De ijdelheid van Atheïsme. - De Wijsheid

[HankS]

Ik zal het proberen.
Als er geen god is kunnen de mensen doen wat ze willen. Let wel, ik zeg echt niet dat ongelovigen geen normen en waarden hebben. Integendeel. Maar als er geen god is, is in principe alles geoorloofd (Dostojewski). Alle misdaden, die niet aan het licht komen blijven dan ongestraft. Uiteindelijk is de dood dan de grote gelijkmaker. Wanneer je je bewust bent van het oordeel weet je dat ieder mens zich voor de Rechter zal moeten verantwoorden. Dat staat in de onderhavige verzen in Prediker en op nog veel meer plaatsen, met name ook in het Nieuwe Testament.
De betekenis van Christus is, dat Hij is veroordeeld, zodat wie in Hem gelooft vrijgesproken wordt. Is veel meer over te zeggen, maar nu maar even kort.

Dat is een argumentatie die geldig is voor hen die onvoldoende intrinsieke motivatie kennen om empathie, moraal en wederkerigheid te kennen. Gelukkig zijn deze eigenschappen van evolutionaire oorsprong zo zijn bij morele beslissingen oudere delen van de cortex actief. En ik begreep dat door het offer van Jezus ieder is gered en er dus geen rechter na de dood meer nodig is. Nu het zo uit komt in deze discussie is er ineens wel weer nood aan zo'n rechter.

Eigenlijk is dat wat autisten missen en moeten aanleren te herkennen. Er bestaat bij mensen iets dat Theory of mind heet het is het het menselijk vermogen om zich een beeld te vormen van het perspectief van een ander en indirect ook van zichzelf. Men maakt gebruik van theory of mind wanneer men beschrijft wat een ander ziet, voelt of denkt vanuit zijn perspectief. Theory of mind is daarom een noodzakelijke vaardigheid om bijvoorbeeld empathisch te kunnen zijn (je verplaatsen in het gevoelsleven van een ander).
Theory of mind verklaart ook waarom we ons leven denken in termen van doel en bedoeling, waarom we 'tekens' zien waar die er niet noodzakelijk zijn en waarom we geloven in de onsterfelijkheid van ons geestelijk leven.
En ook dus waarom er waarde gehecht wordt aan de doelen en bedoelingen in goden, die eigenlijk projecties zijn van empathie.
Opmerkelijk dat gelovigen trots zijn op het feit dat ze hun puur natuurlijke vermogen tot moraal ingeruild hebben voor een moraal van een ander.
Er bestaat namelijk al zoiets als de gulden regel die doorheen de geschiedenis van de mensheid al bekend is en evolutionair te verklaren is volgens Theory of mind.
We hebben empathie en het denken in doel en bedoeling nodig om te kunnen voorspellen hoe de wereld om ons heen zich gedraagt om daarop te kunnen anticiperen en zodoende te kunnen overleven.
God is overbodig, maar wordt veroorzaakt door een cultivatie van doel en bedoeling.

Ik persoonlijk vind het nogal kinderlijk om dingen waarvan je bijna van nature weet dat ze schadelijk kunnen zijn voor je omgeving maar ook ten opzichte van jezelf over te laten aan een construct van verbeelding waarvan de betekenis afleidt wat er toch al wel aanwezig was.
Kinderlijk omdat kinderen nog niet in staat zijn om de wereld met levenservaring tegemoet te treden, ze zijn afhankelijk van ouders en andere opvoeders om te leren hoe zij zich met hun gedrag staande kunnen houden in een gevaarlijke vijandige wereld.
ik vraag me ook af of het monotheïsme ooit zo succesvol zou zijn geworden als we nog steeds als jagers verzamelaars hadden rondgelopen en veel sterker met de natuur rekening moesten houden. Al die rituelen en verering die voor een God nodig zijn leiden gevaarlijk af, zoals spel van een kind ook afleid.

