Rob v. Wijk: We verliezen de oorlog tegen het terrorisme

[MOODY BLUE]

Studentenabonnement
Studententen lezen Opinio voor de halve prijs
De gestage teloorgang van h...





We verliezen de oorlog tegen het terrorisme



Door: Yoram Stein

Rob de Wijk is directeur van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies (HCSS), alsmede hoogleraar Internationale Betrekkingen aan de Koninklijke Nederlandse Defensie Academie en hoogleraar Strategische Studies aan de Universiteit Leiden. Vorig jaar verscheen van zijn hand (samen met Carla Relk) het boek Doelwit Europa. Complotten en aanslagen van moslimextremisten (Mets en Schilt, 2006).
Verliezen we de oorlog tegen het terrorisme?
Het probleem is het woord ‘oorlog’ en het woord ‘terrorisme’. ‘Terrorisme’ is een strijdwijze; je kunt geen oorlog voeren tegen een strijdwijze. ‘Oorlog’ suggereert dat het om alleen militaire middelen gaat. Maar met alleen militaire middelen zul je nooit winnen. Het gaat vooral om politiek, om opvattingen.
We moeten het dus anders noemen, bijvoorbeeld ‘het voorkomen van terreuraanslagen’?
Dat kan.
We voorkomen veel terreuraanslagen.
Ik heb daar met Carla Relk een boek over geschreven. We hebben daarin vijftig terroristische complotten beschreven die binnen de Europese Unie zijn beraamd. Slechts vijf daarvan zijn succesvol geweest, en dan moet je denken aan Madrid en Londen. Maar wie het over de oorlog tegen het terrorisme heeft, bedoelt ook de strijd van de Amerikanen in Irak of die van de NAVO-troepen in Afghanistan.
Zou je niet kunnen zeggen dat met ‘de oorlog tegen het terrorisme’ – naast het verijdelen van aanslagen – nog andere dingen worden bedoeld, zoals het opsporen en vernietigen van terreurnetwerken, het omverwerpen van regeringen die terroristen steunen en het winnen van de harten en geesten van de moslims in de wereld?
We hebben het over een politieke filosofie die wel met ‘islamisme’ wordt aangeduid; de AIVD noemt het ‘jihadistisch terrorisme’. Op verschillende plaatsen in de wereld heeft deze jihadistische strijd een ander gezicht. Hier in Nederland heeft die het gezicht van Mohammed B., Samir A. en de Hofstadgroep. In Afghanistan heeft die het gezicht van de Taliban of Al-Qaida. En in Irak heeft die strijd het gezicht van Al-Qaida Irak.
Goed, verliezen we de strijd tegen het islamisme?
Tot nu toe verliezen we. We verliezen in Irak, we verliezen in Afghanistan; in Europa is het een zeer hinderlijk fenomeen, en in een land als Nederland is het gewoon vervelend.

Op grond waarvan constateert u dat we verliezen in Afghanistan?
Op grond van de cijfers. Volgens het laatste VN-rapport is het aantal zelfmoordaanslagen in Afghanistan gestegen van vier in 2004 naar honderd in alleen al dit jaar. Als je kijkt naar het aantal bomaanslagen in bevolkingscentra – en dat is echt maatgevend voor de situatie – dan nemen die toe, bijvoorbeeld in Kaboel.
Een meerderheid van de Nederlanders vindt dat we daar weg moeten.
Dan verliezen wij en heeft het islamisme een slag gewonnen. De situatie in Afghanistan is te beschouwen als een klassieke strijd tegen gewapende verzetsgroepen. Zo’n strijd win je nooit militair, maar die kun je wel politiek winnen als je in staat bent om de harten en de geesten van de bevolking te winnen. Dat is de kritische succesfactor. Als je daarin slaagt, dan win je. Militair gezien is het ook belangrijk, omdat je daardoor ook oren en ogen krijgt in zo’n samenleving, waardoor je effectiever kunt optreden. Op dit moment verliezen we omdat onze tegenstander kan aantonen dat wij, als NAVO, niet in staat zijn om de veiligheid voor de bevolking te verzorgen. En dus wordt onze aanwezigheid niet als legitiem beschouwd.
Het lijkt erg makkelijk om terreuraanslagen te plegen en zo aan te tonen dat je tegenstander niet voor veiligheid kan zorgen. Zoals u het nu schetst, lijkt het winnen van die oorlog in Afghanistan een onmogelijke opgave.
De oorlog winnen van gewapende verzetsgroepen is historisch gezien altijd een onmogelijke opgave.

