wraak

Serieuze discussies over het menselijk denken en gedrag

Moderator: Moderators

Gebruikersavatar
sytze
Diehard
Berichten: 1285
Lid geworden op: 27 okt 2011 22:07

wraak

Bericht door sytze »

uit: wikipedia:

Wraak is vergelding van onrecht of leed.

Wraak wordt door sommigen als een ongepaste emotie gezien, omdat het niet rationeel zou zijn. Anderen beschouwen wraak als een oeroude menselijke reactie op aangedaan onrecht. Wraak is, evenals strafrecht, geen sanctie die onrecht of leed weer goed maakt. Integendeel: voor het veroorzaken van het onrecht of leed wordt extra leed bij de dader veroorzaakt. Dit kan verbaal (een belediging pareren met een andere belediging), fysiek geweld, via de overheid (aangifte bij de politie, strafzaak, civiele zaak), of op tal van andere geoorloofde of ongeoorloofde manieren.

De strafmaat bij een bepaald misdrijf komt van oorsprong voort uit gevoelens van wraak: het gevoel dat bij een bepaalde misdaad een bepaalde straf hoort. Niet het slachtoffer maar de overheid zal in dit geval vergelden. Wel kan het slachtoffer of zijn familie in beroep gaan, als de overheid het misdrijf niet wil vervolgen (sepot).

Oorspronkelijk werd het "oog om oog, tand om tand"-beginsel letterlijk toegepast: wie onrecht was aangedaan mocht dit zelf vergelden, en wel met precies hetzelfde onrecht. Ook bloedwraak kwam in oudere samenlevingen voor, en vinden we nog steeds in sommige delen van de wereld. Bloedwraak vormde meestal de vergelding van een moord of soms ook wel van een ongeluk.

Vergelding van extreem gezichtsverlies of familieschande wordt eerwraak genoemd. Soms mochten ook andere leden van de stam of familie van de dader worden gedood: groepswraak. Men sprak ook wel van Sippenhaftung. In de meeste "beschaafdere" samenlevingen heeft de overheid echter het geweldsmonopolie, en mag alleen de overheid strafmaatregelen of dwang toepassen. Dit was meestal om een eindeloze spiraal van wraak en wederwraak te voorkomen. Zie ook vete.

Wraak wordt wel zoet genoemd, als iemand kan bewijzen dat hij - tegen de heersende opvattingen in - gelijk krijgt. Over het algemeen zal wraakneming in de Nederlandse maatschappij niet gewaardeerd worden en bij wet is het zelfs strafbaar gesteld.
wat vinden jullie:

Is wraak een niet rationele reactie of een oeroude reactie op aangedaan onrecht?

En is het rechtssysteem niet nogsteeds gebasseerd op wraak?

En verder graag gewoon een discussie over wraak natuurlijk!

Groet, Sytze
Wie rijk wil zijn, moet niet zijn vermogen vermeerderen maar zijn hebzucht verminderen. (plato)
Blues-Bob
Bevlogen
Berichten: 4763
Lid geworden op: 26 aug 2010 07:33
Locatie: Friesland

Re: wraak

Bericht door Blues-Bob »

Wraak als handeling is denk ik iets anders dan wraak als emotie. Ik zie wraak niet als iets negatiefs. Wraakgevoelens kunnen heel reeel kunnen zijn, en ik denk inderdaad dat deze gevoelens meegenomen moeten worden in een juridische zaak. Maar ik denk dat wraak niet per definitie iets juridisch is. Als mijn vrouw een geintje met me uithaalt (een scheetkussen op mijn stoel leggen, of een gekke foto van me maakt ofzo), mag ze ervan uitgaan dat ik op wraak zin. Daar ga ik geen civiele procedure voor starten. :lol:

Groet,

Bob
"You can think I'm wrong, but that's no reason to quit thinking." - House
Tiepvauden ondur voorbehauwt.
Gebruikersavatar
sytze
Diehard
Berichten: 1285
Lid geworden op: 27 okt 2011 22:07

Re: wraak

Bericht door sytze »

