Xanders kijk op God, de Bijbel en het geloof

[Rereformed]

Nee, ik spreek enkel nederlands. Het is in het nederlands een vaststaande uitdrukking. In het nederlands kun je ook spreken over 'op vleugels van de ziel' en 'arme ziel', en 'zielsverlaten' , zielsblij zijn. Op dezelfde manier kun je in het nederlands zeggen 'Wat zonde!' wanneer je een kop koffie over je kleren krijgt. En amerikanen zeggen 'O my God' of 'Jesus' wanneer ze het helemaal niet over God en Jezus willen hebben. Heb je een beetje gevoel voor taal?

Ik heb een gevoel voor taal .En daarom weet ik ook dat als men verkoopt er ook iets moet zijn om te verkopen. En anders leg me maar uit wat volgens jouw taalgevoel het woord ziel in houd.

Je laat toch goed zien dat je taalgevoel nogal te wensen overlaat. Sla eens een woordenboek op, dan zul je zien dat het woord 'ziel' heel doodgewoon in een niet-christelijke (niet-religieuze) betekenis gebruikt kan worden. Een arme ziel bijvoorbeeld betekent niets meer dan 'stumper'.
In de omgangstaal heeft ziel meestal de betekenis van 'de essentie van je persoon'. Veelal gebruikt men het woord ziel wanneer men wil aangeven dat het om diepe gevoelens gaat, vandaar 'zielsverlaten', 'zielsrust'. Ik heb bijvoorbeeld een CD gemaakt met als titel Beelden van de Ziel. De betekenis hiervan is dat de muziek diepe gevoelens uitbeeldt. In het Fins heet die CD dan ook 'Sielunmaisemat', 'Zielslandschappen', hetgeen in die taal een vaststaande uitdrukking is. 'Zielsrust' betekent niets anders dan 'kalmte van gemoed'.
Het verkopen van de ziel is beeldspraak en heeft de betekenis van 'je met huid en haar voorgoed uitleveren aan', je in een positie neerzetten waaruit je niet meer weg kan komen, te zeer in termen van absoluten denken.
Ik hoop dat dit enige verheldering voor je geeft. Zoals je ziet is taal mijn hobby en houd ik daar zielsveel van.

Het O my God roepen van amerikanen laat alleen zien wat een inhoudloos volk ze vaak kunnen zijn.

Dat is een uitspraak die gespeend is van wijsheid en kennis. Het bevestigt enkel wat ik opmerkte over arrogantie en gebrek aan taalgevoel.

In onze taal hebben we woorden nodig die de sterkte van verbazing uitdrukken. Hoe sterker de verbazing, des te 'waardevoller' woord we gebruiken. Dus 'asjemenou' wanneer de verbazing nog meevalt, maar lieve hemel!, what on earth!, my goodness, en Oh my God, wanneer het sterk is.
Dat je er helemaal naast zit wanneer je denkt het amerikaanse volk ermee te kunnen bestempelen laat goed zien dat je weinig met talen hebt, want de uitdrukking komt in talloze talen voor, het heeft niets met amerikaans te maken. Zo heb je in het nederlands een slangterm 'attenoje' als uitroep van opperste verbazing. Dat is van joodse oorsprong en komt van de woorden 'adonai eloheinu', mijn Heer en mijn God'. In het Fins is de uitroep van opperste verbazing overigens vaak Perkele, dat betekent Duivel! Het wordt in Finland net zoveel gehoord als het OMG in Amerika. Het is ongeveer het eerste woord wat je leert wanneer je naar Finland gaat. Maar het is dan heel belangrijk over taalgevoel te beschikken: je moet meteen erbij leren dat de Finnen die het woord gebruiken echt niet in de Duivel geloven. Het is namelijk precies andersom: iemand die het woord nooit gebruikt is vrijwel zeker een fundamentalistische christen, oftewel iemand die aan bijgeloof doet en de duivel beschouwt als een echt bestaand wezen. Het kan nog leuker! In het Fins is 'Godverdomme' het woord Jumalauta, dat is een verbastering van de woorden 'Jumala auta minua' 'God help me!'. Alweer heb je dan een hoop taalgevoel nodig om het op de juiste manier te verstaan: de mensen die de uitdrukking gebruiken zullen zeer zeker niet in goddelijke hulp geloven, en degene die de uitdrukking nooit gebruiken, omdat het een vloekwoord is, zullen naar alle waarschijnlijkheid vrome christenen zijn. Ironisch, hè?

