Wat is waarheid?

[axxyanus]

Ik blijf er vooralsnog bij dat "waarheid" louter gebaseerd is op "waarneming". Iedereen zal het (hopelijk) met mij eens zijn dat "waarneming" puur subjectief is.

Neen, ik ben het daarmee niet eens. Hallucinaties en dromen zijn puur subjectief. Waarnemingen zijn subjectieve ervaringen die hun oorsprong vinden in een objectieve/externe bron.

En om die reden kan "waarheid" dus niets anders zijn dan een subjectieve waarneming.
Het maakt daarbij niets uit of de waarneming een collectieve waarneming is, want dan is ze subjectief aan het collectief.

Ik denk dat dat een serieus verschil uit maakt. Als er geen objectieve werkelijkheid is, is er namelijk geen reden waarom al die aparte subjectieve ervaringen iets gemeenschappelijks zouden hebben. Als ik met een dobbelsteen onder een hoed gooi en ik verwijder de hoed, hoe komt het dan dat alle waarnemers op ongeveer het zelfde moment tot het zelfde besluit komen wat betreft het resultaat van die worp? Zonder een objectieve werkelijkheid die bij alle deelnemers voor gelijkaardige subjectieve ervaringen zorgt is dat BMW niet uit te leggen.

Dat lijkt me een serieuze struikelblok voor wie het idee van pure subjectiviteit aanhangt. Zolang een dergelijke uitleg ontbreekt, kan ik dat idee dan ook niet serieus nemen.

De vraag is ook hoe je van een collectieve waarneming kan spreken als je vertrekt van een pure subjectiviteit. Vertrekkend vanuit pure subjectiviteit heb je enkel je eigen waarnemingen. Dat er een collectieve waarneming is, is op zich al een puur subjectieve waarneming. Je hebt dus enkel puur subjectieve waarnemingen die andere puur subjectieve waarnemingen bevestigen.

[heeck]

Je roos wordt keihard tegengesproken door je eigen -klakkeloos-aanneem- voorbeelden.

Ref-bericht op:
viewtopic.php?p=549880#p549880
viewtopic.php?p=549885#p549885

Petra,

Als je terugbladert dan zie je dat ik aanhaak bij Axxyanus zijn in de hoek zetten van agnosticisme, waarvan ik een speciale smaak extra etaleerde die je in het gewone burgermansbestaan vaak tegenkomt.
Het argumentloos aan de kant gooien van "het doet-er-niet-toe-wat".

Daarnaast is er een formelere manier van betrouwbare kennis verzamelen die leidt tot het verbeteren van inzicht.
Zie Axxy's uitleg.

Zie voor het afgesplitst houden van onverenigbare domeinen de benadering van Susan Haack:
https://www.kwakzalverij.nl/assets/impo ... 6haack.pdf
https://en.wikipedia.org/wiki/Foundherentism
https://en.wikipedia.org/wiki/Foundationalism

Roeland

[Giovedico delle Fate]

Als hekkesluiter uiteraard het gevoel dat er toch wel iets meer zal zijn dan jij en ik kunnen verzinnen.

Doen wetenschappers dat niet ook? Zij blijven immers ook zoeken naar antwoorden die ze nog niet hebben kunnen verzinnen.

En met dat laatste heeft bijna iedereen uitputtend gelijk omdat er maar weinig slimmerds zijn die kunnen bevatten wat er (echt) om ze heen gebeurt.

Je bedoelt natuurlijk te zeggen dat er ABSOLUUT HELEMAAL NIEMAND is die kan bevatten wat er om ons heen gebeurt. Dus ook geen slimmerds.
Misschien is dát dan de enige, universele, objectieve waarheid. Want ja, die moet volgens sommige slimmerds toch heus bestaan...

[heeck]

Als hekkesluiter uiteraard het gevoel dat er toch wel iets meer zal zijn dan jij en ik kunnen verzinnen.

