Een Atheïstisch Verbond? Een raar verhaal.

[David Bakker]

Ik las een opmerkelijk verhaal getiteld, ‘Ik mis iets’, in de laatste editie van De Vrijdenker (Jaargang 41, nr. 3, april 2010), geschreven door ene Peter Waterdrinker (1949 Eenrum), ondernemer en initiatiefnemer van het Atheïstisch Verbond.

Deze Waterdrinker betoogt - zijn verzorgde schrijfstijl laat de indruk van een geschoolde auteur achter - dat hij bij De Vrije Gedachte een aantal zaken mist. Vooral het ontbreken van een voor de samenleving herkenbaar atheïstisch geluid baart hem zorgen. Ook de naam ‘De Vrije Gedachte’ vindt de schrijver geen wereldnaam. Hij overweegt daarom een Atheïstisch Verbond op te richten dat atheïsten uit brede lagen van de bevolking zal aanspreken. Maar misschien zijn er ook initiatieven vanuit DVG mogelijk stelt de auteur. Vooruitlopend op een discussie binnen DVG heeft Waterdrinker al de URL atheistischverbond.nl gereserveerd.

Ik weet niet wat jullie vinden maar ik vind het een raar verhaal. Als je van mening bent dat binnen een vereniging zaken anders moeten dan ga je toch eerst de discussie binnen de vereniging aan en ga je niet aankondigen dat je misschien een andere club gaat oprichten. Hoewel de auteur het zeer vriendelijk verwoordt klinkt het toch een beetje als een dreigement.

Overigens, en dat is toevallig, schreef een andere geschoolde auteur, te weten onze voorzitter Anton van Hooff, in dezelfde editie van De Vrijdenker dat hem de benaming ‘Vrijdenkers’ niet bevalt omdat het teveel associaties oproept met vrijemetselaars. Iets dergelijks schreef hij al eerder in een weblog van 12 juli 2009. De tekst daarvan geef ik hieronder weer:


De naam atheïst
Het blijft tobben met onze betiteling. atheïst is een on-ding: je geeft aan dat iets niet bent. Het oud-Nederlands heeft het fraaie ongodist. godloochenaar is ook niet gek, maar ongelovige of niks is niet veel. Hadden we maar een positieve term. Helaas is naturist al bezet. Bij vrijdenker denkt menig buitenstaander aan de oude padvinders met de metselaarsschorten. nietsist als tegenhanger van Plasterks ietsist s alleen maar leukig. Voor het Engelse Brights kan ik geen Nederlands equivalent vinden: de klaren, helderen of verlichten?? Ik houd het even op godvrije.

[fred neerhoff]

Ik ben het met je eens: het iniatief van Waterdrager klopt niet. Kennelijk heeft de redactie ingestemd met de plaatsing van het idee van Waterdrager in De Vrijdenker. Vanuit verenigings oogpunt klopt dat nog minder: het initiatief van Waterdrager zet de deur open voor een afsplitsing van de DVG.

[David Bakker]

Hoe meer ik er over nadenk hoe gekker ik het vind. Er wordt door Waterdrinker ook nog een oproep gedaan om per mail naar hem toe te reageren.

Stel dat CDA-partijleden in de partijkrant zouden gaan roepen dat het CDA niet christelijk genoeg is en tevens hun plannen presenteren om een nieuwe, meer christelijke, en met het CDA concurrerende politieke partij te gaan oprichten. Dat zou toch ook gek zijn?

[The Prophet]

Vrijheid van meningsuiting?

[David Bakker]

Vrijheid van meningsuiting?

Ja daar ben ik voor. Maar die vrijheid betekent niet dat er artikelen geplaatst hoeven te worden die de vereniging ondermijnen. Je mag in een verenigingsblad best kritiek uiten op zaken die binnen de vereniging spelen, maar plannen ontvouwen voor een concurrerende club, dat gaat me te ver.

[Krach]

Geen raar verhaal.
Anton van Hoof vindt 'vrijdenkers' een verkeerde naam omdat dit tevel doet denken aan vrijmetselaars. Laat hij eens navragen wie er in de redactie vrijmetselaar is want ik denk dat daar minstens een of twee vrijmetselaars zitten. Die verrichten daar ordinair sabotagewerk.
Eerder werd vanuit de vereniging geprobeerd de atheistische partij op te starten. Dat werd gedaan door 'de atheistische beweging' . Daar werd specifiek vanuit de redactie veel weerstand tegen opgewekt, maar wat is er nu tegen een atheistisch verbond.