Wraak als handeling is denk ik iets anders dan wraak als emotie.
Ja, maar volgt het ene niet op het andere? Er ontstaat een wraak emotie, en dat heeft een wraak handeling tot gevolg.
Ik zie wraak niet als iets negatiefs.
Ligt er natuurlijk aan in welke context.
en ik denk inderdaad dat deze gevoelens meegenomen moeten worden in een juridische zaak.
Tot op zekere hoogte. Ik Denk dat wraak een bepaald limiet heeft. Op een zekere hoogte moet je aan de dader gaan denken. Bijv. Breivick. Hij is zo verkrackt (sorry voor mijn taalgebruik) in zijn hoofd dat hij misschien wel gewoon een humaan spuitje moet krijgen. (is al een eerder discussie punt geweest) Maar mensen vinden dit niet genoeg. hij moet zijn leven lang leiden. En hier ligt voor mij de grens tussen wraak en denken aan de dader. De dader heeft er niet voor gekozen om het brein te hebben dat hij heeft. (en daar gaat de discussie vrije wil :)

groet, Sytze
Wie rijk wil zijn, moet niet zijn vermogen vermeerderen maar zijn hebzucht verminderen. (plato)
Juglans
Forum fan
Berichten: 197
Lid geworden op: 06 apr 2012 18:30

Re: wraak

Bericht door Juglans »

Wraakgevoelens zijn misschien wel op te vatten als een soort geevolueerd rechtssysteem in de mensen zelf. In de evolutie van de mens is de ontwikkeling van wraakgevoelens hand in hand gegaan met de confrontatie met onrecht.

Los daarvan staat gecultiveerde wraak als eerwraak enzo.
Our spontaneous experience is far richer than any abstractions about it. Arne Naess
Blues-Bob
Bevlogen
Berichten: 4763
Lid geworden op: 26 aug 2010 07:33
Locatie: Friesland

Re: wraak

Bericht door Blues-Bob »

sytze schreef:Ja, maar volgt het ene niet op het andere? Er ontstaat een wraak emotie, en dat heeft een wraak handeling tot gevolg.
Niet per definitie lijkt me toch? Soms wordt de wraak handeling door een ander uitgevoert (wraak als beroep, zoals bij een taakstraf), en soms heeft een wraakgevoel geen gevolg lijkt me.
Tot op zekere hoogte. Ik Denk dat wraak een bepaald limiet heeft. Op een zekere hoogte moet je aan de dader gaan denken. Bijv. Breivick. Hij is zo verkrackt (sorry voor mijn taalgebruik) in zijn hoofd dat hij misschien wel gewoon een humaan spuitje moet krijgen. (is al een eerder discussie punt geweest) Maar mensen vinden dit niet genoeg. hij moet zijn leven lang leiden. En hier ligt voor mij de grens tussen wraak en denken aan de dader. De dader heeft er niet voor gekozen om het brein te hebben dat hij heeft. (en daar gaat de discussie vrije wil :)

groet, Sytze
Ik geloof dat een deel van het volk behoefte heeft aan een show, zoals in sommige juridische zaken. Brood en spelen geloof ik wel in als gift voor het volk. Als een proces en wraak samen gaan met eenheidsgevoel en een gezamelijk afsluiten, kan ik daar niet direct tegen zijn, tot op zekere hoogte. Zoiets dergelijks kan wel degelijk een functie hebben denk ik.

Sommige mensen, ziek of niet ziek, kan ik niet echt minder om slapen wat daar als straf mee gebeurt. Ik weet ook niet wat daarin goed of niet goed is. Spuitjes als straf of verlossing, maar dan de opgelegde verlossing, vind ik een ander onderwerp, maar ik begrijp je punt denk ik wel.

Groet,

Bob
"You can think I'm wrong, but that's no reason to quit thinking." - House
Tiepvauden ondur voorbehauwt.
Gebruikersavatar
WPS
Forum fan
Berichten: 401
Lid geworden op: 22 mar 2012 14:04

Re: wraak

Bericht door WPS »

Het is heel simpel: wraak is een middel om de kans op nog een "overtreding" kleiner te maken / te minimaliseren... :D
"De intuïtieve geest is een heilig geschenk, en de rationele geest een trouwe dienaar. We hebben een maatschappij gecreëerd die de dienaar eert, en het geschenk is vergeten".