Doen wetenschappers dat niet ook? Zij blijven immers ook zoeken naar antwoorden die ze nog niet hebben kunnen verzinnen.

En met dat laatste heeft bijna iedereen uitputtend gelijk omdat er maar weinig slimmerds zijn die kunnen bevatten wat er (echt) om ze heen gebeurt.

Je bedoelt natuurlijk te zeggen dat er ABSOLUUT HELEMAAL NIEMAND is die kan bevatten wat er om ons heen gebeurt. Dus ook geen slimmerds.
Misschien is dát dan de enige, universele, objectieve waarheid. Want ja, die moet volgens sommige slimmerds toch heus bestaan...

Hekkesuiter.
Als je zo alles op een enkele hoop gooit dan maak je opnieuw een brij van wat ik probeer te onderscheiden.
Het ging mij om het armoede-argument van wie niet wil doordénken dat je bij het agnostisch argument moet aangeven waar het wel en waar dat niet van toepassing is.

Je bedoelt natuurlijk
Nee dat bedoel ik niet te zeggen. En zeker niet dat "dát dan de enige, objectieve waarheid" zou zijn.
Met een ontkenning van alle mogelijke kennis omdopen tot zo een soort waarheidsbesef kom je subiet nergens.

Dat is in een iets andere verpakking waar ik nu juist tegen ben.

Roeland

[Peter van Velzen]

"De waarheid" bestaat niet. Elke "waarheid" is slecht beperkt tot een aspect dat waar is. Wat waarschijnlijk wel bestaat is de werkelikheid". Maar dat is heel wat anders dan een waarheid. Niemand kent die werkelijkheid volledig. Wij kennen slechts een beperkt aantal waarheden omtrent de werkelijkheid. En de gezamelijke kennis die wij erover hebben noemen we "wetenschap", evenals de inspanning die we verrichten om die kennis te verbeteren en uit te breiden. Zoals zo vaak heeft één woord meerdere betekenissen, die meestal duidelijk worden uit de zin waarin dat woord voorkomt, Veel vergissingen ontstaan door het woord als alleen staand object te beschouwen, maar woorden hebben alleen betekenis in een bepaalde context. Zelfs een uitspraak die uit één woord bestaat - bijvoorbeeld: "aanvallen!", kan verschilende betekenissen hebben: Het hangt er maar van af of het tijdens een voetbalwedstrijd wordt gescandeerd, of uitgeproken nadat het lekkers op tafel is gezet, of nadat een controversiële stellling is geïntroducceerd.

[Petra]

Sorry maar dat is IMO onzin. Dat agnosticisme wordt maar al te vaak zeer selectief toegepast. Als je er goed over nadenkt kan je gewoon helemaal niets zeker weten en zou je dus die agnostische houding voor elk onderwerp moeten aannemen. Maar niemand doet dat, dat agnosticisme wordt enkel bij zeer specifieke onderwerpen naar boven gehaald.

Was het maar waar. Ik heb er dus goed over nagedacht en bedacht dat ik helemaal niks zeker kan weten omdat ik niet om mezelf heen kan. Dat geldt dus inderdaad voor elk onderwerp. En ik had al een flinke tijd terug geschreven dat ik dus ook denk 'alles is mogelijk', dus een dubbelganger familie, parallele wereld, sim poppetje... Het kan! Weet ik veel wat er allemaal kan.

Een eventuele contradictie tussen fysicalisme en empathie zegt dus weinig over het mogelijk samengaan van empathie met een fysieke werkelijkheid.

Dat had ik er niet uit begrepen. Ga het straks nóg 'n keer lezen.
Fysicalisme beweert toch juist dat er een fysieke werkelijkheid moet zijn en dus was mijn conclusie toch correct.

Het fysicalisme is een filosofische veronderstelling, dat de werkelijkheid met uitsluitend fysische eigenschappen beschreven kan worden; dit stelt, dat er geen andere dingen zijn dan de fysische dingen. Hierbij ziet men als fysisch, alle objecten en eigenschappen, die door de natuurwetenschap beschreven worden.

