Veganisme te radicaal?

Moeilijke ethische vraagstukken.

Moderator: Moderators

Gebruikersavatar
axxyanus
Moderator
Berichten: 8305
Lid geworden op: 08 nov 2008 21:23

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door axxyanus » 07 jan 2014 21:30

pallieter schreef: Antwoord Earth:
http://www.freethinker.nl/forum/viewtop ... 40#p403822
pallieter schreef:
stelt zelf dat het zijn recht is zwart wit te denken
en dat we geen mentaal gehandicapten mogen gebruiken als louter middel voor ons plezier, dat soort van zwart-wit denken, dat stoort je niet? Het is echt wel een scherpe "nee!" hé.
Ik zie niets mis aan dat antwoord. Jij bent hier al de hele tijd duidelijk aan 't maken dat je een probleem hebt met zwart-wit denken. Ik zie niet wat het probleem is als EarthHeart er dan op wijst dat er aspecten zijn waar jij ook zwart-wit denkt.

Dat het een dan gaat om proeven op gehandicapte kinderen en het ander om proeven met muizen impliceert niet dat hij gehandicapte kinderen gelijk stelt met muizen.
Al mijn hier gebrachte meningen, zijn voor herziening vatbaar.
De illusie het verleden te begrijpen, voedt de illusie dat de toekomst voorspelbaar en beheersbaar is -- naar Daniël Kahneman

Gebruikersavatar
collegavanerik
Superposter
Berichten: 6347
Lid geworden op: 31 mar 2005 22:59
Locatie: Zuid Holland

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door collegavanerik » 07 jan 2014 21:47

Earthheart schreef:
collegavanerik schreef: Wat dan te doen met lintwormen, de guineaworm, giardia en amoeben, die als symbiotisch parasiet van de mens afhankelijk zijn? Is het ethischer de mens te beschermen of de parasiet te beschermen?
iedereen mag zichzelf beschermen, en wij mogen kiezen wie we beschermen. Wij kiezen dan om die geinfecteerde mens te beschermen. Ja, want gezondheid is toch ook wel een belangrijk doel (belangrijker dan smaakgenot).
En daarenboven mogen we ons zeker altijd verdedigen tegen wezens die ons gebruiken als louter middel (zie het middelvingerprincipe in de morele hand). Zelfs al is dat wezen zeker een voelend wezen. Denk aan abortus: een vrouw mag beslissen dat een voelende foetus haar niet als louter middel gebruikt. Dus "baas in eigen buik" omwille van het recht op lichamelijke autonomie, en dat kan ook ingeroepen worden tegen de lintworm, zelfs al was de lintworm een 100% voelend wezen.
En wat is er nu ethisch mis aan het eten van dieren die niets voelen?
als je zeker weet dat ze niets kunnen voelen, dan is er niets mis mee. Maar je haalde dus twijfelgevallen aan: wezens die nog wel zenuwcellen en complex gedrag vertonen, maar ook weer niet zo complex. En bij dergelijke twijfel speelt de mate van risico-aversie een grote rol, vandaar dat ik voordeel van de twijfel hanteer, behalve als het om echt belangrijke doelen gaan zoals wetenschappelijk onderzoek.
Helder, de mens mag zich verdedigen tegen ongedierte. Dan zie ik geen enkel ethisch bezwaar om dat ongedierte ook op te eten. Sprinkhanen zijn bijvoorbeeld zeer smakelijk en voedzaam. Verder ontwijk je naar mijn mening ook het onderwerp melk en eieren.
Afbeelding Hebr 6:
5 wie het weldadig woord van God en de kracht van de komende wereld ervaren heeft 6 en vervolgens afvallig is geworden, kan onmogelijk een tweede maal worden bekeerd.
Als er een almachtige god bestaat, dan is hij een sadist.

Gebruikersavatar
HenkM
Superposter
Berichten: 5043
Lid geworden op: 16 jan 2012 15:53
Locatie: Nieuwolda

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door HenkM » 07 jan 2014 22:03

Earthheart schreef:
HenkM schreef:@Earthheart

Waarom blijf je de term "mentaal gehandicapt" gebruiken? Filosofisch als je bent onderlegd?!
welke term moet ik anders gebruiken voor die mens die die vaardigheden ontbreekt die velen in deze discussie hebben naar voor gebracht om een mens-dier onderscheid op te baseren?