[David Bakker]

Geen raar verhaal.
Anton van Hoof vindt 'vrijdenkers' een verkeerde naam omdat dit tevel doet denken aan vrijmetselaars. Laat hij eens navragen wie er in de redactie vrijmetselaar is want ik denk dat daar minstens een of twee vrijmetselaars zitten. Die verrichten daar ordinair sabotagewerk.
Eerder werd vanuit de vereniging geprobeerd de atheistische partij op te starten. Dat werd gedaan door 'de atheistische beweging' . Daar werd specifiek vanuit de redactie veel weerstand tegen opgewekt, maar wat is er nu tegen een atheistisch verbond.

Tja, de redactie, daar heb ik al een en ander over gezegd.

U heeft het over een atheistische partij. Ik vermoed dat u het heeft over de plannen voor een politieke partij: de ASP. Dat vind ik wat anders. Een politieke partij zal niet snel een concurrent worden van DVG. Dat DVG leden een ASP willen oprichten vind ik prima, in die zin dat ze dat zelf moeten weten. Wel twijfel ik of DVG daar actief haar medewerking aan moet verlenen. Maar als een DVG-lid vindt dat DVG een meer atheistisch geluid moet laten horen dan moet je dat eerst binnen DVG gaan bespreken en niet gelijk al beginnen over het oprichten van een andere club. Dat blijf ik raar vinden.

[Krach]

Reactie van Bakker op Krach.
De Atheistische Beweging is ook concurerend en de oprichter hiervan is ook bestuurslid van DVG. Geen centje pijn.

[David Bakker]

Reactie van Bakker op Krach.
De Atheistische Beweging is ook concurerend en de oprichter hiervan is ook bestuurslid van DVG. Geen centje pijn.

Geen centje pijn? Dat waag ik te betwijfelen. Je hebt het over Frans van Dongen. Ik heb vernomen dat die het afgelopen jaar geen reet heeft uitgevoerd voor DVG. Misschien heeft hij het te druk met de concurrerende atheistische beweging. En toch stelt hij zich weer herkiesbaar voor DVG. Waarom vraag ik me dan af.

[Maria]

Ik had begrepen, dat het bij Frans van Dongen om een politieke partij ging.
Waarom zou een lid van DVG geen politieke partij mogen oprichten?
Feitelijk zou je elkaar daarin kunnen steunen, als je er een gat in ziet.

Het is allemaal wat onduidelijk en er al diverse namen zijn gepasseerd.
Dat het al lang speelt en dat er niet echt iets van de grond komt, is een heel ander verhaal.
Blijkbaar is er toch niet zo'n behoefte aan een aparte atheïstische partij, daar men terecht kan bij alle andere niet christelijke partijen.
Hier heeft hij ook al zijn vlaggen uitgezet en op meerdere andere fora.

http://www.freethinker.nl/forum/viewtop ... che+partij

[enno nuy]

Eerder werd vanuit de vereniging geprobeerd de atheistische partij op te starten. Dat werd gedaan door 'de atheistische beweging' . Daar werd specifiek vanuit de redactie veel weerstand tegen opgewekt, maar wat is er nu tegen een atheistisch verbond.

In mei 2009 hebben we in De Vrijdenker vooral aandacht besteed aan de plannen voor een atheistische politieke partij. De belangrijkste tegenstander van zo'n politieke partij was de toenmalige voorzitter Lex Hagenaars. In datzelfde meinummer heeft slechts één van de redactieleden een artikel aan dit thema gewijd en hij was geen voorstander van het idee.
Andere schrijvers die in dat themanummer op een politieke partij van atheisten reageerden waren Carel Brendel (die zag er zelf weinig heil in) en Sarah Strous (ook tegen een politieke partij maar wel voorstander van een lobbygroep).
Het is dus bepaald niet zo dat de redactie weerstand tegen het idee van een poltieke partij probeerde op te wekken.

