Het verhaal van het zelf, bestaat niet voor artificiele intelligentie, en het is de vraag of het er ooit zal komen, want wij willen – denk ik – geen machine welks gedrag afhankelijk is van de volgorde van wat zij heft “meegemaakt”. Wij willen machines die op voorspelbare wijze met informatie omgaan, ongeacht in welke volgorde die informatie is verkregen. Onpersoonlijke machines dus, die geen weet hebben van hun eigen geschiedenis, tenzij op een onpersoonlijk niveau.
Onze machine weten niet dat ze sommige dingen eerst nog niet wisten. En het maak ook niet uit voor hoe ze reageren. Bij mensen is dat bepaald anders- Het maakt nogal wat uit of we zeken al op jonge leeftijd hebben geleerd, of pas later onder de knie krijgen. Ons vermogen tot leren neemt af, tenzij we constant blijven leren. Zo is het op mijn leeftijd uiterst moeilijk om de Thaise taal onder de knie te krijgen, terwijl mijn achterkleinkinderen van 2 en 3 jaar al hele verhalen kunnen vertellen. Dat is een wezenlijk verschil. Ook in dit opzicht verschillen machines enorm van levende wezens, en het is maar zeer de vraag of dat ooit zal veranderen.
Concluderend: De veel gehoorde opvatting, dat als de intelligentie van een informatieverwerkend systeem maar groot genoeg is, er automatisch een bewustzijn zal ontstaan is – mijns inziens – volstrekt onjuist. Voor het ontstaan van bewust zijn, zijn er veel belangrijker voorwaarden.
Voorwaarden voor bewustzijn
- Veel zintuigen en veel functies om de buitenwereld te beinvloeden
- Een associatief georganiseerd geheugen, dat paralel door verschillende subroutines gevuld en geraadpleegd kan worden.
- Het vastleggen en bewaren van tijdelijke informatie, ook als ze voor het onderhavige proces niet noodzakelijk is.
- Een grote mate van vrijheid, dus de mogelijkheid tot gedrag dat niet van door een (menselijke) opdrachtgever wordt gestuurd.
- Leervermogen dat gebaseerd is op wat de machine tevoren al geleerd heeft.
Zou aan al deze voorwaarden worden voldaan, dan zou er een machine kunnen ontstaan, die daadwerkelijk bewust kan zijn. Maar dan moeten wij dat dus wel willen. Ik blijf bij mijn standpunt, dat wij zoiets alleen zullen doen, daar waar wij niet in staat zijn, om het gedrag van de machine te corrigeren. Dus bij onderzoeksrobots die naar verre planeten reizen. En misschien doen we dat zelfs daar niet. Zolang wij de machine onder controle kunnen houden, zullen we dat ook doen.
Misschien ben ik nog iets vergeten, maar mijn conclusie blijft vooralsnog hetzelfde. Zulke machines zijn in theorie mogelijk, maar in de praktijk zeer onwaarschijnlijk.