Maar misschien gaat dit off topic, het is voor mij de reden om geloof in goden als een overbodig product te zien van mijn eigen Theory of mind .
Ik heb het niet nodig om mijn moraal te laten zijn wat het iom mens ondervde mensen te zijn. En ik ben me er terdege van bewust dat niets menselijks mij vreemd is en dat is denk ik een beter doel en bedoeling dan het buiten mijzelf te gaan zoeken als excuus/ verantwoording en alibi voor mijn handelen. God als concept en projectie van mensen is amoraal in alle opzichte . Voorgesteld als een ondoorgrondelijke entiteit die daardoor alleen maar vermeend Almachtig, alwetend en algoed is kan zijn omdat diezelfde ondoorgrondelijkheid nooit kennis daaromtrent kan opleveren. Gevaarlijk om je toe te vertrouwen aan een bodemloze put

[MoreTime]

De clou van Prediker staat in de laatste twee verzen. Als er geen oordeel zou zijn is het leven inderdaad zinloos en kun je er maar het beste nog zoveel mogelijk uithalen. Eten en drinken en genieten, want morgen sterven wij.

Helaas (voor sommigen) is dit een latere toevoeging van iemand die het boek Prediker een wat te vrolijk karakter vond hebben

Lees het boek en je ziet dat de schrijver zegt er maar het beste van te maken, en dan opeens die laatste zin. Slaat nergens op. Zelfs wikipedia vermeld dit feit, ondanks dat ze vanwege gelovige meelezers nog een slag om de arm houden:

Most, though not all, modern commentators regard the epilogue (12:9–14) as an addition by a later scribe, and some have identified certain other statements as further additions intended to make the book more religiously orthodox (e.g., the affirmations of God's justice and the need for piety).[7]

De clou van het boek Prediker is:

Geniet dus, beste vriend, van je jonge jaren, haal je hart op aan de dagen van je jeugd. Volg de wegen die je hart wil gaan, gun je ogen wat ze wensen. (Pred. 11)

[Karssenberg]

De clou van Prediker staat in de laatste twee verzen. Als er geen oordeel zou zijn is het leven inderdaad zinloos en kun je er maar het beste nog zoveel mogelijk uithalen. Eten en drinken en genieten, want morgen sterven wij.

Helaas (voor sommigen) is dit een latere toevoeging van iemand die het boek Prediker een wat te vrolijk karakter vond hebben

Lees het boek en je ziet dat de schrijver zegt er maar het beste van te maken, en dan opeens die laatste zin. Slaat nergens op. Zelfs wikipedia vermeld dit feit, ondanks dat ze vanwege gelovige meelezers nog een slag om de arm houden:

Most, though not all, modern commentators regard the epilogue (12:9–14) as an addition by a later scribe, and some have identified certain other statements as further additions intended to make the book more religiously orthodox (e.g., the affirmations of God's justice and the need for piety).[7]

De clou van het boek Prediker is:

Geniet dus, beste vriend, van je jonge jaren, haal je hart op aan de dagen van je jeugd. Volg de wegen die je hart wil gaan, gun je ogen wat ze wensen. (Pred. 11)

Zelfs als het waar zou zijn, dat dit gedeelte een latere toevoeging is (ik heb het niet nagekeken) dan hoort dit gedeelte wel degelijk bij het boek Prediker zoals het in de canon is opgenomen en als onderdeel van de Septuagint al lang voordat Jezus kwam vaststond.

Je geeft overigens een zeer speculatieve invulling aan de reden waarom de Wikipedia de vermelde toevoeging ( dat niet alle commentatoren van mening zijn, dat dit een latere toevoeging is) er bij zet.

[MoreTime]

Zelfs als het waar zou zijn, dat dit gedeelte een latere toevoeging is (ik heb het niet nagekeken) dan hoort dit gedeelte wel degelijk bij het boek Prediker zoals het in de canon is opgenomen en als onderdeel van de Septuagint al lang voordat Jezus kwam vaststond.

Inderdaad. Wellicht dat dat er voor gezorgd heeft dát het werd toegevoegd aan de canon. Daarbij moet je in acht genomen dat het jodendom ook een geschiedenis heeft ondergaan waarin opvattingen veranderden, onder andere over het wel dan niet bestaan van het hiernamaals en de invulling van een oordeel.

Je geeft overigens een zeer speculatieve invulling aan de reden waarom de Wikipedia de vermelde toevoeging ( dat niet alle commentatoren van mening zijn, dat dit een latere toevoeging is) er bij zet.

Deze opmerking was omdat mij vaak opvalt dat als er al iets in twijfel wordt getrokken op Wikipedia aangaande artikelen over religie, zoals bijvoorbeeld de datering van het boek Jakobus, dat diegene die de consensus in twijfel trekken vaak de gelovigen zijn. Dat zie je dan ook aan de bron waarnaar het artikel verwijst; vaak een christenauteur of een evangelisch handboek etc.