Dat heb ik hierboven al eens uitgelegd: geestelijk minder valide, of geestelijk gehandicapt

mentaal is iets heel anders ..... ik gaf ook voorbeelden van in mijn ogen mentaal gehandicapten
Alle denkende mensen zijn atheïst. (R. Heinlein); The thoughts of the gods are not more unchangeable than those of the men who interpret them. They advance – but they always lag behind the thoughts of men ... The Christian God was once a Jew. Now he is an anti-Semite. (France)

Earthheart
Diehard
Berichten: 1436
Lid geworden op: 09 dec 2013 18:55

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door Earthheart » 07 jan 2014 22:42

collegavanerik schreef: Helder, de mens mag zich verdedigen tegen ongedierte. Dan zie ik geen enkel ethisch bezwaar om dat ongedierte ook op te eten.

nee, dat zou er helemaal niet uit volgen. Zelfverdediging tegen aanvallers wil nog niet zeggen dat men gelijkaardige wezens mag doden om op te eten. Als een leeuw je aanvalt en je kunt je enkel verdedigen door die leeuw te doden, en als je dan die dode leeuw opeet, daar zou ik nog mee kunnen leven. (hoewel je misschien een tikkeltje beter die dode leeuw aan de aasgieren kunt overlaten en zelf plantaardige voeding eet)
Sprinkhanen zijn bijvoorbeeld zeer smakelijk en voedzaam.
ok, als die sprinkhaan je aanvalt...
Verder ontwijk je naar mijn mening ook het onderwerp melk en eieren.
misschien omdat het niet aanbod komt. Mocht je er een vraag over hebben... Maar ik pleitte dus voor veganisme, dus wil dat zeggen dat ik ook tegen consumptie van zuivel en eieren ben. Ergens in deze discussie was er wel dat voorbeeld van die onbebroede eitjes die je in een vogelnest in het bos tegenkomt. Je mag van mijn part ook de placenta van een olifant gaan opeten als die pas bevallen is. We mogen echter geen voelende wezens gebruiken als louter middel.
Misschien kunnen we het simpel houden: mogen we dierlijk product P eten van dier D? Wel gebruik je verbeelding: stel dat er een ras van diep mentaal gehandicapte mensen zouden zijn (die dezelfde mentale vermogens hebben als het dier D dat P levert), en stel dat we die mensen op een gelijkaardige manier behandelen als D, voor een gelijkaardig product als P. Als je dan zegt dat we die mensen niet zo mogen behandelen, dan mag het ook niet met D.
Een voorbeeld: mogen we een speciaal ras van mentaal gehandicapte vrouwen kweken die superborsten hebben zodat ze wel 5 liter melk per dag produceren (en daardoor sneller borstontsteking krijgen), waarbij we ze elk jaar op rij kunstmatig zwanger maken en hun baby's al snel na de geboorte wegnemen (en de mannelijke baby's opeten), en we die vrouwen net zoals melkkoeien naar een slachthuis brengen als na 5 jaar hun melkproductie daalt? Ik denk dat het duidelijk is dat we zoiets nooit zouden tolereren. Wel, dan mag je melkkoeien ook niet zo behandelen. Een gelijkaardig scenario kan ik geven voor de legkippen.

Earthheart
Diehard
Berichten: 1436
Lid geworden op: 09 dec 2013 18:55

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door Earthheart » 07 jan 2014 22:44

HenkM schreef: Dat heb ik hierboven al eens uitgelegd: geestelijk minder valide, of geestelijk gehandicapt

mentaal is iets heel anders ..... ik gaf ook voorbeelden van in mijn ogen mentaal gehandicapten
daar heb ik blijkbaar over gelezen. Zijn hier geestelijk en mentaal dan geen synoniemen?

Gebruikersavatar
Peter van Velzen
Moderator
Berichten: 16564
Lid geworden op: 02 mei 2010 10:51
Locatie: ampre muang trang thailand

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door Peter van Velzen » 08 jan 2014 05:12

@Axxyanus
Wie een afspraak met een ander op diensten te ruilen voor geldt, is dat niet het zelfde als “gebruiken”. De ander is zelf akkoord met de regeling. Wat Eartheart – volgens mij – bedoelt is het voorpersoonlijk nut gebruiken van anderen zonder hun instemming. Dat is over het algemeen niet geaccepteerd onder mensen. Als je er - zoals Eartheart – vanuit gaat dan de morele regels tussen mensen onderling onverkort moeten worden toegepast ten opzichte van andere diersoorten,is veganisme onontkoombaar. De vraag spitst zich dus toe op die toepasbaarheid van de ethiek op andere diersoorten. Ik probeer uit te leggen waarom onze ethiek niet onverkort toepasbaar is op andere diersoorten.