Dat het nogal absurd is wanneer iemand over 'absolute waarheid' spreekt

.
Dus volgens jou is alles relatief?

Iemand antwoordde jou al: ook jij bent relatief. Ik zou ook meteen gezegd hebben: zelfs ik ben relatief.
Relatief betekent niet dat het er niet toe doet, maar dat men dingen kan vergelijken met elkaar. Je kan dan zeggen dat iets mooier of lelijker, beter of slechter is dan iets anders waarmee je het vergelijkt. Wanneer jij het hebt over 'absolute waarheid' dan denk jij een absolute uitspraak te kunnen doen over het leven. Maar het leven is als het weer. Je kunt wel zeggen dat een zonovergoten zomerdag mooi is en een gure herfstdag lelijk, maar moet dan altijd meteen begrijpen dat het een kwestie van smaak is, geen absolute uitspraak. Wanneer je uitspraken doet over geloof doe je waardeoordelen. Jij vindt het waardevol, een ander vindt het waardeloos. Om dingen op waarde te bepalen gebruiken we standaarden. Eén hele belangrijke standaard voor het bepalen van waarde is na te gaan of iets 'werkelijk' bestaat. Zo is alles wat de bijbel vertelt inderdaad van het hoogste belang indien deze zaken allemaal waar zouden zijn. Maar het verandert in iets waardeloos wanneer we moeten constateren dat deze zaken in de meeste gevallen niet steekhoudend zijn en ons foutieve informatie verschaffen.

Dus ja, alles is relatief, maar niet alles is waardeloos. Ook geloof is relatief. Aan sommige zaken hecht ik veel waarde, dus veel geloof. Ik geloof bijvoorbeeld sterk dat niets in het leven mijn geest kan breken. Maar tezelfdertijd weet ik dat ik uiteraard niet teveel waarde moet hechten aan dit geloof. Het zou zot zijn om er een absolute uitspraak van te maken, alles is tenslotte relatief. Er zijn vanzelfsprekend denkbare situaties mogelijk die mijn geest zouden kunnen breken, zoals marteling.
Soms is het heel moeilijk om in te zien dat iets relatief is. Ik wijs bijvoorbeeld 'marteling' af als iets 'absoluut slechts' en kan enkel met de allergrootste tegenzin toegeven dat het een relatief persoonlijk waardeoordeel van mij is.

Nee, niet alle geloof is bijgeloof. Voor geloof in jouw God is een hoop bijgeloof nodig.

Voor geloof is bijgeloof nodig?Ik snap 'm niet.

Wat is daar zo moeilijk aan om te begrijpen? Niet alle geloof is bijgeloof. Mijn mate van vertrouwen in mezelf baseer ik op de ervaring met mezelf. Ook te weten dat er grenzen zijn aan mijn vertrouwen op mezelf baseer ik daarop. Geloof is dus gebaseerd op redenen. En die redenen kunnen variëren van zeer sterk tot ondeugdelijk.
Jouw geloof heeft dezelfde sterkte als het geloof van een oude Griek in Apollo, oftewel het is m.i. ondeugdelijk. Lees dit verhaal eens, dan snap je het misschien beter: http://www.kolumbus.fi/volwassengeloof/ ... angasarian

Een geloof is altijd een vermoeden. Anders gebruiken we het woord 'weten'. Geloof is per definitie niet een 'waar geloof', want geloven houdt in dat we ergens op vertrouwen, maar daar geen zekerheid over hebben. Zodra een geloof bewaarheid wordt is het weten, geen geloven meer.