[Karssenberg]

Je geeft overigens een zeer speculatieve invulling aan de reden waarom de Wikipedia de vermelde toevoeging ( dat niet alle commentatoren van mening zijn, dat dit een latere toevoeging is) er bij zet.

Deze opmerking was omdat mij vaak opvalt dat als er al iets in twijfel wordt getrokken op Wikipedia aangaande artikelen over religie, zoals bijvoorbeeld de datering van het boek Jakobus, dat diegene die de consensus in twijfel trekken vaak de gelovigen zijn. Dat zie je dan ook aan de bron waarnaar het artikel verwijst; vaak een christenauteur of een evangelisch handboek etc.

Ik denk, dat de Wikipedia gewoon feitelijke informatie geeft. Als wel sommige, maar niet alle commentatoren die mening hebben dan is dat een feit wat niet ter discussie kan staan. De Wikipedia vermeldt gewoon, dat er verschil van mening over bestaat zonder partij te trekken. Dat zal bij zeer veel onderwerpen, niet alleen op religieus terrein, het geval zijn.
Je bent een beetje wantrouwend tegenover de Wikipedia en hebt een te hoge dunk en een verkeerd beeld van de macht en de invloed van gelovigen.

Het slot van het Evangelie van Marcus is ook tekstkritisch gezien nogal aanvechtbaar (hoofdstuk 16, vanaf vers 9, meen ik). Dat wordt op geen enkele manier door gelovigen onder de tafel geschoven, ook al zal er ook hier wel verschil van mening zijn onder de deskundigen.

[MoreTime]

Ik denk, dat de Wikipedia gewoon feitelijke informatie geeft. Als wel sommige, maar niet alle commentatoren die mening hebben dan is dat een feit wat niet ter discussie kan staan. De Wikipedia vermeldt gewoon, dat er verschil van mening over bestaat zonder partij te trekken. Dat zal bij zeer veel onderwerpen, niet alleen op religieus terrein, het geval zijn.
Je bent een beetje wantrouwend tegenover de Wikipedia en hebt een te hoge dunk en een verkeerd beeld van de macht en de invloed van gelovigen.

Ik ben een groot fan en dagelijks gebruiker van wikipedia, maar wat je zegt is te kort door de bocht. Zie dit topic bijvoorbeeld: http://freethinker.nl/forum/viewtopic.p ... ia#p415433" onclick="window.open(this.href);return false;

Het slot van het Evangelie van Marcus is ook tekstkritisch gezien nogal aanvechtbaar (hoofdstuk 16, vanaf vers 9, meen ik). Dat wordt op geen enkele manier door gelovigen onder de tafel geschoven, ook al zal er ook hier wel verschil van mening zijn onder de deskundigen.

ik zeg ook niet dat het onder de tafel wordt geschoven, alleen dat er ruimte wordt gelaten voor twijfel buiten de consensus om. Kijk je naar die bron van twijfel, dan zie je vaak een link naar een christelijk magazine bijvoorbeeld of boek van een theoloog. Op een of andere manier voelt dat direct verdacht. De slager die zijn vlees keurt.
Misschien is mijn reactie wel te wijten aan al het bedrog dat ik in de loop van de tijd ben tegengekomen en nog regelmatig hoor uit die hoek.

[Fundi]

Wat betreft wetenschap is waarheidsvinding uiteraard prima, wat betreft bijbel onderzoek ook. Het dient een doel waar een beneficiaal gevolg aan verbonden is.

Maar als ik me verplaats in de positie van de atheist.
Watvoor nut brengt het de mens om de ijdelheid van het bestaan te doorgronden? Is het voor de mens voordelig om te beseffen dat lijden zinloos is, de dood alleen maar de worm tot gevolg heeft etc. Wat heeft de mensheid aan dit besef? Welk doel wordt ermee gediend? Wordt een mens er wel gelukkiger van?

Hiermee bedoel ik dus zeker niet dat geloof alleen maar dat sprookje is etc. Kortom: niet om het nut van religie te beoordelen, maar puur afweging vanuit atheistisch oogpunt bekeken.

Neen, je verplaatst je niet in de positie van een atheïst. Dit soort vragen naar het nut, zijn typisch theïstische vragen.
Sommige zaken zijn gewoon hun eigen beloning en voor sommige mensen is waarheidsliefde zo'n beloning op zich. Een heleboel wetenschappers doen aan wetenschap vooral omdat ze voldoening halen uit dingen te weten te komen, niet omdat het een doel zou dienen.