Dus u geeft het Nederlandse volk gelijk: ‘We moeten daar maar weg. Het werkt niet, en waarom zou je het onmogelijke nastreven?’
Nee, als je denkt dat je een militaire overwinning kunt boeken, dan is het onmogelijk. Maar het is niet onmogelijk om met heel veel geduld en wijsheid de harten en geesten van de bevolking te winnen. Alleen is dat een zaak van lange adem. En de vraag is of wij die lange adem hebben.
Dan Nederland: winnen we in Nederland de harten en geesten van de moslims?
Nee. De meeste discussies die door mensen als Jami of Wilders worden opgestart, zijn buitengewoon schadelijk, en daardoor lopen we grotere risico’s – hierin heeft Joustra, de nationaal coördinator terrorismebestrijding, volstrekt gelijk als hij stelt dat dergelijke discussies extremisten net eventjes over de drempel kunnen helpen.
Wordt de rol die Wilders en Jami spelen in het radicaliseringsproces van moslims niet ook overdreven…
Nee,…
…want als je kijkt naar landen als Saoedi-Arabië of Algerije, dan zie je daar ook een radicaliseringsproces, terwijl er geen islamdebat te bekennen valt.
Wat er gebeurt door al dat gepraat waarin alle moslims over één kam worden geschoren, is dat zo’n bevolkingsgroep van je wegdrijft. En dan raak je je ogen en oren binnen zo’n bevolkingsgroep kwijt, dus dan kunnen de inlichtingendiensten niet meer goed functioneren.

Wat moeten we dan doen?
We moeten niet al te zeer polariseren en ons gematigd opstellen. Maar via de achterdeur, door middel van inlichtingendiensten en politie, sporen we de echte extremisten op en die pakken we ongenadig hard aan. Het is een heel fijn spel van gematigde retoriek, de poging om die bevolkingsgroepen zoveel mogelijk naar ons toe te trekken – daar kunnen die prachtwijken van Vogelaar ook een rol in spelen – en zeggen dat ze erbij horen, dat we niet generaliseren en dat ze hun eigen identiteit mogen behouden. Maar vervolgens proberen we, doordat we die mensen naar ons toe trekken, ook om ogen en oren te krijgen in zo’n wijk, waardoor we de extremisten er heel gericht uit kunnen halen.

Hoe leg je dat uit aan al die mensen die duidelijke taal willen en daarom inmiddels op Wilders stemmen?
Dat is het probleem. Ik weet wel hoe je het zou moeten doen, maar ik ben bang dat we in Nederland al te ver zijn doorgedraaid. Tien tot twintig procent van het electoraat heeft het vertrouwen in de politiek al verloren. Ik vrees dat je die mensen niet meer kunt bereiken.

Het is een vrij somber verhaal.
Ja, wat voor hoop heeft u ons te geven?
Ik maak me heel grote zorgen. Echt heel grote zorgen.

Maar welke kant zou het uit moeten?
Het begint in de Tweede Kamer, met de polarisatie binnen de politiek zelf. De fractievoorzitters van de politieke partijen moeten echt de koppen bij elkaar steken over hoe je met de retoriek van iemand als Wilders om moet gaan.
U zegt: het begint in de Tweede Kamer. Maar begint het niet in de straten, in de wijken en op de scholen?
Natuurlijk. Het is waar dat wij in Nederland tot de eerste jaren van deze eeuw niet over de problemen met de integratie konden spreken. Maar nu spreken we over niets anders meer. Realiseer je alsjeblieft dat integratie niets met extremisme te maken heeft. Dat is ook zo dom. Allerlei zaken worden op één hoop gegooid, maar integratie, criminaliteit en terrorisme zijn echt drie heel verschillende problemen die je uit elkaar moet houden en die op verschillende manieren moeten worden aangepakt.