[els]

Hai David en Fred, ik wou bij deze even laten weten hoe het zit met het Atheïstisch Verbond en waarom een oproep in De Vrijdenker is geplaatst. Peter kreeg het plan dus omdat de Vrije Gedachte wel veel doet aan vrijdenken, maar niet op een praktische manier het atheïsme een plaats in de openbare ruimte geeft, op een manier waar niemand omheen kan. De Vrije Gedachte biedt wel een platform voor vrijdenkers, maar stimuleert meer het denken in eigen kring, en draagt het niet echt uit naar buiten. Ook is naar buiten niet direct duidelijk dat het gaat om atheïsme.

Zoals kerken en de islam hun stempel op alle maatschappelijke, politieke en culturele niveaus proberen te drukken en hun visie kenbaar maken, zou 'het atheïsme' zichzelf ook een beetje moeten profileren, wil het niet in de vergetelheid verdwijnen. Een probleem is natuurlijk dat 'het atheïsme' niet is georganiseerd en zelfs niet bestaat. Dus dan ligt het voor de hand om een verbond op te richten, en mensen en ideeën te bundelen, om gezamenlijk naar buiten te treden.

Er moet bijvoorbeeld duidelijker worden gereageerd op actuele politieke en maatschappelijke gebeurtenissen, maar ook moet er zichtbaar een soort 'atheïstisch gedachtegoed' worden geformuleerd en uitgedragen, of 'atheïstische cultuur' zichtbaar worden. Omdat dat intensief is, kun je het beste de krachten bundelen.

Peters motief om het in de Vrijdenker te laten plaatsen was, zoals hij al uitlegde, dat hij dacht te merken dat er meer mensen waren die daar behoefte aan hebben. De Vrije Gedachte is een geschikte plaats om te beginnen met zoeken naar mensen om iets op te starten. De bedoeling is daarbij natuurlijk niet om te concurreren en de DVG te ondermijnen. Het is deels om een ander type vereniging op te zetten, en in het algemeen om los maar ook zoveel mogelijk samen te werken met verwante organisaties. De redactie van de Vrijdenker had daar blijkbaar hetzelfde gevoel bij, dus het werd geplaatst.

Persoonlijk zie ik het verschijnen van nog een atheïstische organisatie niet als gevaarlijke concurrentie, maar als een symptoom dat het gaat om breed gedragen opvattingen. Als er meer mensen op hun eigen manier aan de weg timmeren, is dat alleen maar gunstig. Veel mensen zullen zichzelf liever individueel blijven uitdrukken, sommigen zien meer in grote en krachtige organisaties, anderen zullen weer liever ivan kleine samenwerkingsverbanden of netwerken deel uitmaken.
Een atheïstische organisatie moet natuurlijk zowiezo altijd het individualisme en de diversiteit benadrukken, anders heb je weinig overlevingskansen. Hoewel er misschien zelfs wel sektarische atheïstische bewegingen mogelijk zijn.

De bedoeling is dus geen schisma, maar verbreding van het front.

Natuurlijk zijn bepaalde dingen ook wel aan te kaarten binnen de DVG, maar deze is toch meer geprofileerd als een denkbeweging, en minder als een actiebeweging.
Een ander verschil met de Vrije Gedachte is dat dit tamelijk wetenschappelijk georiënteerd is, en dus de gewone man/vrouw een beetje van zich vervreemdt, terwijl er ook veel niet-wetenschappelijk opgeleide mensen zijn die niet in goden geloven. Dus het AV zal wat dat betreft wat minder elitair zijn, als ik het woord mag gebruiken. Ik vraag me wel af eigenlijk hoe dit zit, maar zo komt het tot nu toe wel op me over.

Peter had contact met mij opgenomen omdat hij mij kende van mijn website en van de dag van Atheïstische Beweging, vorig jaar georganiseerd door Frans van Dongen. Zijn ideeën sluiten eigenlijk heel erg aan bij wat ik graag zou willen, dus ik vond het heel leuk om hieraan medewerking te verlenen. Zodoende steun ik het initiatief en help ik mee met de oprichting. Verder is Rolf Venema hier nog bij betrokken. Zelf hecht ik er ook aan om 'atheisme' ergens in de naam te hebben staan, ook mijn eigen site heeft die naam. De reden is vooral dat het woord atheïsme nooit gegijzeld kan worden door religieuzen. Hij kan alleen worden belasterd natuurlijk, wat ook historisch gemeengoed is, maar het is daarom de hoogste tijd om de confrontatie aan te gaan en het atheïsme een positievere uitstraling te geven.