Over de wetenschappelijke waarheidsvinding had ik al aangegeven dat dit uiteraard zinvol en nodig is. Dus dat is niet het punt waar ik op doel.

Eerder is gesteld dat atheisme geen levensovertuiging is. Hetgeen een stuk duidelijkheid geeft over de plaats van het atheisme. Toch worden wel levensvragen geraakt tgv. het atheistische uitgangspunt.

De vraag is dan hoe een atheist hiermee omgaat. Men stelt dat waarheidsliefde zeer belangrijk is, dus nagevolgd moet worden. Dit raakt immers uitgangspunten van het atheisme.
Waarheidsliefde klinkt voor mij echter als een "hoger doel". Maar als dat zo is, wie of wat zit dan achter dat "hogere doel".
Als het alleen de mens is, zou je voluit moeten gaan voor hetgeen de mens gelukkig maakt. (waarbij bijv. het doelloos zijn van het lijden, m.i. niet bijdraagt aan het geluk van de mens).

Dit heeft dus niets met theisme te maken. Het lijkt me meer een inconsistentie in de atheistische "methode". Ik hoop dat je zo begrijpt wat ik bedoel.

[Peter van Velzen]

De vraag is dan hoe een atheist hiermee omgaat. Men stelt dat waarheidsliefde zeer belangrijk is, dus nagevolgd moet worden. Dit raakt immers uitgangspunten van het atheisme.
Waarheidsliefde klinkt voor mij echter als een "hoger doel". Maar als dat zo is, wie of wat zit dan achter dat "hogere doel".
Als het alleen de mens is, zou je voluit moeten gaan voor hetgeen de mens gelukkig maakt. (waarbij bijv. het doelloos zijn van het lijden, m.i. niet bijdraagt aan het geluk van de mens).

Dit heeft dus niets met theisme te maken. Het lijkt me meer een inconsistentie in de atheistische "methode". Ik hoop dat je zo begrijpt wat ik bedoel.

De atheistische methode is een methode zonder god. Atheisten kennen daarom geen hoger doel dan het bewsut denkende indivviu, vaak wel elk bewust denkend individu, dat er in de wereld leeft of nog zal leven. Dat is dus onze hele wereldwijde samenleving en al ons nageslacht. Uiteraard zijn er ook meer egoïstische atheisten, maar die welke je hier tegenkomt, geven in elk geval genoeg om anderen om er meer in contact te willen blijven. Dus de allerslechtsen zul je hier niet tegenkomen.

[Fundi]

De atheistische methode is een methode zonder god. Atheisten kennen daarom geen hoger doel dan het bewsut denkende indivviu, vaak wel elk bewust denkend individu, dat er in de wereld leeft of nog zal leven. Dat is dus onze hele wereldwijde samenleving en al ons nageslacht. Uiteraard zijn er ook meer egoïstische atheisten, maar die welke je hier tegenkomt, geven in elk geval genoeg om anderen om er meer in contact te willen blijven. Dus de allerslechtsen zul je hier niet tegenkomen.

Maar dat zou dan toch betekeken dat het geluk van het bewust denkende individu door het atheisme gediend zou moeten worden.
Ik neem echter waar dat dit in tegenspraak is met de waarheidsliefde, die ook gediend zou moeten worden.
Ergo: Een inconsistentie.

Ik doe hiermee geen uitspraak over de drijfveer of eventueel egoisme van een individuele atheist, ik heb geen enkele aandrang om de ander hierover te beoordelen.

[Peter van Velzen]

De atheistische methode is een methode zonder god. Atheisten kennen daarom geen hoger doel dan het bewsut denkende indivviu, vaak wel elk bewust denkend individu, dat er in de wereld leeft of nog zal leven. Dat is dus onze hele wereldwijde samenleving en al ons nageslacht. Uiteraard zijn er ook meer egoïstische atheisten, maar die welke je hier tegenkomt, geven in elk geval genoeg om anderen om er meer in contact te willen blijven. Dus de allerslechtsen zul je hier niet tegenkomen.

Maar dat zou dan toch betekeken dat het geluk van het bewust denkende individu door het atheisme gediend zou moeten worden.
Ik neem echter waar dat dit in tegenspraak is met de waarheidsliefde, die ook gediend zou moeten worden.
Ergo: Een inconsistentie.