@Earthheart
Als jij even verontwaardigd bent over de behandeling van sommige dieren als andere zouden zijn over een dergelijke behandeling van hun familieleden die zo zwaar geestelijk gestoord zijn dat hun mentale capaciteiten niet groter zijn dan die van de dieren waarover jij verontwaardigd bent, is dat inderdaad voor mij een reden om deze behandeling achterwege te laten. Maar ik betwijfel of jij zo sterk persoonlijk betrokken bent bij het wel en wee van een inidividuele muis(tenzij het uiteraard jou eigen muisje is, dat door jou persoonlijk wordt verzorgd), als anderen met het wel en wee van – bijvoorbeeld – een dergelijk kind.. Inderdaad is de empathie die mijn medemensen voor dieren voelen voor mij een reden om mijn gedragingen ten opzichte van die dieren aan te passen. Maar dat is niet omdat ik deze dieren – ook als ik er persoonlijk geen empathie voor voel – niet meen te mogen schaden, maar omdat ik - de gevoelens van – die medemensen niet wil schaden. In dat opzicht hebben wij een volstrekt afwijkende visie.

Jouw exuses voor de term “medeblanke” zijn zwak. Je negeert volledig de feitelijkheden. Het welzijn van een mens zal de meeste andere dieren aan hun reet roesten. Maar dat welzijn zal in het algemeen voor zijn medemensen deel uitmaken van hun ethische overwegingen. In zoverre als moraal wederkerig moet zijn, is er dus een groot verschil tussen homo sapiens sapiens en – de meeste – andere diersoorten, en vrijwel geen verschil tussen de ene groep mensen en de andere groep mensen. Er zijn jammergenoeg in dat laatste geval nog wel verschillen, en die moeten wij zeker de wereld uithelpen, maar de verschillen met andere soorten zijn grotendeels onoverkomelijk. Er bestaat geen gedeelde ethiek tussen verschillende diersoorten en die zal er ook nooit komen, er bestaat wel een gedeelde ethiek voor nagenoeg alle mensen.

Leuk dat je – als eerste – het verschil tussen moraal en ethiek kunt uitleggen, dat heeft tot nu toe nog nooit iemand mij duidelijk kunnen maken. Ondertussen verklaar je daarmee wel dat ethiek uniek menselijk is. Ik weet niet of dat geheel waar is, maar er is ongetwijfeld een groot verschil.
Volgens die defintie kan er echter – mijns inziens – alleen een beschrijvende ethiek zijn en geen normatieve ethiek. Het is dan namelijk de moraal die normatief is, niet de ethiek!

Het feit dat niet alle mensen aan alle menselijk gedraging deelhebben is niet beslissend voor onze argumentatie. Er zullen altijd uitzonderingen zijn. Als je dat niet accepteert kun je in het geheel geen ethiek – of wat voor denken dan ook - beoefenen. Wij kennen nu eenmaal geen absolute waarheden.

Het feit dat ik “homo sapiens sapiens” schrijf komt voor uit het feit dat – bijvoorbeeld – homo sapiens neandertalis inmiddels niet meer deelneemt aan het debat. Waren ze wel betrokken in ethische debatten, ik zou ze zeker insluiten en ook met hun mening rekening houden. Jouw niet aflatende pogingen om de grens enger (mentaal gezonde homo sapiens sapiens of blanke homo sapiens sapiens) of ruimer (elke mug of worm) te willen leggen, negeert het feit dat het gaat om degenen die moraal wederkerig toepassen en er ethisch over kunnen nadenken. Uiteraard poneer je die enge zienswijze alleen om de ruimere zienswijze te bepleiten. Maar het is een vergelijking die geen been heeft om op te staan.