Wat is de rol van de media in de strijd tegen het islamisme?
De media zijn onderdeel van het fundamentele probleem van de democratie: dat je mensen geen regels kunt opleggen over wat ze wel en niet mogen zeggen. Ik wil ook niemand dat recht ontnemen. Ik wil alleen dat mensen een beetje nadenken. Neem nu dat debat over de beveiliging van Hirsi Ali. Over zoiets ga je toch überhaupt geen publiek debat voeren? Want als iets slecht is voor de veiligheid van Hirsi Ali, dan is het wel publiekelijk debatteren over de vraag of ze beveiligd moet worden of niet. Dat bedoel ik: die debatten richten eigenlijk alleen maar schade aan.

http://www.opinio.nu/node/927

[Kitty]

De man heeft denk ik wel gelijk. Het is een slechte zaak om alles op een hoop te gooien en in principe doet Wilders dat. Dat je dan juist hele bevolkingsgroepen tegen je krijgt is daar en logisch gevolg van.

Aan de andere kant vindt ik dat de regerende partijen teveel bagataliseren en juist de andere kant opslaan en de misstanden die er zeker ook zijn niet genoeg durven te benoemen. Deden ze dit maar wel, dan was er niet zo iemand als Wilders nodig. De regerende partijen moeten naast het scheiden van terrorisme en moslims in het algemeen, zelf ook het tegengeluid laten horen. Daarmee bedoel ik de excessen veel duidelijker afkeuren en veel duidelijker de misstanden durven benoemen.

Omdat dat tegengeluid er nu onvoldoende is, schept dat bestaansrecht aan partijen zoals die van Wilders, aangezien hij voor velen de enige is die een tegengeluid laat horen, en dat hij dat dan te extreem of niet op de juiste manier doet, is voor velen dan niet eens meer belangrijk. Het is een tegengeluid, daar gaat het dan nog maar alleen om.

Dus niet alleen partijen als Wilders zijn er de schuld van dat het mis gaat, maar vooral de laffe houding van de andere, en vooral de regerende partijen die de misstanden grotendeels doodzwijgen of onder een bagataliserende deken bedekken.

[Antiscience]

Net NOS-teletekst bericht gelezen :

Keiharde kritiek op Irakbeleid VS

Oud-opperbevelhebber generaal Sanchez noemt Irakbeleid Bush catastropfe
een nachtmerrie zonder eind. Bush zou volgens hem volledig gefaald hebben...

http://en.wikipedia.org/wiki/Ricardo_Sanchez

http://de.wikipedia.org/wiki/Ricardo_S._S%C3%A1nchez

[Uncle Rat]

Wordt de rol die Wilders en Jami spelen in het radicaliseringsproces van moslims niet ook overdreven…
Nee,…
…want als je kijkt naar landen als Saoedi-Arabië of Algerije, dan zie je daar ook een radicaliseringsproces, terwijl er geen islamdebat te bekennen valt.
Wat er gebeurt door al dat gepraat waarin alle moslims over één kam worden geschoren, is dat zo’n bevolkingsgroep van je wegdrijft. En dan raak je je ogen en oren binnen zo’n bevolkingsgroep kwijt, dus dan kunnen de inlichtingendiensten niet meer goed functioneren.

Een antwoord van Ayaan Hirisi Ali op een dergelijke vraag:

Reason: Are you concerned about the efficacy of your message? Do you worry that, at least in the short term, you have exacerbated the miserable treatment of women under much of mainstream Islam by prompting moderate Muslims to turn inward to their religion because they really don’t want to follow the path of the apostate Hirsi Ali?

Hirsi Ali: Young men now want to become terrorists in response to something I’ve written, that sort of thing? I don’t think that is the case. If we continue that reasoning, we’ll never scrutinize anything. Can we ever write? Can we ever criticize anything?

http://www.reason.com/news/show/122457.html