Albert Einstein
Blues-Bob
Bevlogen
Berichten: 4763
Lid geworden op: 26 aug 2010 07:33
Locatie: Friesland

Re: wraak

Bericht door Blues-Bob »

WPS schreef:Het is heel simpel: wraak is een middel om de kans op nog een "overtreding" kleiner te maken / te minimaliseren... :D
Hoe verwijtbaar is de persoon met wraakgevoelens dan als deze er niets mee doet, en de overtreding wordt herhaald? :lol:

Groet,

Bob
"You can think I'm wrong, but that's no reason to quit thinking." - House
Tiepvauden ondur voorbehauwt.
Gebruikersavatar
lost and not found yet!
Bevlogen
Berichten: 4959
Lid geworden op: 05 dec 2006 18:11
Locatie: Rhodos, Ede & Rishon LeZion

Re: wraak

Bericht door lost and not found yet! »

Wat ik er over kan zeggen: wraak nemen uit emotie gaat altijd mis!
We will dance again!
"Volwassen ethiek erkent dat voortbestaan
de voorwaarde is voor alle andere waarden." ChaimNimsky
🔱
Gebruikersavatar
Peter van Velzen
Site Admin
Berichten: 21358
Lid geworden op: 02 mei 2010 10:51
Locatie: ampre muang trang thailand

Re: wraak

Bericht door Peter van Velzen »

Wraak is de oervorm van het recht.
In zekere zin tracht elk rechtsysteem het volgende te doen:

- Ongewenst gedrag voorkomen door te dreigen met straf (=wraak)
- Ontstane schade te herstellen (door schadevergoedingen)
- Als de ontstane scahde niet te herstellen is het onrecht te compenseren door het straffen van de dader (= wraak uitoefenen)
- Individuele wraaknemingen te vervangen door optreden van de overheid, teneinde meer rationeel en onpartijdiger te kunnen oordelen
- Regels op te stellen voor de dwingelandij van de overheid om willekeur zowel als anarchie te voorkmen,

Wraak vormt het grootste deel van het motief
Woede is een emotie, wraak is in zekere zin al rationeel.
Persoonlijke wraak wordt echter door overheden niet op prijs gesteld. En inderdaad, die is vaak niet rationeel genoeg.(alhoewel overheden soms ook vreemde - emoties kunnen tonen)
Ik wens u alle goeds
a.r.

Re: wraak

Bericht door a.r. »

Blues-Bob schreef:
WPS schreef:Het is heel simpel: wraak is een middel om de kans op nog een "overtreding" kleiner te maken / te minimaliseren... :D
Hoe verwijtbaar is de persoon met wraakgevoelens dan als deze er niets mee doet, en de overtreding wordt herhaald? :lol:

Groet,

Bob

Wat heeft uitvoering van wraak voor zin als het kwaad toch al is geschied?? Dit even buiten de mi volkomen begrijpelijke maar eveneens mi ongewenste gevoelens van (uitvoerende) wraak om?

Overigens begrijp ik niet waarom dit daar :lol: beeld daarbij geplaatst wordt?
Blues-Bob
Bevlogen
Berichten: 4763
Lid geworden op: 26 aug 2010 07:33
Locatie: Friesland

Re: wraak

Bericht door Blues-Bob »

a.r. schreef:Overigens begrijp ik niet waarom dit daar :lol: beeld daarbij geplaatst wordt?
Omdat er bij verwijtbaarheid weer sprake kan zijn van een noodzaak tot wraak nemen. Het was niet heel serieus bedoeld.