Ja, dit klopt hier ben ik het bijna mee eens.Maar alleen zie ik een verschil.
Geloof is de zekerheid over dingen die we nog niet gezien of ervaren hebben.
Wanneer we ze zien of ervaren wordt het weten.
Bijgeloof is vertrouwen zonder zekerheid.

Geloven kan per definitie nooit zekerheid zijn. Daarom hebben we het woord geloven. Als we zekerheid hebben dan gebruiken we het woord weten. Wanneer geloof gelijk wordt geschakeld aan zeker weten dan is er iets niet pluis. De uitspraak in de Hebreeënbrief is daarom volslagen onzin, oneerlijk. Deze intellectuele oneerlijkheid komt voort uit angst. Het is een poging van de psyche om onzekerheid -existentiële benauwdheid- uit te bannen. Lees dit om er meer over te kunnen lezen:
http://www.kolumbus.fi/volwassengeloof/9.htm#twijfel

Dus je uitspraak klopt niet. Als je bijgeloof wegdoet houd je een redelijker geloof over.
Maar het blijft eenvoudig een geloof.

Dat laatste ben ik het mee eens.

Fijn.

Iemand met 'waar geloof' is een arrogante kwast of iemand die niet beschikt over veel intelligentie of intellectuele eerlijkheid om dingen te overdenken.

Persoonlijke kwetsende opvattingen houd ik me van weg.

Dat moet je juist nooit doen. Het is nooit leuk om de waarheid in je gezicht gegooid te krijgen, en de eerste reaktie is altijd de ontkenning ervan. Maar de mens die zo sterk is dat hij het onder ogen kan zien is wijs.
Mind you, soms wordt een rotopmerking over je gegeven uit nijd en boosheid en wraakzin, oftewel niet uit liefde voor de waarheid. Het is dus inderdaad soms zaak om je er van weg te houden. Maar denk er nu eens goed over na: geloof is altijd vermoeden. Het vermoeden baseren we op redenen, maar de redenen zijn nooit sterk genoeg om van geloof weten te kunnen maken. Te denken dat je een 'waar geloof' hebt is dus echt arrogant. Je mag het hopen, je mag zeggen dat je bijna zeker bent, maar niet zeggen dat je een waar geloof hebt.

Overigens had Jezus altijd de grootste moeite met die lui die alles over God allemaal al zo zeker wisten. Die lui werden in alle talen spreekwoordelijk voor schijnheiligen.

[IM]

Bij een hoop mensen, zeker hier, liggen de begrippen god, religie en alles wat daarmee samenhangt nogal gevoelig. Heeft te maken met (veelal onverwerkte) trauma's en frustraties. Met naastenliefde op zich heeft hij geen probleem, maar wel als dit in relatie gebracht wordt tot onbegrepen begrippen als 'dat wat god genoemd wordt'.

Bij een hoop gelovigen, liggen de begrippen godskritiek, en alles wat daarmee samenhangt nogal gevoelig. Heeft te maken met trauma's en frustraties en daardoor niet kunnen en/of willen opgroeien.

Och gossie, een jij-bak. Het kinderachtige wat-je-zegt-ben-jezelf.

Met naastenliefde op zich hebben ze al een probleem omdat de goddelijk geinspireerde naastenliefde niet verder mag reiken dan de eigen gemeenteleden, behalve wanneer ze bij iemand, die in zwak moment verkeerd, "mogen getuigen". Juist dit soort gelovigen eisen onvoorwaardelijk respect voor hun kleinzielig kneuterige overtuiging en pompen hun ego op door neer te kijken op (anders)denkenden.

In de roos dus ...

