Persoonlijk vind ik dat dit erop neerkomt dat je het ene zweverige gedoe inruilt voor het andere zonder je af te vragen waarom je eigenlijk zweverig gedoe nodig hebt. Het is nog steeds geloven in je eigen verzinsels, nog steeds onoverdraagbaar want subjectief, nog steeds niet te rijmen met de realiteit want niet onderzoekbaar. Waarom zou je er dan überhaupt tijd en moeite insteken? Om met jouw woorden te spreken: als er zoiets bestaat als 'de hoogste trede van het menszijn' (wat ik ten zeerste betwijfel), is dat het accepteren van de realiteit zoals hij is, zonder daar verdere fantasieën overheen te draperen.Rereformed schreef:De hoogste wijsheid is inzien dat religie nooit in de vuilnisbak gegooid moet worden, maar je best atheïst mag zijn, en dat dit geenszins een tegenstrijdigheid is, maar heel goed samengaat, sterker nog, dat dit inzicht juist leidt naar de allerhoogste traptrede in het menszijn. Men kan het ook andere benamingen geven, zoals 'Logische Spiritualiteit'.
Daarom vind ik ook dat atheïsme op geen enkele manier te combineren is met pantheïsme of logisch spiritualisme. Het maakt niet uit of je god in de wolkjes neerzet, of in alle objekten om je heen. Het maakt niet uit of je het openbaringsgedeelte laat varen of niet. Het is het concept van iets bovennatuurlijks dat onzinnig is.
Er zijn wel degelijk alternatieven denkbaar. Chromis noemde al dat we allemaal My Little Ponies worden. Ik kan me voorstellen dat het eindigt met fundamentalisme van het ergste soort na afloop van de nucleaire winter van wat wij WW III zouden noemen---en de overlevenden Armageddon. Het is zelfs mogelijk dat we onder dwang de religie van buitenaardse bezetters overnemen. Zoals ik al schreef: je vastbijten in de overtuiging dat de mensheid uiteindelijk op pantheïsme uitkomt, geeft aan dat je nog steeds gelooft in Iets wat zich buiten onze waarneming afspeelt. Ten opzichte van het christendom of islam is er bitter weinig veranderd: je laat alleen de minder prettige delen van die religies weg.Het is moeilijk om dit uit te leggen. Ik doe er al vijf jaar mijn best voor, en het voelt vaak aan dat ik de enige ben die het begrijpt, hoewel ik af en toe ook iemand anders tegenkom die het begrijpt, zoals Samante. Ik ben er zeker van dat wij in de verre toekomst als mensheid op het Pantheïsme/Logische Spiritualiteit uitkomen, omdat er eenvoudigweg geen ander alternatief is. Het is slechts een kwestie van tijd om tot dit inzicht te komen.
Je negeert hierbij heel stilletjes het feit dat de kennis van de oermens in de verste verte niet te vergelijken is met die van ons. De oude mens kon makkelijk goden herkennen in de zon, de maan, de zee, het wild, vuur, en meer---wij niet. Ik kan niet meer naar de zon kijken met het idee dat er een gouden strijdwagen wordt voortgetrokken, of dat er wat goddelijks inzit. Er zijn nog biljarden andere zonnen, dus wat is letterlijk het punt van het geloven dat er iets goddelijks in is verborgen?Het is geen ontwikkeling naar beter of hoger, maar een ontwikkeling van de mensheid die juist weer teruggaat naar de basis, naar de wereld van de oermens, die slechts het natuurlijke kende en nog geen namaak en gekunsteldheid bedacht had (dat de oorzaak is voor alle waan in de religie). Een mens als individu kan deze reis ook doormaken door weer kind te worden, de mens die je was toen je pakweg vijf was.
Bon. Mijn tegenvraag: wat moet je hiermee? Wat doe je nu verder?Religie is eerbied en ontzag voor het al. Het al kun je God noemen, of de Natuur, of Het Grote Geheel, of de Kosmische Wil. Ieder onderdeel van het Al bevat het complete Al. Dus je kan jezelf ook zien als het al, als god, als de natuur, als het punt waar het grote geheel bij elkaar komt.
Mijn antwoord: niets. Je kunt er vrijwel niets mee. Je holt het begrip 'religie' op een verschrikkelijke manier uit tot op het punt waarop het gewoon niets meer betekent. Dan is de conclusie volgens mij evident: blijkbaar is er geen noodzaak voor het bestaan van een begrip 'religie', met uitzondering van het beschrijven van bepaalde historische gewoontes uit de tijd toen mensen niet beter wisten en in fantasieën geloofden om hun wereld leefbaar en draaglijk te maken. Om weer met mijn zonnevoorbeeld te spreken: ik kan ontzag hebben voor het feit dat er een gloeidende gasbol met een diameter van een miljoen kilometer dit planeetje op een aangename temperatuur houdt, maar dat maakt mij zeer zeker niet religieus.
Nee, dat is een anthropomorfisme van het leven. Leven is niet alleen maar voor mensen; op andere levende wezens zijn zaken als eerbied en dankbare overgave absoluut niet van toepassing. Als mens kun je besluiten om dit je missie te maken, maar dat is je eigen toevoeging.De hoogste invulling van het leven is de eerbied voor wat naast, boven en onder is en dankbare overgave aan het leven.
Ik weet niet of alles één is. Ik voel mij niet één met de zon, bijvoorbeeld.Het 'eeuwige ongenoemde te ontraadselen' is een eeuwige behoefte en wordt nooit opgelost. Tezelfdertijd ervaart de mens dat het helemaal niet om een raadsel gaat, maar eigenlijk alles al opgelost is, omdat hij er intuïtief weet van heeft dat alles één is. Er is geen onder, boven, naast en buiten.