Groet,

Bob
"You can think I'm wrong, but that's no reason to quit thinking." - House
Tiepvauden ondur voorbehauwt.
Gebruikersavatar
sytze
Diehard
Berichten: 1285
Lid geworden op: 27 okt 2011 22:07

Re: wraak

Bericht door sytze »

Peter van velzen schreef:

- Ongewenst gedrag voorkomen door te dreigen met straf (=wraak)
=wraak? =preventie toch? wraak is toch iets wat volgt op het incident?

Peter van Velzen schreef:

Wraak vormt het grootste deel van het motief
En wat vind je hiervan? Ik ben van mening dat een rechtssysteem niet gebaseerd moet worden op wraak, maar op het voorkomen van recidive.
Peter van Velzen schreef:

Woede is een emotie, wraak is in zekere zin al rationeel.
Wraak is rationeel? in een rechtssysteem misschien. maar ik ben van mening dat het misschien dan wel rationeel is, maar dat het geen goede rationele overweging is.

Groet, Sytze
Wie rijk wil zijn, moet niet zijn vermogen vermeerderen maar zijn hebzucht verminderen. (plato)
siger

Re: wraak

Bericht door siger »

Wraakgevoelens kunnen tot handelingen leiden die iedereen (minstens achteraf) afkeurt.
Het is dus redelijk dat onze rechtspraak tracht de wetten toe te passen "met de blinddoek".

Ik ben echter wel de mening toegedaan dat straffen altijd een uitspraak over de daad zijn. Goede rechtspraak (die niets bovennatuurlijks heeft, maar door de samenleving is ingesteld en wordt onderhouden) moet straffen geven volgens de afkeuring/afkeer van de samenleving voor de daad. Daarom zijn de tussenkomst van psychiatrische experten en procedureslagen nefast voor het rechtsgevoel in een samenleving.

Verder lijkt het me rationeel om mensen die de zwaarste misdrijven hebben begaan, voor onbeperkte tijd op te sluiten met minimale voorzieningen en rudimentaire verzorging. Geen terugkeer in de samenleving, en dus ook geen voorbereiding daarop. Daarbij bedenkend dat ieder mens het recht heeft op zelfdoding.
Gebruikersavatar
sytze
Diehard
Berichten: 1285
Lid geworden op: 27 okt 2011 22:07

Re: wraak

Bericht door sytze »

Verder lijkt het me rationeel om mensen die de zwaarste misdrijven hebben begaan, voor onbeperkte tijd op te sluiten met minimale voorzieningen en rudimentaire verzorging. Geen terugkeer in de samenleving, en dus ook geen voorbereiding daarop. Daarbij bedenkend dat ieder mens het recht heeft op zelfdoding.
Ben ik het totaal mee oneens. en ik verwacht ook vuur vanuit a.r. :p

waarom?

waardoor hebben deze mensen deze misdaden begaan? Dat is wat ik me dan afvraag. ze zijn zo verkrackt (nogmaals excuses voor mijn taalgebruik) in hun hoofd dat ze niet meer als een gezond mens kunnen denken. zo zijn ze vaak al geboren (of door omgevingsfactoren) Dus wat kunnen ze hier aan doen? dat ze zo zijn geboren? en waarom dan niet een humaan spuitje om te voorkomen dat het nog eens gebeurt? En dan deels denkend aan de slachtoffers. maar zoals ik al in het topic over wraak aangaf: wraak moet in sommige gevallen maar bij mensen waar hun hoofd zo verkrackt is dat ze er echt niks aan kunnen doen moet de mogelijkheid open staan tot een humaan spuitje.

Groet, Sytze
Wie rijk wil zijn, moet niet zijn vermogen vermeerderen maar zijn hebzucht verminderen. (plato)
siger

Re: wraak

Bericht door siger »

sytze schreef:en waarom dan niet een humaan spuitje...
Dat zeg ik, alleen laat ik de keuze aan henzelf. Wat is daar mis mee?
sytze schreef:...om te voorkomen dat het nog eens gebeurt?
Of iets als in Noorwegen nog eens gebeurt, zal er vooral van afhangen of andere mensen het voorbeeld volgen.
Daarbij is het van cruciaal belang hoe de pers zich gedraagt.
Plaats reactie