"Ik keur het af, maar …”. Afbakening of legitimatie?

[HierEnNu]

"Ik keur het af, maar …”. Afbakening of legitimatie?

Ik lees en hoor steeds vaker de formulering: "Ik keur het af, maar …". Op zichzelf is dat soms begrijpelijk, het kan een poging zijn om nuance aan te brengen of afstand te nemen van een standpunt.
Tegelijk roept het bij mij een vraag op:

• wanneer is zo'n voorbehoud een oprechte afbakening, en
  wanneer werkt het juist als impliciete rechtvaardiging van wat erop volgt?

Ik doel hier op de formulering zelf,
los van specifieke actuele discussies.
Met andere woorden:

• Dient het om een morele grens duidelijk te maken?
  Of verzacht het de kritiek zodat de rest acceptabeler lijkt?

Ik ben benieuwd hoe anderen dit zien. Waar ligt volgens jullie de grens?

[Peter van Velzen]

"Ik keur het af, maar …”. Afbakening of legitimatie?

Ik lees en hoor steeds vaker de formulering: "Ik keur het af, maar …". Op zichzelf is dat soms begrijpelijk, het kan een poging zijn om nuance aan te brengen of afstand te nemen van een standpunt.
Tegelijk roept het bij mij een vraag op:

• wanneer is zo'n voorbehoud een oprechte afbakening, en
  wanneer werkt het juist als impliciete rechtvaardiging van wat erop volgt?

Het antwoord hangt af, van wat er wordt afgekeurd, en van wat er op "maar" volgt.
Bovendien zijn er meer dan twee mogelijkheden.
Bij voorbeeld: "Ik keur antisemitisme af, maar het heeft wel de stichting van de staat Israël bevorderd.

[HierEnNu]

"Ik keur het af, maar …”. Afbakening of legitimatie?

Ik lees en hoor steeds vaker de formulering: "Ik keur het af, maar …". Op zichzelf is dat soms begrijpelijk, het kan een poging zijn om nuance aan te brengen of afstand te nemen van een standpunt.
Tegelijk roept het bij mij een vraag op:

• wanneer is zo'n voorbehoud een oprechte afbakening, en
  wanneer werkt het juist als impliciete rechtvaardiging van wat erop volgt?

Het antwoord hangt af, van wat er wordt afgekeurd, en van wat er op "maar" volgt.
Bovendien zijn er meer dan twee mogelijkheden.
Bij voorbeeld: "Ik keur antisemitisme af, maar het heeft wel de stichting van de staat Israël bevorderd.

Interessant punt dat het afhangt van wat volgt na "maar". Tegelijk probeer ik hier juist naar de formulering zelf te kijken, los van specifieke voorbeelden.

Mijn vraag is vooral:

• wanneer werkt zo’n constructie verhelderend, en wanneer juist vergoelijkend?

[dikkemick]

Verplaatst uit "Aanslag"topic:


Begrip: Ik heb begrip voor de bekeuring die de bestuurder kreeg omdat deze door rood reed, hetgeen een gevaarlijke situatie opleverde voor andere bestuurders.

Begrip: Ik heb begrip voor het door rood rijden van de bestuurder, want zijn kind was net opgenomen op de IC na een ernstig ongeluk.

Ik begrijp, DOCH KEUR HET AF, dat mensen aanslagen plegen op joden omdat ze (ten onrechte) het rechts extremistische nationalistische zionistische genocidale beleid van Israël vereenzelvigen met de joden.
Dus ik begrijp de begripsverwarring van deze mensen.

[dikkemick]

Uri Tzafon keur ik ten zeerste af en heb ik geen begrip voor. Geen legitimatie dus.

[heeck]

HierEnNu,

MAAR kent een veelzijdigheid aan betekenissen en bedoelingen waar je niet goed van wordt als je die tot minder dan 10 wilt terugbrengen:
Zie synoniemennet:
https://synoniemen.net/grafisch.php?zoekterm=maar

Roeland

[Gerard R.]

Hamas maakte zich schuldig aan terrorisme, maar ik begrijp heel goed waar dat vandaan kwam.
Wat is daar onduidelijk aan?

Hezbollah ook zoiets, maar alweer anders. Snap ik ook.

Iran steunde of voedde proxies, die de Islamitische revolutie moeten/moesten verbreiden, maar vanuit hun denken snap ik dat best. Of ik dat goedkeur, dat is dan weer wat anders. Nee!

Als je kritiek levert op Israël dan 'ben je een antisemiet', maar ik begrijp wel wat ze hiermee proberen en ik snap ook wel waar het vandaan komt. Het is handig ook nog en ik snap ook dat mensen daartoe neigen met wat voor ligt. Het vindt inderdaad ook plaats zonder wat voor ligt. Dat is fout. Maar dat is met elke groep.