...
Aangezien verbeterde inzichten zeer regelmatig voorkomen, is dat een punt voor objectieve werkelijkheid totdat een alternatief met een even goede of betere uitleg kan komen.

Het is niet iets wat er altijd was en wat nu ontdekt wordt maar iets dat evolueert. (Er niet was en door 'mij' steeds uitgebreider wordt).

Zeg er is alleen een bewustzijn. Die de hele boel bij elkaar verzint. Ik denk een ik te zijn, en denk dat er vele andere ikken zijn. Maar die zijn er helemaal niet.
Zeg dat dat kloppende bewustzijn ooit de aarde als het centrum van de wereld en plat had bedacht en dat dat langzamerhand is uitgegroeid tot wat ik nu denk dat het is.
Dus OF er is een werkelijkheid met allemaal fysieke wezens, en wij (de mens) die steeds meer ontdekken.
OF er is alleen dat ene bewustzijn, wat steeds meer creëert, en vervolgens laat denken te ontdekken wat er nu weer bijgekomen is. Misschien groeit het universum wel alleen in mijn gedachten/bewustzijn en evolueert het daarom bijv. naar een multiversum.
Dat levert toch ook verbeterde inzichten op! En dus is daarmee toch jouw argument niet voldoende.
En die andere mensen.. die neem ik toch ook waar met mijn bewustzijn. Ook die kan ik dus niet zeker van zijn of ze er wel *echt zijn.

*Nou hoop ik niet dat ik morgen kwijlend in een dwangbuis in Santpoort wakker word temidden van een wittejassenclub die me allemaal toeschreeuwen 'wij zijn wel EEEEEEEEECHT'

[appelfflap]

Was het maar waar. Ik heb er dus goed over nagedacht en bedacht dat ik helemaal niks zeker kan weten

zonder zekerheden wordt je gek

rij jij met de wagen? nooit twijfel dat de remmen het plots begeven?
twijfel jij 's avonds ooit dat je met je sleutel niet binnen kan
heb jij een diepvriezer? gebruik je die?
twijfel je dat je wasmachine niet misschien je kleren vuiler zou kunnen maken als je hem aanzet?
twijfel je ooit dat het dak op je kop zou kunnen vallen als je 's nachts slaapt
...

klinkt belachelijk? da's de kern van agnosticisme want zonder zekerheden kun je snel een enkeltje richting psychiatrie bestellen en rol je los ziekelijke paranoia in.

agnosticisme gebruikt men enkel in religieuze context.
het is hier al vaker gepasseerd dat agnosten halve lafaards zijn. het laatste restantje en strohalm om god toch niet helemaal los te moeten laten.
dat laatste kiertje dat je nie wil dichtslaan

[Petra]

Petra,

Als je terugbladert dan zie je dat ik aanhaak bij Axxyanus zijn in de hoek zetten van agnosticisme, waarvan ik een speciale smaak extra etaleerde die je in het gewone burgermansbestaan vaak tegenkomt.
Het argumentloos aan de kant gooien van "het doet-er-niet-toe-wat".

Daarnaast is er een formelere manier van betrouwbare kennis verzamelen die leidt tot het verbeteren van inzicht.
Zie Axxy's uitleg.
Roeland

Ik vind argumentloos aannemen net zo in of uit de roos als argumentloos verwerpen. Ik had mezelf ook niet voor niks eclect verklaard, dat is eigenlijk ook een agnostische manier van omgaan met..
Dat inzichten voortschrijden kan verklaard worden door een fysieke werkelijkheid maar ook door een enkel bewustzijn.
Formelere manier van betrouwbare kennis...maar betrouwbaar is toch ook maar jouw persoonlijke opvatting.

Zie voor het afgesplitst houden van onverenigbare domeinen de benadering van Susan Haack:
...