Nog even waar het wel om ging: religie behelst ook niet bovennatuurlijk geïnspireerde zaken zoals naastenliefde. Sterker nog, ik durf rustig te stellen dat de kern van religie alles te maken heeft met psycho-sociologie en dat het zogenaamde bovennatuurlijke wat erin geslopen is, niet meer is dan bijgeloof (zoals in bijkomend geloof omdat religie een zaak betreft, het geestelijke, welke uit de aard der zaak nogal 'ongrijpbaar' is).

[IM]

Wat is daar zo moeilijk aan om te begrijpen? Niet alle geloof is bijgeloof. Mijn mate van vertrouwen in mezelf baseer ik op de ervaring met mezelf. Ook te weten dat er grenzen zijn aan mijn vertrouwen op mezelf baseer ik daarop. Geloof is dus gebaseerd op redenen. En die redenen kunnen variëren van zeer sterk tot ondeugdelijk.
Jouw geloof heeft dezelfde sterkte als het geloof van een oude Griek in Apollo, oftewel het is m.i. ondeugdelijk.

Nou laat alle voorgaande freethinkers, die mij probeerde te overtuigen van de invaliditeit van mijn uitspraak dat er wel degelijk een verschil is tussen bijgeloof en geloof, zich maar eens op rereformed storten.

Overigens, reref, er waren Grieken die het volksgeloof in de personificaties van begrippen als Aplollo, afwezen als bijgeloof en die begrippen als Apollo zagen voor wat ze waren; allegorieën voor natuurlijke verschijnselen.

[a.r.]

religie behelst ook niet bovennatuurlijk geïnspireerde zaken zoals naastenliefde. Sterker nog, ik durf rustig te stellen dat de kern van religie alles te maken heeft met psycho-sociologie en dat het zogenaamde bovennatuurlijke wat erin geslopen is, niet meer is dan bijgeloof (zoals in bijkomend geloof omdat religie een zaak betreft, het geestelijke, welke uit de aard der zaak nogal 'ongrijpbaar' is).

Ik dacht even dat je een zuurpruim was, maar doorlezend blijk je toch gevoel voor humor te hebben: het bovennatuurlijke wat erin geslopen is?

[IM]

Overigens had Jezus altijd de grootste moeite met die lui die alles over God allemaal al zo zeker wisten. Die lui werden in alle talen spreekwoordelijk voor schijnheiligen.

Goed hè, van Jezus. Wat dat betreft doet 'hij' me sterk denken aan Socrates. Voor mij is Socrates een groot voorbeeld, een echte individualist en vrijdenker. Tot de dood er op volgt.

[IM]

Bij een hoop mensen, zeker hier, liggen de begrippen god, religie en alles wat daarmee samenhangt nogal gevoelig. Heeft te maken met (veelal onverwerkte) trauma's en frustraties. Met naastenliefde op zich heeft hij geen probleem, maar wel als dit in relatie gebracht wordt tot onbegrepen begrippen als 'dat wat god genoemd wordt'.

Een trauma dat ik maar niet verwerkt krijg is het aanhoren van profeten die denken dat zij de naastenliefde hebben uitgevonden, terwijl ze al bestaat bij chimpansees en neanderthalers, en bij atheisten evengoed als bij driehonderd verschillende religies.
Want met naastenliefde bedoelen jullie gewoon het normale sociale leven van sociale dieren. Jullie geven het alleen een naam om te doen alsof jullie het zelf hebben uitgevonden - alsof voor het christendom mensen en andere sociale dieren niet in gemeenschappen leefden en niet voor elkaar zorgden omdat God het niet bevolen had.

Wie zijn jullie? Ik ben het in ieder geval niet ...

[IM]

En daarvoor als dank honend gestigmatiseerd worden als lijders aan (onverwerkte) trauma's en frustraties?

In mijn constatering aangaande trauma's en frustraties ligt geen hoon ten grondslag. Daar waar hoon wel een rol speelt, ligt het meer op het gebied van valse zekerheden en arrogante bekeerdrift.