De VS is niet aangevallen door Iran, dus Navo blijft thuis. Jammer voor Trump die in moeilijkheden verkeert en eerder zijn bondgenoten én een defensieve organisatie met hun van zich aftrapte...
"Ze (Iran) onderhandelen, ze willen zielsgraag een 'deal' ( ). Helemaal niet zegt Iran. Er is contact via Pakistan.
Maar dat kan ik allemaal best begrijpen hoor. Je moet een Arabier/Iraniër en een Trump nooit proberen zijn 'gezicht' te
laten verliezen. Allemaal dictators. Snap ik ook.

Net als Trump is zijn collega Putin gek op via oorlog zaken te regelen en een stukje land te verwerven, ik snap dat best, maar ik keur het ten diepste af.

Enzovoort.

Wat is er hier zo onduidelijk?

[TIBERIUS CLAUDIUS]

Hamas maakte zich schuldig aan terrorisme, maar ik begrijp heel goed waar dat vandaan kwam.
Wat is daar onduidelijk aan?

Hezbollah ook zoiets, maar alweer anders. Snap ik ook.

Iran steunde of voedde proxies, die de Islamitische revolutie moeten/moesten verbreiden, maar vanuit hun denken snap ik dat best. Of ik dat goedkeur, dat is dan weer wat anders. Nee!

Als je kritiek levert op Israël dan 'ben je een antisemiet', maar ik begrijp wel wat ze hiermee proberen en ik snap ook wel waar het vandaan komt. Het is handig ook nog en ik snap ook dat mensen daartoe neigen met wat voor ligt. Het vindt inderdaad ook plaats zonder wat voor ligt. Dat is fout. Maar dat is met elke groep.

De VS is niet aangevallen door Iran, dus Navo blijft thuis. Jammer voor Trump die in moeilijkheden verkeert en eerder zijn bondgenoten én een defensieve organisatie met hun van zich aftrapte...
"Ze (Iran) onderhandelen, ze willen zielsgraag een 'deal' ( ). Helemaal niet zegt Iran. Er is contact via Pakistan.
Maar dat kan ik allemaal best begrijpen hoor. Je moet een Arabier/Iraniër en een Trump nooit proberen zijn 'gezicht' te
laten verliezen. Allemaal dictators. Snap ik ook.

Net als Trump is zijn collega Putin gek op via oorlog zaken te regelen en een stukje land te verwerven, ik snap dat best, maar ik keur het ten diepste af.

Enzovoort.

Wat is er hier zo onduidelijk?

Waarom zou Iran een deal willen?

Aan deals waarvan je weet dat de andere partijen er zich toch niet aan gaan houden heb je niet veel.

[HierEnNu]

HierEnNu,

MAAR kent een veelzijdigheid aan betekenissen en bedoelingen waar je niet goed van wordt als je die tot minder dan 10 wilt terugbrengen:
Zie synoniemennet:
https://synoniemen.net/grafisch.php?zoekterm=maar

Roeland

Terechte aanvulling.

Ik ben hier echter vooral geïnteresseerd
in het gebruik van "maar" binnen deze specifieke formulering:

• wanneer is zo’n voorbehoud een oprechte afbakening, en
  wanneer werkt het juist als impliciete rechtvaardiging van wat erop volgt?

Ik doel hier op de formulering zélf, dus los van specifieke actuele discussies.

Met andere woorden:

• Dient het om een morele grens duidelijk te maken?
  Of verzacht het de kritiek zodat de rest acceptabeler lijkt?

[dikkemick]

Dient het om een morele grens duidelijk te maken?
Of verzacht het de kritiek zodat de rest acceptabeler lijkt?

Vraag dat dan ter plekke!

[heeck]

. . . .
. . . .

Ik doel hier op de formulering zélf, dus los van specifieke actuele discussies.
. . . . . .
. . . . .

Dat lijkt mij gezien de veelzijdigheid van taal en het tot uitdrukking brengen ervan in de een of andere (on) gunstige omstandigheid, teveel gevraagd.
Gelukkig was er eens schrijver die zich al eerder verdiepte in het gewicht van woorden:

https://www.tzum.info/2020/01/recensie- ... e-woorden/

De kracht van woorden en hun onmacht

De nieuwe roman van Pascal Mercier, Het gewicht van de woorden, is trouw aan zijn titel.
Wat is het gewicht van woorden? Geen vreemde vraag voor de hoofdpersoon van de roman, Simon Leyland, een vertaler, vader jurist, moeder docent Franse en Duitse literatuur op Magdalen College. Eens heeft hij zich voorgenomen alle talen die gesproken worden rond of in de Middellandse Zee te leren kennen. Natuurlijk: Italiaans, Spaans, Grieks, Egyptisch, maar ook Maltees en daarvan ook nog eens de verschillende dialecten. Hij koopt woordenboeken en grammatica’s en leert de talen in zijn studeerkamer. Hij is daarin zeer talentvol. Daarnaast is hij een goede vertaler, vooral Italiaans-Engels en andersom. Ooit liep hij weg van school in Oxford, vanwege zijn afkeer voor instituties, en vertrok naar Londen om daar een baantje te vinden als nachtportier. In die nachten bestudeerde hij de talen.