Leesvoer. Gezellig, en het is toch kloteweer hier.
Zou toch leuk zijn als ik morgen als overtuigd fysieke werkelijkheidsaanhanger verderga.

[Petra]

klinkt belachelijk? da's de kern van agnosticisme want zonder zekerheden kun je snel een enkeltje richting psychiatrie bestellen en rol je los ziekelijke paranoia in.

O hemeltje, je denkt dat je hele gekke dingen opnoemt

Als het nodig is kan ik gelukkig net doen alsof ik redelijk goed bij m'n hoofd ben, want anders

[axxyanus]

Sorry maar dat is IMO onzin. Dat agnosticisme wordt maar al te vaak zeer selectief toegepast. Als je er goed over nadenkt kan je gewoon helemaal niets zeker weten en zou je dus die agnostische houding voor elk onderwerp moeten aannemen. Maar niemand doet dat, dat agnosticisme wordt enkel bij zeer specifieke onderwerpen naar boven gehaald.

Was het maar waar. Ik heb er dus goed over nagedacht en bedacht dat ik helemaal niks zeker kan weten omdat ik niet om mezelf heen kan. Dat geldt dus inderdaad voor elk onderwerp. En ik had al een flinke tijd terug geschreven dat ik dus ook denk 'alles is mogelijk', dus een dubbelganger familie, parallele wereld, sim poppetje... Het kan! Weet ik veel wat er allemaal kan.

Het gaat er niet om wat jij nu wil erkennen als mogelijkheid, het gaat erom wanneer jij dat agnosticisme wil uitspelen en wanneer niet. Ik zie jou niet voortdurend in elk onderwerp dat agnosticisme aanhalen. Waarom niet als alles mogelijk is? Als we werkelijk niets kunnen weten, waarom is dat dan geen probleem in al die andere onderwerpen waaraan jij deelneemt maar dat agnosticisme rustig onder de vloermat laat liggen, terwijl je het hier ter sprake brengt alsof het elk onderwerp zou moeten beheersen.

Dat is het soort selectiviteit waarover ik het heb.

Een eventuele contradictie tussen fysicalisme en empathie zegt dus weinig over het mogelijk samengaan van empathie met een fysieke werkelijkheid.

Dat had ik er niet uit begrepen. Ga het straks nóg 'n keer lezen.
Fysicalisme beweert toch juist dat er een fysieke werkelijkheid moet zijn en dus was mijn conclusie toch correct.

Het fysicalisme is een filosofische veronderstelling, dat de werkelijkheid met uitsluitend fysische eigenschappen beschreven kan worden; dit stelt, dat er geen andere dingen zijn dan de fysische dingen. Hierbij ziet men als fysisch, alle objecten en eigenschappen, die door de natuurwetenschap beschreven worden.

Neen, je conclusie is niet correct. Ik heb in mijn vorige bijdrage al uitgelegd dat de implicatie daarvoor de verkeerde richting uit wijst. Fysicalisme is een voldoende voorwaarde voor een fysieke werkelijkheid, wat je nodig hebt om je conclusie te trekken is dat fysicalisme een nodige voorwaarde zou zijn voor een fysieke werkelijkheid. Dat is het niet, het is mogelijk dat er een fysieke werkelijkheid is, zonder dat fysicalisme juist is.

...
Aangezien verbeterde inzichten zeer regelmatig voorkomen, is dat een punt voor objectieve werkelijkheid totdat een alternatief met een even goede of betere uitleg kan komen.

Het is niet iets wat er altijd was en wat nu ontdekt wordt maar iets dat evolueert. (Er niet was en door 'mij' steeds uitgebreider wordt).

Zeg er is alleen een bewustzijn. Die de hele boel bij elkaar verzint. Ik denk een ik te zijn, en denk dat er vele andere ikken zijn. Maar die zijn er helemaal niet.
Zeg dat dat kloppende bewustzijn ooit de aarde als het centrum van de wereld en plat had bedacht en dat dat langzamerhand is uitgegroeid tot wat ik nu denk dat het is.