[Rereformed]

Wat is daar zo moeilijk aan om te begrijpen? Niet alle geloof is bijgeloof. Mijn mate van vertrouwen in mezelf baseer ik op de ervaring met mezelf. Ook te weten dat er grenzen zijn aan mijn vertrouwen op mezelf baseer ik daarop. Geloof is dus gebaseerd op redenen. En die redenen kunnen variëren van zeer sterk tot ondeugdelijk.
Jouw geloof heeft dezelfde sterkte als het geloof van een oude Griek in Apollo, oftewel het is m.i. ondeugdelijk.

Nou laat alle voorgaande freethinkers, die mij probeerde te overtuigen van de invaliditeit van mijn uitspraak dat er wel degelijk een verschil is tussen bijgeloof en geloof, zich maar eens op rereformed storten.

Ik ben het geheel met je eens IM. Natuurlijk is er een verschil. Bijgeloof is geheel onredelijk geloof. In onze moderne wereld betekent dat alle geloof in het bovennatuurlijke.
Het grote probleem in bovenstaande reakties is dat men niet eerst heeft duidelijk gemaakt wat men bedoelt wanneer men het over 'geloof' heeft. Ieder mens doet aan geloven, dwz vertrouwen op talloze zaken die we niet helemaal zeker weten. Geloven heeft dus niet automatisch een religieuze betekenis. Maar sommige forumgebruikers hebben bij geloof en geloven in deze discussie enkel allerlei geloof in het bovennaturlijke in het hoofd en stellen het daarom gelijk aan bijgeloof. Ik kan het ook hiermee eens zijn. Alle geloof in het bovennatuurlijke is bijgeloof. Er zijn geen deugdelijke redenen om zo'n geloof te onderhouden.
Maar het is veel te kort door de bocht om alle geloof aan bijgeloof gelijk te stellen.

Overigens, reref, er waren Grieken die het volksgeloof in de personificaties van begrippen als Apollo, afwezen als bijgeloof en die begrippen als Apollo zagen voor wat ze waren; allegorieën voor natuurlijke verschijnselen.

Precies, en die mensen waren dus niet bijgelovig, net zoals een modern persoon die God en goddelijk als metaforen beschouwt niet bijgelovig is.

[Rereformed]

Och gossie, een jij-bak. Het kinderachtige wat-je-zegt-ben-jezelf.

Wat a.r. deed was bepaald niet kinderachtig, maar de meest duidelijk manier om een ander te laten zien dat zijn naar voren gehaalde bewering niet erg sterk is. Je kunt de bewering meteen omkeren door hetzelfde over de ander te zeggen. Ze zijn dus allebei even waar of even onwaar en in een discussie zoals dit dus niet zinvol. Het lijkt me dat je deze bewering dus niet te vaak en niet te algemeen neer moet zetten. Het is typisch een zaak die je van geval tot geval moet gaan bekijken en bijzonder veel kennis en achtergrond van en verdieping in de persoon vereist voordat je zoiets over iemand kan uitspreken.

Nog even waar het wel om ging: religie behelst ook niet bovennatuurlijk geïnspireerde zaken zoals naastenliefde.

Zeker niet. Naastenliefde is zoals al door Siger ergens is opgemerkt een doodnormale menselijke zaak, net zoals verliefdheid, kwaad worden, in verrukking komen enz. Het heeft niets met religie te maken, net zoals alle moraal niets met religie heeft te maken.

Indien je 'naastenliefde' en 'moraal' tot een religieus begrip wil bombarderen, dan betekent het dat je religie een definitie hebt gegeven waarbij de gehele mensheid tot religieus wordt bestempeld. Ik kan daar best in meekomen, één van de beste definities van het begrip 'mens' is 'het dier dat zich kenmerkt door het bepalen van waarden', maar het is in een discussie zoals dit waar theïsten en atheïsten tegenover elkaar staan niet erg zinvol.