Ik praat nou niet alleen voor mezelf maar ook voor Peter, dus ik hoop dat het er allemaal goed uit is gekomen. In elk geval sluit het bovenstaande aan bij mijn interpretatie van het AV.

[enno nuy]

Het is deels om een ander type vereniging op te zetten, en in het algemeen om los maar ook zoveel mogelijk samen te werken met verwante organisaties. De redactie van de Vrijdenker had daar blijkbaar hetzelfde gevoel bij, dus het werd geplaatst.

Toen Peter Waterdrinker zijn tekst aanleverde is er eerst tussen de redactie en hem gecorrespondeerd met als inzet: besteed je energie toch vooral binnen de bestaande vereniging. Op dezelfde wjze hebben we ook kontakt gehad met de hierboven vermelde Rolf Venema. Peter Waterdrinker wilde echter voortgaan op de weg van een Atheistisch Verbond.
Na enig beraad besloten we tot plaatsing van zijn artikel. Onze lezers kunnen voor zichzelf wel uitmaken of ze voldoende aan bod komen bij De Vrije Gedachte of dat een andere weg tot meer rendement zou kunnen leiden.
Uit het feit dat het artikel geplaatst is mag uiteraard niet worden afgeleid dat de redactie zich achter het initiatief van Peter Waterdrinker schaart. Integendeel. Persoonlijk zie ik nauwelijks iets concreets in de aangedragen alternatieven. Mij is nog steeds niet duidelijk in welke zin het AV zich nu denkt te gaan profileren t.o.v. DVG. Maar dat merken we vanzelf, of niet - dat kan ook natuurlijk.
Natuurlijk hadden we kunnen zeggen: zoek je eigen kanalen maar. De leden van De Vrije Gedachte zijn echter mans genoeg om tot een zelfstandige keuze of afweging te komen. Vrijheid van meningsuiting en pluriformiteit, daar ging het om.

[els]

Bedankt voor deze toelichting, Enno. Ik ben niet precies van alles op de hoogte, en heb nu even voor anderen gesproken. Ik ben het ermee eens dat mensen ook binnen De Vrije Gedachte initiatieven kunnen ontplooien en zich richten op de groei ervan, omdat een grote organisatie meer invloed kan uitoefenen. Maar een andere organisatie lijkt mij gegeven het grote aantal atheïsten in Nederland niet echt bedreigend. Het kan juist worden herkend als de behoefte van atheísten om zich meer te profileren.
Hoe het precies gestalte krijgt, zal in de toekomst duidelijk worden.

[David Bakker]

Het is deels om een ander type vereniging op te zetten, en in het algemeen om los maar ook zoveel mogelijk samen te werken met verwante organisaties. De redactie van de Vrijdenker had daar blijkbaar hetzelfde gevoel bij, dus het werd geplaatst.

Toen Peter Waterdrinker zijn tekst aanleverde is er eerst tussen de redactie en hem gecorrespondeerd met als inzet: besteed je energie toch vooral binnen de bestaande vereniging. Op dezelfde wjze hebben we ook kontakt gehad met de hierboven vermelde Rolf Venema. Peter Waterdrinker wilde echter voortgaan op de weg van een Atheistisch Verbond.
Na enig beraad besloten we tot plaatsing van zijn artikel. Onze lezers kunnen voor zichzelf wel uitmaken of ze voldoende aan bod komen bij De Vrije Gedachte of dat een andere weg tot meer rendement zou kunnen leiden.
Uit het feit dat het artikel geplaatst is mag uiteraard niet worden afgeleid dat de redactie zich achter het initiatief van Peter Waterdrinker schaart. Integendeel. Persoonlijk zie ik nauwelijks iets concreets in de aangedragen alternatieven. Mij is nog steeds niet duidelijk in welke zin het AV zich nu denkt te gaan profileren t.o.v. DVG. Maar dat merken we vanzelf, of niet - dat kan ook natuurlijk.
Natuurlijk hadden we kunnen zeggen: zoek je eigen kanalen maar. De leden van De Vrije Gedachte zijn echter mans genoeg om tot een zelfstandige keuze of afweging te komen. Vrijheid van meningsuiting en pluriformiteit, daar ging het om.

Ik kan me wel vinden in deze reactie van redacteur Nuy. Het is goed dat de redactie een zekere afstand tot de onderwerpen behoudt.