Ik doe hiermee geen uitspraak over de drijfveer of eventueel egoisme van een individuele atheist, ik heb geen enkele aandrang om de ander hierover te beoordelen.

Ik betwijfel dat mijn medemensen er mee gediend zouden zijn als ze doorlopend belogen en bedrogen worden.
Ik denk dat het heel nuttig is om het verschil te weten tussen nuttige informatie, flauwe kul en bewuste misleiding.
Ik zie hier dan ook geen inconsistentie in

Wel geef ik toe dat ik vrijwel niet kán liegen, ook in die situatie waar het geen kwaad zou kunnen en mogelijkerwijs een medemens gelukkig zou maken. Maar dat is een eigenschap waar ik persoonlijk mee behept ben. Ik heb begrepen dat ze nogal zeldzaam is.

[axxyanus]

Eerder is gesteld dat atheisme geen levensovertuiging is. Hetgeen een stuk duidelijkheid geeft over de plaats van het atheisme. Toch worden wel levensvragen geraakt tgv. het atheistische uitgangspunt.

De vraag is dan hoe een atheist hiermee omgaat. Men stelt dat waarheidsliefde zeer belangrijk is, dus nagevolgd moet worden. Dit raakt immers uitgangspunten van het atheisme.

Sommige atheïsten vinden waarheidsliefde belangrijk anderen niet zo.

Waarheidsliefde klinkt voor mij echter als een "hoger doel". Maar als dat zo is, wie of wat zit dan achter dat "hogere doel".
Als het alleen de mens is, zou je voluit moeten gaan voor hetgeen de mens gelukkig maakt. (waarbij bijv. het doelloos zijn van het lijden, m.i. niet bijdraagt aan het geluk van de mens).

Ik snap niet goed welk punt je hier wil maken. Allereerst is er geen hoger doel. Er zijn enkel de waarden die mensen hebben en waarvan we sommigen delen met andere mensen. Mensen gelukkig maken kan zo'n doel zijn maar het is niet mijn doel. Ik wil mijn bijdrage leveren om de ellende tegen te gaan maar als iemand gelukkig wil zijn dan moet die daar zelf aan werken. Daar kan niemand anders hem wezenlijk bij helpen.

En ja veel lijden is doelloos maar daar kan de atheïst weinig aan veranderen en een geloof in god maakt dat lijden niet minder doelloos.

Dit heeft dus niets met theisme te maken. Het lijkt me meer een inconsistentie in de atheistische "methode". Ik hoop dat je zo begrijpt wat ik bedoel.

De atheïstische methode bestaat niet. Net zomin als de theïstische methode bestaat. Je hebt een heleboel levensbeschouwingen. Een aantal van die levensbeschouwingen zijn theïstisch zoals bv de islam andere levensbeschouwingen zijn atheïstisch, zoals bv confucianisme. Er is misschien een islamitische methode maar er is geen theïstische methode. Zo is er misschien ook een confuciaanse methode maar er is geen atheïstische methode.

[axxyanus]

De atheistische methode is een methode zonder god. Atheisten kennen daarom geen hoger doel dan het bewsut denkende indivviu, vaak wel elk bewust denkend individu, dat er in de wereld leeft of nog zal leven. Dat is dus onze hele wereldwijde samenleving en al ons nageslacht. Uiteraard zijn er ook meer egoïstische atheisten, maar die welke je hier tegenkomt, geven in elk geval genoeg om anderen om er meer in contact te willen blijven. Dus de allerslechtsen zul je hier niet tegenkomen.

Maar dat zou dan toch betekeken dat het geluk van het bewust denkende individu door het atheisme gediend zou moeten worden.

Bijlange niet. Mijn atheïsme is in essentie een non-event dat zijn belangrijk enkel ontleent aan het feit dat ik daarmee op deze wereld een minderheid bent die over het algemeen op niet veel verdraagzaamheid moet rekenen van de gelovige meerderheid. Zonder dat aspect zou mijn atheïsme evenmin een rol spelen als het feit dat ik geen postzegels verzamelen en geen voetbal speel.

Ik neem echter waar dat dit in tegenspraak is met de waarheidsliefde, die ook gediend zou moeten worden.
Ergo: Een inconsistentie.

Mijn waarheidsliefde wordt niet gegrond door mijn atheïsme. Eerder andersom, mijn waarheidsliefde heeft mij tot atheïsme geleid.