Net zoals ik mij moreel sterker verplicht voel ten aanzien van mijn eigen familie en de familie van mijn vrouw, voel ik mij ook moreel sterker verplicht tegenover medemensen dan tegenover andere dieren. Mijn vrouw bekommert zich – met mijn instemming – om het welzijn van kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen. Ze betaalt ziekenhuisrekeningen, stort borgsommen, opent bankboekjes, bouwt woonruimte etcera. Dat doet zij niet voor andere mensen, maar ten opzichte van haar eigen nazaten zien we dat beiden als een plicht. Ten opzichte van die andere mensen gedragen wij ons echter ook weer anders dan tegenover onze honden. Tegenover onze honden ook weer anders dan tegenover andermans honden. (alhoewel: Er lijken twee “vreemdelingen” toegetreden te zijn tot “ons” roedel). We gedragen ons anders ten opzichte van onze honden dan ten opzicht van onze koeien. We gedragen ons weer anders ten opzichte van onze koeien dan ten opzichte van onze huishagedissen. (nuttige dieren die ons bewaren voor teveel muskieten), anders ten opzichte van de huishagedissen dan ten opzichte van schorpioenen en kakkerlakken. (alhoewel mijn “schoonkleinzoon” die schorpioen niet het leven benam, maar met een bezem en stofschep keurig buiten het hek deponeerde).

Er zijn dus verschillen in de toe te passen moraal op allerlei gebied. Maar het ethisch debat vind uitsluitend plaats tussen mensen en wel alle mensen die tot debatteren in staat zijn. Het is daarom en daarom alleen dat die verschillen tussen mensen en niet-mensen van groter belang zijn dan tussen grotere of kleinere “genencomplexen”. Mensen werken tegenwoordig mondiaal samen, en hebben daarom mondiaal verplichtingen tegenover elkaar.

Ik heb er totaal geen bezwaar tegen om vanwege de empathie die mijn medemensen (en ik zelf ook) voelen voor sommige andere dieren, ook ethische gedragsregels te hebben tegenover andere dieren. Deze regels kunnen echter per soort verschillen (al zullen we er geen 50.000 verschillende sets van op na houden).. In feite hanteren we ook andere gedragsregels tegenover mentaal gehandicapten(we sluiten ze vaak op in “tehuizen”), en deze zullen ook verschillen naargelang de handicap. Het is niet zo dat wij dat onderscheid niet maken, het is slechts zo dat wij door onze grotere empathische betrokkenheid, meer belang hechten aan deze groep dan aan mentaal ongeveer gelijkwaardige dieren van een andere soort (voor zover ze bestaan).
Ik wens u alle goeds

Gebruikersavatar
Jagang
Ontoombaar
Berichten: 11104
Lid geworden op: 27 jul 2009 00:22

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door Jagang » 08 jan 2014 06:44

Jin schreef:Uiteraard, als je logisch redeneert kom je uit op een eventueel bestaan van een of meerdere god(en).
Dat begrijp ik ook, maar dat was nu net niet wat ik bedoelde.....
En wat ik zeggen wou, dat jij dat bewijs niet kent wil niet zeggen dat dat bewijs er niet is.
Specifiek gericht op ons onderwerp.
Jin, de kans op reflectie op ethiek bij niet-menselijke apen is bijzonder gering, omdat gesproken en geschreven taal hierbij een essentiële rol spelen.
Voor zover bekend beschikken apen hier niet over, tenzij ze een woordenschat aangeleerd krijgen van mensen. Die mogelijkheid bestaat, maar dan spreek je over een situatie in gevangenschap.
‘Als mensen vandaag het geldsysteem begrijpen, dan breekt morgen de revolutie uit.'
Henry Ford

Earthheart
Diehard
Berichten: 1436
Lid geworden op: 09 dec 2013 18:55

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door Earthheart » 08 jan 2014 09:59

