevallige ideologie en het op de troon helpen van marionetregimes. Ieder die niet naar haar pijpen danst wordt voorgesteld als een trawant van de duivel. Terwijl de mensen in Egypte en Saoudi-Arabië (vrienden van de VS) net zo op hun woorden letten vanwege de veiligheidsdienst als in Syrië of Iran.
In de zeventiende eeuw waren er niet echt christelijke pressiegroepen nodig. Misschien is het woordje 'druk' wat onnauwkeurig. Waar het me om te doen is dat 'monotheisme' geen ojectief wetenschappelijk begrip is.Theoloog schreef:Verder bevat je eerdere betoog volgens mij een paar beweringen die aanleiding zijn tot discussie.Dat het 'onder druk van het christendom in ons wetenschappelijk jargon is binnengedrongen' is een tendentieuze manier van formuleren. Het klinkt alsof er pressiegroepen waren die de wetenschappelijke gemeenschap bestookten om het begrip monotheisme te gaan gebruiken (waar dat voorheen niet het geval was). Vermoedelijk bedoel je iets anders, en dat zou ik dan graag nader uitgewerkt zien.Ongelovige schreef:Het woord 'monotheisme' werd voor het eerst gebruikt in de zeventiende eeuw. Het is onder druk van het christendom in ons wetenschappelijk jargon binnengedrongen. Men moet zich afvragen waar het juist voor staat en of andersdenkenden wel hetzelfde woord wel willen gebruiken.
Daar zijn we het niet over eens. De Encyclopeadia Britannica kan het weten: God in monotheism is conceived of as the creator of the world and man; he has not abandoned his creation but continues to lead it through his power and wisdom; hence, viewed in this aspect, history is a manifestation of the divine will. God has not only created the natural world and the order existing therein but also the ethical order to which man ought to conform and, implicit in the ethical order, the social order. Everything is in the hands of God.Theoloog schreef:Maar verder, monotheisme betekent eenvoudig: de religieuze overtuiging/ doctrine dat er één God is, onafhankelijk van het universum. Ik zie nog niet zo goed wat in beginsel problematisch aan dat begrip is.
Jij spreekt over de deus otiosus die verdwijnt, of je denkt aan de god van de stoicijnen en Epicurus die onverschillig stonden tegenover de mensen. De God van de monotheisten is een universele god met de overgeerfde eigenschappen van een oorlogsgod (zoals je ook zelf aangeeft hieronder).
Ongelovige schreef:Aangezien de wereld veranderlijk is en iedereen goede en kwade ervaringen kent, moet één almachtige god wel totaal willekeurig en onverantwoordelijk omspringen met zijn aardse schepselen. Feitelijk is er maar één theorie die zulk een cynische god kan doorslikken, en dat is particularisme. Particularisme is de gedachte dat de eigen groep een voorkeursbehandeling verdient. Het is feitelijk de verzamelnaam die alle vormen van discrimatie groepeert.
Maar wie zou dat willen verkondigen? Ik heb het hier over wie er belang bij heeft monotheisme te promoten, ik wil geen psychologie op God toepassen.Theoloog schreef:Je slaat nu een aantal denksprongen over, die je niet expliciteert. Ik zie niet zo goed hoe je uit de willekeurigheid en onverantwoordelijkheid logisch noodzakelijk tot particularisme van God (het voortrekken door God van 'zijn' mensen.) komt. Als God compleet willekeurig en onverantwoordelijk is, dan kan hij immers net zo goed nu eens deze, en dan die groep voortrekken.
Er was geen monotheisme in Canaän vóór de ballingschap. Cyrus heeft Ezra (een klerk aan zijn hof!) naar Jeruzalem gezonden om in te voeren wat wij nu monotheisme noemen.Theoloog schreef:Jahwe was oorspronkelijk de stamgod van een groep die zich vestigde op het berg-/heuvelgebied midden in Kanaän, en die zich vermengde met de natuurlijke bevolking. Archeologische vondsten en literair-kritisch onderzoek naar bijbelteksten bevestigen die vermenging. De oorspronkelijke bevolking van Israël was veel syncretistischer dan uit de geloofspropaganda van de bijbel blijkt. Dat syncretisme wordt door de profetische en deuteronomistische schrijvers neergezet als latere afvalligheid van de oorspronkelijke positie: nl. de mozaïsche verering van één God rond één heiligdom, de tabernakel. In hoeverre de verhalen in Exodus op historische waarheid berusten, daarover kun je discussiëren. Zelf vind ik het wel geloofwaardig dat een groep zwervende outsiders zich in de woestijn aan de berggod Jahwe verbonden heeft, waarschijnlijk via contacten met de midianieten (zie bijv. de rol die Jetro speelt in Exodus). Uit de archeologie blijkt ook dat er iets bijzonders is aan het geloof van de godsdienst van de Oude Israëlieten: ze beeldden God niet af. Er zijn beelden gevonden van "Jahwe en zijn Asjera" (toen nog de vrouwelijke tegenhanger van Jahwe, gesymboliseerd door een loofboom), met een uitsparing op de centrale plaats. Daarnaast blijkt dat de bewoners van de heuvelvlakten geen varkens aten.
Ik heb hier zoroasterisme de stamvader van het monotheisme genoemd, en wilde zo deze diskussie vermijden.Theoloog schreef:De vraag is ook of je zoroasterisme wel als monotheisme kan zien, aangezien er in het zoroasterisme twee grootheden zijn, licht en duister, die elkaar in evenwicht houden. Er is dus niet, zoals in de bijbel wel duidelijk naar voren komt, één God die uiteindelijk alle willekeur in zich opneemt, met de duivel als aapje aan de ketting/ gevallen engel als afsplitsing van god om het pure kwaad in kwijt te kunnen.
Joden, christen en moslims verwijzen ziekte en tegenslag naar God. De duivel voert het misschien uit, maar God laat het toe, en het heeft allemaal een plaats in Gods plan dat wij niet kunnen begrijpen. 'Het is Gods wil' zo heet het. 'Nu begrijpen wij het nog niet, maar God heeft er vast een bedoeling mee'. Dat is een verschil met de twee principes van het zoroasterisme, dat een zuiver dualisme voorstaat, gematigd door de optimistische hoop dat het licht het uiteindelijk wint van de duisternis.
Om de ereplaats van de bijbel als heilig boek te waarborgen diende zoroasterisme uitgesloten te worden van het monotheisme. Nochthans noemt BBC "Zoroastrianism is one of the world's oldest monotheistic religions". Maar, zoals eerder betoogd, monotheisme is een gammele theorie. Joden en moslims vinden christenen die in de heilige drievuldigheid geloven helemaal geen monotheisten. Het kwaad is in het zoroastrisme ongeveer even ondergeschikt aan Ahura Mazda als de duivel in het 'echte' monotheisme, want het kwaad zal na negenduizend jaar overwonnen worden. De religieuze houding tegenover God is identiek in zoroasterisme, jodendom, christendom etc.... Voor mij is belangrijk dat monotheisme van zoroasterisme afstamt, niet of zoroasterisme zelf een monotheisme is.
. Daarom kun je ook moeilijk stellen dat het monotheisme een agressief extremisme is.
Hebr 6: 
Een aggressief meem hoeft nog geen agressie op te wekken. Het is in eerste instantie agressief naar andere memen. 