[Fundi]

Ik betwijfel dat mijn medemensen er mee gediend zouden zijn als ze doorlopend belogen en bedrogen worden.
Ik denk dat het heel nuttig is om het verschil te weten tussen nuttige informatie, flauwe kul en bewuste misleiding.

Dat is het waarheidslievende aspect. Dat begrijp ik.

Wel geef ik toe dat ik vrijwel niet kán liegen, ook in die situatie waar het geen kwaad zou kunnen en mogelijkerwijs een medemens gelukkig zou maken. Maar dat is een eigenschap waar ik persoonlijk mee behept ben. Ik heb begrepen dat ze nogal zeldzaam is.

Maar daar zit wel de inconsistentie in verborgen.

Om het anders te formuleren: Als ik zou vragen "welk hoger doel dient atheisme?"
Dan zegt iedere atheist: Geen! (logisch, anders zou dat richting een objectief hoger doel, cq. "hogere macht" gaan).

Maar welk doel dan wel?
Dat moet dan toch geluk van de mens zijn (want iets daarboven is er immers toch niet).
Maar als je geluk van de mens boven waarheidsliefde zet, dan ben je strijdig met voorgaande punt.

Dit is een principieel probleem, dat kun je niet oplossen door de ene individuele atheist te onderscheiden van de andere.

Want als de ene zegt: ik vind waarheidsliefde van meer belang dan het geluk van een mens. Dan heeft die met die "waarheid" blijkbaar een hoger doel voor ogen dan de mens zelf (en wat is dat doel dan? Een "god van de waarheid"?).
Als de ander zegt: ik vind het geluk van de mens belangrijker, dan moet je afstappen van absolute waarheidsliefde als doel (maar dat stelt dit beginsel van atheisme weer ter discussie).

[doctorwho]

Fundi,
Atheïsme is ontbreken van een godsgeloof meer niet. Het is dus niet "iets" en zeker geen methode of levenshouding. Alle aanhangers van monotheïstische godsdiensten weten precies wat het is om zonder goden te zijn maar maken een uitzondering voor 1 van de honderden andere mogelijkheden. Bij Jupiter.

[Fundi]

Sommige atheïsten vinden waarheidsliefde belangrijk anderen niet zo.

Een atheist die waarheidsliefde niet zo belangrijk vind, zou dan dus ook in "god of andere sprookjes" kunnen geloven?
Als een soort van vrijzinnige atheist
Dan haal je de basis onder je atheisme vandaan lijkt me.

Ik snap niet goed welk punt je hier wil maken. Allereerst is er geen hoger doel. Er zijn enkel de waarden die mensen hebben en waarvan we sommigen delen met andere mensen.

Het doel zal de mens moeten zijn. Zodra je daarboven gaat, kom je in een vorm van religie terecht. Niet persé godsdienst, maar wel religie. Een of andere vorm van spiritualiteit, bijvoorbeeld in de vorm van "een waarheid" of anderzins. Het maakt niet uit wat dat precies is, de mens moet er in ieder geval dienstbaar (ondergeschikt) aan zijn.

Als je die dienstbaarheid niet op je bordje wilt hebben, kom je op de mens als doel uit.

En als dat je ook niet zint, kom je dan misschien bij ijdelheid uit?

Ik wil mijn bijdrage leveren om de ellende tegen te gaan maar als iemand gelukkig wil zijn dan moet die daar zelf aan werken. Daar kan niemand anders hem wezenlijk bij helpen.

Het punt hierbij is dat atheisme geen oplossing of troost heeft voor het lijden. Het lijden is immers zonder doel of zin. Daar wordt iemand zeker niet gelukkig van, zal ik maar zeggen.
Ik kan zonder veel moeite voorbeelden verzinnen, maar dan wordt ik beschuldigd van "stropoppen". Lijden is echter geen abstract begrip, het is groot en klein, veraf en dichtbij, en onontkoombaar.

En ja veel lijden is doelloos maar daar kan de atheïst weinig aan veranderen en een geloof in god maakt dat lijden niet minder doelloos.

Daar verschillen onze meningen nogal sterk over. Maar ik wil trachten dit louter te beperken tot wat atheisme te bieden heeft.

De atheïstische methode bestaat niet.

Ik had het woord methode ook tussen quotes gezet. Het gaat er niet om woordjes. Noem het atheistisch denken, of concept, maakt me niet uit. Ik neem aan dat je evengoed wel begrijpt wat ik bedoel.