Zijn vader is ontzet als de jongen zo zijn toekomst weggooit. Hij ziet niet dat de jongen lijdt onder het regiem van een school. Zijn moeder is gestorven toen hij nog heel jong was. Later ontmoet hij zijn vrouw Livia, dochter van een beroemde uitgever in Triëst. Van Engels naar Italiaans. ‘Het verbaasde hen te merken hoe de klankkleur en de temperatuur van hun samenzijn veranderden als ze op een andere taal overschakelden. Het was moeilijk te verklaren, maar het was dan anders om elkaars haar te strelen.
. . . .
. . .

Roeland

[HierEnNu]

. . . .
. . . .

Ik doel hier op de formulering zélf, dus los van specifieke actuele discussies.
. . . . . .
. . . . .

Dat lijkt mij gezien de veelzijdigheid van taal en het tot uitdrukking brengen ervan in de een of andere (on) gunstige omstandigheid, teveel gevraagd.
Gelukkig was er eens schrijver die zich al eerder verdiepte in het gewicht van woorden:

https://www.tzum.info/2020/01/recensie- ... e-woorden/

De kracht van woorden en hun onmacht

De nieuwe roman van Pascal Mercier, Het gewicht van de woorden, is trouw aan zijn titel.
Wat is het gewicht van woorden? Geen vreemde vraag voor de hoofdpersoon van de roman, Simon Leyland, een vertaler, vader jurist, moeder docent Franse en Duitse literatuur op Magdalen College. Eens heeft hij zich voorgenomen alle talen die gesproken worden rond of in de Middellandse Zee te leren kennen. Natuurlijk: Italiaans, Spaans, Grieks, Egyptisch, maar ook Maltees en daarvan ook nog eens de verschillende dialecten. Hij koopt woordenboeken en grammatica’s en leert de talen in zijn studeerkamer. Hij is daarin zeer talentvol. Daarnaast is hij een goede vertaler, vooral Italiaans-Engels en andersom. Ooit liep hij weg van school in Oxford, vanwege zijn afkeer voor instituties, en vertrok naar Londen om daar een baantje te vinden als nachtportier. In die nachten bestudeerde hij de talen.

Zijn vader is ontzet als de jongen zo zijn toekomst weggooit. Hij ziet niet dat de jongen lijdt onder het regiem van een school. Zijn moeder is gestorven toen hij nog heel jong was. Later ontmoet hij zijn vrouw Livia, dochter van een beroemde uitgever in Triëst. Van Engels naar Italiaans. ‘Het verbaasde hen te merken hoe de klankkleur en de temperatuur van hun samenzijn veranderden als ze op een andere taal overschakelden. Het was moeilijk te verklaren, maar het was dan anders om elkaars haar te strelen.
. . . .
. . .

Roeland

Mooi en ik snap! Tijd voor verduidelijking:
het gaat mij niet om het woord 'maar' op zich,
maar om de tegenstellende wending die erop volgt.

Afhankelijk van de bedoeling kan die wending verschillende vormen aannemen, soms relativerend [bijvoorbeeld 'anderzijds', 'tegelijkertijd'), soms meer rechtvaardigend [bijvoorbeeld 'desondanks'].

Mijn vraag richt zich vooral op het effect daarvan:

• wanneer verduidelijkt het, en wanneer verzacht of legitimeert het juist?

[heeck]

Mooi en ik snap! Tijd voor verduidelijking:
het gaat mij niet om het woord 'maar' op zich,
maar om de tegenstellende wending die erop volgt.

Afhankelijk van de bedoeling kan die wending verschillende vormen aannemen, soms relativerend [bijvoorbeeld 'anderzijds', 'tegelijkertijd'), soms meer rechtvaardigend [bijvoorbeeld 'desondanks'].

Mijn vraag richt zich vooral op het effect daarvan:
wanneer verduidelijkt het, en wanneer verzacht of legitimeert het juist?

HierEnNu,

We lijken inderdaad voldoende overlappend begrip te hebben om nog even verder te gaan!
Je lijkt te kijken naar woorden die aan een MAAR nog extra richting geven. Of zelfs totaal ontkrachten.

Naar mijn smaak heb je daar. zoals toneelspelers ook aanleren, allerlei aan expressie aan toe te voegen.
En van sommige, bijvoorbeeld moraliserende teksten, kan je de “geur” best wel herkennen zonder dat je die bewust aan woorden kan plakken.
Of tegenstellingen verdoezelen.

Begaafde redenaar-ster-s hun teksten verdienen daarom extra analyse -zeg maar achterdocht- als je de neiging voelt opwellen tot doorvertellen.
Dan ben je vaak “geraakt”.

De raad van Aristoteles die bovenaan dit forum staat:
“Het is een teken van een ontwikkelde geest om met een gedachte te kunnen spelen zonder die te accepteren”
is daarom ook alleen fatsoenlijk wanneer bloedeloos redeneren prijzenswaardig wordt gevonden.


Roeland