Je bent je nu aan het terugtrekken in een onweerlegbaar standpunt. Jouw kloppend bewustzijn is namelijk verenigbaar met om het even welke fantasie. Is er bestaanscontinuïteit in onze werkelijkheid, dan zorgt het kloppend bewustzijn daar gewoon voor, als we geen bestaanscontinuïteit gehad, dan had je kloppend bewustzijn daar gewoon niet voor gezorgd. Blijven de natuurwetten onveranderlijk, het kloppend bewustzijn houdt ze stabiel, veranderen de natuurwetten, het kloppend bewustzijn laat ze veranderen ...

Als een hypothese om het even wat zou kunnen verklaren, dan verklaart een dergelijke hypothese uiteindelijk niets. Dat is wat jouw idee van een kloppend bewustzijn is, een hypothese die om het even wat zou kunnen verklaren, "kloppend bewustzijn" is gewoon een ander woord voor God. Nog zo'n idee waarover we agnostisch kunnen zijn maar ons voor de rest helemaal niet vooruit helpt.

Dus OF er is een werkelijkheid met allemaal fysieke wezens, en wij (de mens) die steeds meer ontdekken.
OF er is alleen dat ene bewustzijn, wat steeds meer creëert, en vervolgens laat denken te ontdekken wat er nu weer bijgekomen is. Misschien groeit het universum wel alleen in mijn gedachten/bewustzijn en evolueert het daarom bijv. naar een multiversum.
Dat levert toch ook verbeterde inzichten op!

Alleen omdat jij daar op die manier over fantaseert, niet omdat dat min of meer aannemelijk volgt uit je begin premisse. Nemen we bestaanscontinuïteit. Dat is het fenomeen dat zaken blijven bestaan, ook als we ze niet langer waarnemen. Nu als we vertrekken van een fysieke werkelijkheid van zaken die bestaan buiten onze subjectiviteit, dan volgt daar automatisch die bestaanscontinuïteit uit. Nu als we vertrekken van pure subjectiviteit (of van je kloppend bewustzijn) dan kan je die pure subjecitiviteit natuurlijk zo invullen dat er nog steeds bestaanscontinuïteit is, maar dat is nu heel wat minder automatisch. Er is namelijk helemaal geen tegenstrijdigheid tussen pure subjectiviteit en het het ontbreken van bestaanscontinuïteit terwijl het ontbreken van bestaanscontinuïteit wel degelijk problemen zou opleveren voor het aannemen van een fysieke werkelijkheid.

Daarom is bestaanscontinuïteit een argument voor een fysieke werkelijkheid en niet voor pure subjectiviteit ook al kan men pure subjectiviteit zo invullen dat ze samengaat met bestaanscontinuïteit, daarom zijn vooruitgaande inzichten een argument voor een fysieke werkelijkheid en niet voor pure subjectiviteit ook al kan men pure subjectiviteit zo invullen dat ze samengaat met vooruitgaande inzichten.

En dus is daarmee toch jouw argument niet voldoende.
En die andere mensen.. die neem ik toch ook waar met mijn bewustzijn. Ook die kan ik dus niet zeker van zijn of ze er wel *echt zijn.

Als je blijft hameren op agnosticisme, kan niets voldoende zijn. Maar zoals eerder uitgelegd, wordt agnosticisme maar al te vaak selectief ingezet.