Sterker nog, ik durf rustig te stellen dat de kern van religie alles te maken heeft met psycho-sociologie en dat het zogenaamde bovennatuurlijke wat erin geslopen is, niet meer is dan bijgeloof (zoals in bijkomend geloof omdat religie een zaak betreft, het geestelijke, welke uit de aard der zaak nogal 'ongrijpbaar' is).

Geheel met je eens. Maar het lijkt me het meest zinvol om religie te definiëren als wat betrekking heeft op het bovennatuurlijke. Anders valt men te gemakkelijk in de val van Ouweneel: http://www.kolumbus.fi/volwassengeloof/ ... eneel7.htm

[Rereformed]

Overigens had Jezus altijd de grootste moeite met die lui die alles over God allemaal al zo zeker wisten. Die lui werden in alle talen spreekwoordelijk voor schijnheiligen.

Goed hè, van Jezus. Wat dat betreft doet 'hij' me sterk denken aan Socrates. Voor mij is Socrates een groot voorbeeld, een echte individualist en vrijdenker. Tot de dood er op volgt.

Ja, dat zijn wijze lessen.
Daarom lees ik zo graag Nietzsche. Hij wist zelfs Jezus en Socrates te ontmaskeren. Dat is nog eens jezelf helemaal vrijdenken!

[IM]

Overigens had Jezus altijd de grootste moeite met die lui die alles over God allemaal al zo zeker wisten. Die lui werden in alle talen spreekwoordelijk voor schijnheiligen.

Goed hè, van Jezus. Wat dat betreft doet 'hij' me sterk denken aan Socrates. Voor mij is Socrates een groot voorbeeld, een echte individualist en vrijdenker. Tot de dood er op volgt.

Ja, dat zijn wijze lessen.
Daarom lees ik zo graag Nietzsche. Hij wist zelfs Jezus en Socrates te ontmaskeren. Dat is nog eens jezelf helemaal vrijdenken!

Volgens mijn ontmaskerde hij alleen bepaalde waanbeelden daaromtrent en niet personen, die zoals ze aan ons gepresenteerd worden waarschijnlijk niet eens bestaan hebben. Voor mij zijn Jezus en Socrates metaforen, archetypen, die ons wat vertellen over hoe bepaalde geestelijke factoren van ons bestaan in elkaar zitten.

Maar Nietzsche is zeker een te waarderen denker. Jammer dat hij uiteindelijk aan zijn eigen denken bezweek, hoewel de 'waardering' daarvan door de buitenwereld ook ter discussie staat en misschien hij wel op een 'niveau' van denken was gekomen waarin 'normale' betrekkingen met andere mensen hun 'waarde verliezen'.

[IM]

Och gossie, een jij-bak. Het kinderachtige wat-je-zegt-ben-jezelf.

Wat a.r. deed was bepaald niet kinderachtig, maar de meest duidelijk manier om een ander te laten zien dat zijn naar voren gehaalde bewering niet erg sterk is. Je kunt de bewering meteen omkeren door hetzelfde over de ander te zeggen. Ze zijn dus allebei even waar of even onwaar en in een discussie zoals dit dus niet zinvol. Het lijkt me dat je deze bewering dus niet te vaak en niet te algemeen neer moet zetten. Het is typisch een zaak die je van geval tot geval moet gaan bekijken en bijzonder veel kennis en achtergrond van en verdieping in de persoon vereist voordat je zoiets over iemand kan uitspreken.

Precies en daarom is het goed om alvorens een uitspraak daarover te doen, te weten hoe en waarom ik die uitspraak doe; namelijk een ironisch verwijzen naar de manier waarop "atheïstische vrijdenkers" regelmatig denken te kunnen scoren op "gelovige sukkels".

Nog even waar het wel om ging: religie behelst ook niet bovennatuurlijk geïnspireerde zaken zoals naastenliefde.

Zeker niet. Naastenliefde is zoals al door Siger ergens is opgemerkt een doodnormale menselijke zaak, net zoals verliefdheid, kwaad worden, in verrukking komen enz. Het heeft niets met religie te maken, net zoals alle moraal niets met religie heeft te maken.

