Voor wat betreft dit topic:
De Bijbel en reden om te geloven.
Hoe meer ik over het christendom leer, hoe lastiger dit voor mij te rijmen is.
Veel christenen weten niet dat de bijbel bestaat uit een verzameling boeken, geschreven door meerdere schrijvers over een lange tijdsperiode.
Degenen die dit wél weten zien dit juist als een aanwijzing dat de Bijbel betrouwbaar is. Voor mij werkt dit andersom. Want naar mijn idee zijn de vroegste boeken niet eens bedoeld om letterlijk de "waarheid" te bevatten.
De Bijbel is waar omdat de Bijbel zegt dat deze waar is, zo luidt de bekende cirkelredenering. Zowel de meeste atheïsten als de gelovigen beweren dat de Bijbel claimt de waarheid te zijn. Maar is dit wel zo?
Ja, in mijn exemplaar (gratis gekregen van de Jehova's Getuigen, dus in sommige gedeelten iets anders dan in de meeste andere Bijbels) staat dit. In het voorwoord. Maar dat maakt geen deel uit van de Bijbel zoals deze overgeleverd is.
In het begin schiep god de hemel en de aarde.
Zo begint het eerste boek in de Bijbel.
Er was eens, lang geleden, in een land hier ver vandaan...
Zo beginnen veel sprookjes. Deze impliceren dat het verhaal wat hierna komt echt gebeurd is, terwijl de lezer, of de toehoorder weet dat er nooit een tijd geweest is waarin het lijdend voorwerp geleefd heeft en dat het land waar dit zich afgespeeld zou hebben meestal ook niet bestaat.
De Bijbel claimt hier niets.
Vervolgens komen er verhalen. Met hoofdpersonen die, in de eerste helft van Genesis héél karig en beknopt, maar vanaf het moment dat Abraham ten tonele verschijnt steeds meer, uitgediept worden. Compleet met dialogen. Er volgen verhalen over geloof, hoop liefde, maar ook over haat, verraad, intriges, wraak en vergeving. Als verhaal vaak echt niet slecht. Maar zo schrijf je geen geschiedenisboek, of een boek dat anderszins bedoeld is ter educatie.
Als ik wel eens vraag waar het dan staat dat de Bijbel het woord van God is, of claimt dat alles echt is komen er twee zaken praktisch altijd naar boven:
Alleen een dwaas zegt in zijn hart: "Er is geen God."
Waar staat dit? In een Psalm! Dit is nooit door God gezegd. Psalmen zijn liederen of lofdichten over en ten gunste van God. Ze zouden geschreven zijn door koning David.
Dus, we moeten ons eerst dit afvragen: Heeft koning David echt bestaan? Zo niet, dan is er met deze zinsnede absoluut niets mis. Als Frodo in "The Lord Of The Rings" een aantal liederen of gedichten over Gandalf schrijft, die ergens in de trilogie integraal zijn opgenomen, is er niets vreemds aan. Als Frodo schrijft dat alleen een dwaas beweert dat Gandalf niet kan toveren, dan zal de lezer het er helemaal mee eens zijn. Als lezer heb je namelijk gezien dat Frodo er zelf bij was dat Gandalf zijn toverkunsten liet zien. In het universum wat door de schrijver geschapen is, bestaan Frodo en Gandalf, en kan de lezer heel goed beoordelen of het al dan geen onzin is wat Frodo over Gandalf schrijft.
In dit voorbeeld kunnen we Frodo gewoon gelijk geven: Gandalf heeft overtuigend aangetoond dat hij kan toveren.
Stel dat David daadwerkelijk heeft bestaan. En het was een gelovig man. Dan is de uitspraak ook makkelijk te verklaren. Voor hem is het zo duidelijk als wat dat God bestaat. In zíjn ogen is het ondenkbaar dat iemand zou kunnen denken dat er geen God is.
Die persoon wordt dan door hém als dwaas bestempeld. Nergens lezen we dat Gód beweert dat alleen dwazen niet in hem geloven.
Het tweede dat altijd naar voren komt is het stukje dat uit een geschrift van Paulus komt. Waar hij aangeeft dat de natuur een bewijs van de schepping is. Meer heeft een mens niet nodig. Hij is zonder excuus waar het het geloof in God aan gaat.
Ook hier weer: Paulus heeft waarschijnlijk wel bestaan, maar er zijn tal van geschriften die Paulus kent. Als hij die geschriften kent en ze gelooft, dan is voor hém de natuur genoeg bewijs. Hij vindt dat men zonder excuus is om niet te geloven. Maar ook hier beweert God dit niet.
Daarom is het juist zo verradelijk dat er zo veel tijd tussen de geschriften van de Bijbel zit. Op een gegeven moment zijn mensen de verhalen in de Bijbel als waargebeurd gaan zien. Latere schrijvers zijn op de hoogte van de eerdere geschriften, geloven die waarschijnlijk ook, en dus zijn het deze schrijvers die op een gegeven moment gaan beweren dat de eerdere geschriften de waarheid bevatten.
Waar deze geschriften, voor zover ik tot nu toe heb kunnen beoordelen, dit nooit beweren.
I don't know. That is my gospel. I preach the gospel of I don't know. (Bill Maher)