[Giovedico delle Fate]

Was het maar waar. Ik heb er dus goed over nagedacht en bedacht dat ik helemaal niks zeker kan weten

zonder zekerheden wordt je gek

rij jij met de wagen? nooit twijfel dat de remmen het plots begeven?
twijfel jij 's avonds ooit dat je met je sleutel niet binnen kan
heb jij een diepvriezer? gebruik je die?
twijfel je dat je wasmachine niet misschien je kleren vuiler zou kunnen maken als je hem aanzet?
twijfel je ooit dat het dak op je kop zou kunnen vallen als je 's nachts slaapt
...

klinkt belachelijk? da's de kern van agnosticisme want zonder zekerheden kun je snel een enkeltje richting psychiatrie bestellen en rol je los ziekelijke paranoia in.

Ik heb hier eerder vandaag al uitgebreid op gereageerd, maar dat is op wonderlijke wijze verdwenen... Hier iets typen is dus al geen zekerheid dat het daarna terug te lezen valt.

Maar wat ik eerder schreef kwam hier op neer:
Ik ben het zeer oneens met je stelling dat je zonder zekerheden gek zou worden. Ons gehele leven hangt aan elkaar van onzekerheden, want zekerheden bestaan mijns inziens helemaal niet.
Wij mensen zijn er enorm goed in geworden om al die onzekerheden op een of andere wijze te verdoezelen. We kiezen voor irreële opties teneinde ons verstand niet te verliezen.
Op die wijze hebben ook religies zich kunnen ontwikkelen. Zij vormen een 'houvast' voor de vele dingen die we niet snappen, kunnen verklaren en/of waar we bang voor zijn. Maar het kan gerust ook zonder die religies. Bijvoorbeeld door je te realiseren dat niets zeker is. En zelfs dat niet.

Als ik voor mezelf even jouw lijstje naloop:
• Ik twijfel regelmatig of mijn remmen het wel zullen doen. En toch rij ik auto, omdat ik mezelf heb aangeleerd die angst naast me neer te leggen. Van zekerheid is hier geen sprake. EN toch ben ik nog niet opgenomen in een psychiatrische kliniek.
• Ik kan regelmatig niet naar binnen met mijn sleutel, omdat iemand in huis alvast van binnenuit de knip erop heeft gedaan. Ik word daarvan niet paranoïde, omdat ik ontsnappingsmogelijkheden heb ingebouwd.
• Ik heb en gebruik mijn diepvriezer. Hij staat in de schuur, en als het daar kouder dan ca. 7 graden wordt, dan slaat de diepvriezer niet aan en ontdooit alles wat erin zit. Ik hou daar rekening mee, en als het toch eens mis gaat, heb ik domme pech. Ik hoef daarover niet naar de dokter.
• Wanneer mijn puber-stiefzoon de wasmachine juist vóór mij heeft gebruikt, komt mijn was met regelmaat smeriger uit de machine dan hij erin ging. Ik moet de machine dan nogmaals laten draaien. Dat is slecht voor het milieu en kost tijd. En tóch voel ik me dan niet gek worden...
• Vannacht nog waaide het flink door, en kennelijk uit een wat andere richting dan gebruikelijk. Ik heb lang wakker gelegen omdat alles gierde en het dak (we slapen direct onder het dak) kreunde en kraakte. Het is een poos lang door mijn hoofd gegaan dat het dak er best eens zou kunnen afwaaien. Ik ben daarvan desondanks niet paranoïde geraakt.

Je ziet: mijn leven hangt van onzekerheden aan elkaar. En toch woon ik niet in een psychiatrische kliniek. Diverse psychologen hebben weliswaar flink geld verdiend aan mij, maar geen enkele van hen heeft tot dusverre de diagnose "paranoïde" of "schizofreen" aan mij opgehangen.

[appelfflap]

Ik heb hier eerder vandaag al uitgebreid op gereageerd, maar dat is op wonderlijke wijze verdwenen... Hier iets typen is dus al geen zekerheid dat het daarna terug te lezen valt.

zeker dat je op het juiste knopje gedrukt hebt? (sorry)

er zijn heel veel zaken waar je blind op vertrouwt en op rekent.