Indien je 'naastenliefde' en 'moraal' tot een religieus begrip wil bombarderen, dan betekent het dat je religie een definitie hebt gegeven waarbij de gehele mensheid tot religieus wordt bestempeld. Ik kan daar best in meekomen, één van de beste definities van het begrip 'mens' is 'het dier dat zich kenmerkt door het bepalen van waarden', maar het is in een discussie zoals dit waar theïsten en atheïsten tegenover elkaar staan niet erg zinvol.

Ik denk dat jij de discussie dan niet zinvol neerzet en eigenlijk goed verwoordt waar het al misgaat; namelijk dat bepaalde mensen zich meteen tegenover elkaar stellen en dientengevolge alleen maar in een steekspel van nimmer tot elkaar komende 'ik weet het beter' blijven steken. Dat beschrijft vrij waarheidsgetrouw inhoudelijk het grootste gedeelte van dit en vergelijkbare fora.

En ja, ik heb religie een definitie gegeven waarbij de gehele mensheid tot religieus bestempeld wordt. Dat is bepaald niet nieuw overigens, maar daarentegen een fundamenteel onderdeel van elke wereldreligie.

Sterker nog, ik durf rustig te stellen dat de kern van religie alles te maken heeft met psycho-sociologie en dat het zogenaamde bovennatuurlijke wat erin geslopen is, niet meer is dan bijgeloof (zoals in bijkomend geloof omdat religie een zaak betreft, het geestelijke, welke uit de aard der zaak nogal 'ongrijpbaar' is).

Geheel met je eens. Maar het lijkt me het meest zinvol om religie te definiëren als wat betrekking heeft op het bovennatuurlijke. Anders valt men te gemakkelijk in de val van Ouweneel: http://www.kolumbus.fi/volwassengeloof/ ... eneel7.htm

Daarin ben ik het niet met je eens, maar zingeving is dan ook geen exacte wetenschap.

[Rereformed]

Volgens mijn ontmaskerde hij alleen bepaalde waanbeelden daaromtrent en niet personen, die zoals ze aan ons gepresenteerd worden waarschijnlijk niet eens bestaan hebben. Voor mij zijn Jezus en Socrates metaforen, archetypen, die ons wat vertellen over hoe bepaalde geestelijke factoren van ons bestaan in elkaar zitten.

Dat kan kloppen. Maar zoals je al zegt kun je die personen wellicht het beste zien als 'zielsverschijningen', als maaksels van ons gemeenschappelijk denken dat we waardevol achten, net zoals het begrip God. Het zijn tenslotte mensen waar alleen maar over wordt gepraat. Ze hebben niets van henzelf achtergelaten.

Maar Nietzsche is zeker een te waarderen denker. Jammer dat hij uiteindelijk aan zijn eigen denken bezweek, hoewel de 'waardering' daarvan door de buitenwereld ook ter discussie staat en misschien hij wel op een 'niveau' van denken was gekomen waarin 'normale' betrekkingen met andere mensen hun 'waarde verliezen'.

Tsja, ook Nietzsche valt weer te ontmaskeren.
Alles is dan ook relatief.
Wijs is de m.i. ieder persoon die uiteindelijk een eind op weg is in de ontmaskering van zichzelf. Nietzsche kwam er verder mee dan ooit iemand voor elkaar kreeg. Hij was de eerste in onze cultuur die ronduit toegaf dat hij zich illusies schept om in het leven staande te blijven. Daarvoor moet je een hoop geestelijke kracht hebben.

[IM]

Daar ben ik het helemaal mee eens.

[Cluny]

En ja, ik heb religie een definitie gegeven waarbij de gehele mensheid tot religieus bestempeld wordt. Dat is bepaald niet nieuw overigens, maar daarentegen een fundamenteel onderdeel van elke wereldreligie.

Is dat zo?