Wij mensen zijn er enorm goed in geworden om al die onzekerheden op een of andere wijze te verdoezelen. We kiezen voor irreële opties teneinde ons verstand niet te verliezen.

als ik straks ga slapen zal het plafond niet op mijn kop vallen vannacht, ik heb de zekerheid genaamd wetten vd fysica.
daarover zal niemand plots in een agnostische kramp schieten dat 'm niet zeker is. als het gebeurt is er een verklaring voor genre komeet, vliegtuig aardbeving,...
zeker niet omdat de wetten de fysica over nacht veranderen

• Ik twijfel regelmatig of mijn remmen het wel zullen doen.

twijfel je echt over je remmen dan rij je onmiddellijk naar de garage om die te laten controleren. ik geloof je niet,
twijfel je ooit dat je pedalen plots van plaats verandert zijn? ik denk het niet

• Ik kan regelmatig niet naar binnen met mijn sleutel,

maar is het ooit gebeurt dat jouw sleutel plots niet meer paste?
uiteraard niet en daar zul je ook nooit vanuit gaan. waarom ze niet opent heeft een betrouwbare verklaring

• Ik heb en gebruik mijn diepvriezer. Hij staat in de schuur, en als het

nu leg je uit hoe hij werkt en je bent zeker, dmv bv ervaring, dat je uitleg klopt. dat is dus een zekerheid. ben je altijd agnostisch onzeker kun je nooit nog iets uitleggen want dan moet je altijd twijfelen of je uitleg nog klopt.

• Wanneer mijn puber-stiefzoon de wasmachine juist vóór mij heeft gebruikt, komt mijn was met regelmaat smeriger uit de machine dan hij erin ging.

ik zou zeggen dat je wasmachine stuk is, maar ook hier is je uitleg gefundeerd op zekerheden.
af en toe werkt ze niet maar je hebt al een oplossing die zeker werkt (machine nogmaals laten draaien). = zekerheid

[axxyanus]

Ik ben het zeer oneens met je stelling dat je zonder zekerheden gek zou worden. Ons gehele leven hangt aan elkaar van onzekerheden, want zekerheden bestaan mijns inziens helemaal niet.

Je staat 's morgens op en je staat op het punt de badkamerdeur te openen. Hou jij dan serieus rekening met de mogelijkheid dat als je die deur opent dat je dan meegezogen wordt in een wormgat dat net ontstaan is en je meezuigt naar de rand van ons zonnestelsel?

Alle onzekerheden die wij als mensen ervaren zitten ingebed in een stel zekerheden die zo onveranderlijk zijn dat we ze niet eens opmerken. Als je echt zou gaan twijfelen aan al die existentiële zekerheden, dan vrees ik dat je inderdaad redelijk snel gek wordt.

[heeck]

Leesvoer. Gezellig, en het is toch kloteweer hier.
Zou toch leuk zijn als ik morgen als overtuigd fysieke werkelijkheidsaanhanger verderga.

Nee, dat hoeft niet want Susan Haack heeft het grosso modo over órdenen.
Nu je
https://www.kwakzalverij.nl/assets/impo ... 6haack.pdf
nog niet hebt gelezen kan je waarschijnlijk gelijk ook overspringen op het boek zelf: *)
"Defending science within reason." **) , vooral ook omdat jij je laat voorstaan op jouw manier van redeneren, waarmee je vergezichten onderhoudt die na enig begeleid overpeinzen verschrompelen.

Aan jou de keuze. . .

Roeland
PS
In mijn exemplaar nog een aardig uitknipsel:
"Deep in thought: What is a "law of physics", anyway?"

. . . . Why should nature be governed by laws? Why should those laws be expressible in terms of mathematics? Why should they be formulated within space and time? . . .

A law not only describes a pattern in nature, but distinguishes between patterns that arise by chance and those that are always there, independent of the particulars of a situation. What this means is frustratingly tricky to pin down, and it gets worse when you talk about the entire universe.

Suppose a driver comes up to you and asks for directions to a place you don't know. You want to be helpful and not admit your ignorance. What should you do? The trick is to choose the route that leads to . . .

The main trouble I had with the talk was that I didn't see how the abstract ideas related to the world we experience. Time seems so real. How did it arise? Why is the world structured in the very special way that is needed to give rise to time? In short, what do we really gain by saying that time isn't real?

*)
Hoewel de recensie ook al de kruiswoordpuzzle-gelijkenis weggeeft, waarmee je oninpasbaar gekoesterde vooroordelen niet gelijk helemaal in de ban hoeft te doen.
Het heeft iets van CmapTools dat je ook dwingt tot ordenen en compartimenteren.

**)
Let op de titel die suggereert dat je wetenschap binnen het kader van het beredeneren schijnt te kunnen zetten.
Tegenwoordig tweedehands voor een prikkie.
https://www.amazon.com/Defending-Scienc ... 1591024587

[Giovedico delle Fate]

Ik ben het zeer oneens met je stelling dat je zonder zekerheden gek zou worden. Ons gehele leven hangt aan elkaar van onzekerheden, want zekerheden bestaan mijns inziens helemaal niet.

Je staat 's morgens op en je staat op het punt de badkamerdeur te openen. Hou jij dan serieus rekening met de mogelijkheid dat als je die deur opent dat je dan meegezogen wordt in een wormgat dat net ontstaan is en je meezuigt naar de rand van ons zonnestelsel?

Alle onzekerheden die wij als mensen ervaren zitten ingebed in een stel zekerheden die zo onveranderlijk zijn dat we ze niet eens opmerken. Als je echt zou gaan twijfelen aan al die existentiële zekerheden, dan vrees ik dat je inderdaad redelijk snel gek wordt.

Neen, ik hou geen rekening met wormgaten. Maar ik hoef daar ook helemaal geen rekening mee te houden om de stelling 'dat ons hele leven aan elkaar hangt van onzekerheden en dat zekerheden m.i. helemaal niet bestaan' te mogen poneren.
Wat jij steeds probeert te doen is wat ik schrijf ridiculiseren. Ik kan dat natuurlijk ook gaan doen. Dan zou ik je bijvoorbeeld kunnen vragen of jij, aangenomen dat een van jouw 'zekerheden' erin bestaat dat je dood zult gaan, de hele dag rondloopt met de gedachte dat je dood gaat. Zo goed als jij dat niet doet, denk ik ook niet steeds aan onzekerheden. Misschien wel net zo weinig als jij. Ik doe alleen niet mee met de conventies die hebben afgesproken dat er zekerheden bestaan. Dat is óók een (linguïstische) principekwestie, waarbij het niet in de eerste plaats gaat om werkbare (maar dikwijls genoeg slechts tijdelijk geldende) afspraken onderuit te halen.
Het is een kwestie van nederigheid. Ik matig me niet het idee aan dat ik genoeg kennis heb om te kunnen spreken over zekerheden. En ik denk dat de hele mensheid niet voldoende kennis heeft om van 'waarheid' (want daar ging het uiteindelijk over) te kunnen spreken.
Het is met 'waarheid' zoals met zoveel dingen in de 'wetenschap'; "we spreken af dat iets 'de waarheid' is, tot het tegendeel bewezen wordt". Maar elke 'waarheid', hoe vaak hij ook verandert, berust op waarneming, en dat is een uiterst onbetrouwbaar instrument. Dat zal geen wetenschapper met me oneens zijn. Of ze moeten lijden aan grootheidswaan of narcisme.( Ik zou trouwens wel eens onderzocht willen zien hoe veel wetenschappers aan narcisme lijden). Je kunt dingen voor 'waarschijnlijk' aannemen en daar een eind mee komen in een samenlevingsmodel. Maar je kunt die dingen niet voor de volle 100% 'weten'.

Niets is geheel waar, en zelfs dat niet
– Frederik van Eeden –