Peter van Velzen schreef: Als jij even verontwaardigd bent over de behandeling van sommige dieren als andere zouden zijn over een dergelijke behandeling van hun familieleden die zo zwaar geestelijk gestoord zijn dat hun mentale capaciteiten niet groter zijn dan die van de dieren waarover jij verontwaardigd bent, is dat inderdaad voor mij een reden om deze behandeling achterwege te laten. Maar ik betwijfel of jij zo sterk persoonlijk betrokken bent bij het wel en wee van een inidividuele muis(tenzij het uiteraard jou eigen muisje is, dat door jou persoonlijk wordt verzorgd), als anderen met het wel en wee van – bijvoorbeeld – een dergelijk kind..
bij mij komen hier allerlei vragen.
Wat als ik me sterker betrokken voel met een muis van zodra ik ze zie? Moet ik er dan voor zorgen om muizen te zien om ze te redden?
Kan het niet zijn dat ik me even sterk met een anoniem varken betrokken voel als dat iemand anders zich met een anoniem mentaal gehandicapt weeskind betrokken voelt?
Als er een mentaal gehandicapte is voor wie meer personen zich sterker betrokken voelen dan voor een ander mentaal gehandicapte, krijgt die eerste gehandicapte dan een hogere status? Moeten we aantal en sterkte van betrokkenheid tellen?
Is het niet unfair om morele status te laten afhangen van wat anderen voelen? Je zou maar de pech hebben geboren te worden als iemand voor wie weinigen iets voelen.
Wat als er een zot is die zich betrokken voelt bij de vuilbak die achterin mijn tuin staat? Ik wil wel rekening houden met diens gevoelens, maar niet zoveel als dat ik mijn vuilbak morele rechten zou geven.
Inderdaad is de empathie die mijn medemensen voor dieren voelen voor mij een reden om mijn gedragingen ten opzichte van die dieren aan te passen. Maar dat is niet omdat ik deze dieren – ook als ik er persoonlijk geen empathie voor voel – niet meen te mogen schaden, maar omdat ik - de gevoelens van – die medemensen niet wil schaden. In dat opzicht hebben wij een volstrekt afwijkende visie.
dat is waar: bij mij hebben dieren en mentaal gehandicapte een intrinsieke waarde en intrinsieke rechten, los van wat anderen denken of voelen. En ik zou het toch wat aanstootgevend vinden als je zegt dat Thanh (dat Vietnamees mentaal gehandicapt weeskindje van wie ik pleegouder ben) enkel rechten heeft omwille van betrokkenheid van iemand zoals ik. Ik wil dat hij rechten heeft omdat hij gevoelens en belangen heeft.
Jouw exuses voor de term “medeblanke” zijn zwak. Je negeert volledig de feitelijkheden. Het welzijn van een mens zal de meeste andere dieren aan hun reet roesten. Maar dat welzijn zal in het algemeen voor zijn medemensen deel uitmaken van hun ethische overwegingen.
oké, hier had ik dan beter medesmalneusaap gebruikt. Het welzijn van een smalneusaap zal de meeste andere dieren aan hun ***. En de meeste smalneusapen zijn in staat om het welzijn van de meeste smalneusapen op te nemen in hun ethische overwegingen.
In zoverre als moraal wederkerig moet zijn, is er dus een groot verschil tussen homo sapiens sapiens en – de meeste – andere diersoorten, en vrijwel geen verschil tussen de ene groep mensen en de andere groep mensen.

wel bv. tussen die groep van mentaal gehandicapte zwarten en de rest van de mensen.
En opnieuw geldt het nog als mens vervangen wordt door smalneusaap.
Er bestaat geen gedeelde ethiek tussen verschillende diersoorten
en ook niet tussen verschillende genera, verschillende families, verschillende infraorden, orden, klassen,...
Dat automatisch soortdenken toch weer...
en die zal er ook nooit komen, er bestaat wel een gedeelde ethiek voor nagenoeg alle mensen.
en ook voor nagenoeg alle mensapen.
Leuk dat je – als eerste – het verschil tussen moraal en ethiek kunt uitleggen, dat heeft tot nu toe nog nooit iemand mij duidelijk kunnen maken. Ondertussen verklaar je daarmee wel dat ethiek uniek menselijk is.
uniek in de zin dat er geen niet-mensen zijn die aan ethiek doen. Maar ook niet alle mensen kunnen aan ethiek doen. De meerderheid wel.
Volgens die defintie kan er echter – mijns inziens – alleen een beschrijvende ethiek zijn en geen normatieve ethiek. Het is dan namelijk de moraal die normatief is, niet de ethiek!
ja, in de zin dat de normatieve kracht ligt in de morele intuities en morele emoties.
Zoals in de wiskunde: velen (zelfs dieren zoals eendagskuikens) hebben intuities over eenvoudige tellingen enzo. Die intuities kunnen aan de basis liggen van een axiomatisch systeem zoals de getaltheorie. Er zijn verschillende getaltheorieën denkbaar, de ene sluit al wat beter aan bij jou basisintuities dan de andere, dus dan gaan we die theorie nemen die het beste aansluit. De basisintuities bepalen dus welke getaltheorie je verkiest, daar is het normatieve. Van zodra je de getaltheorie hebt gekozen, is al de rest (al die bizarre stellingen en bewijzen over priemgetallen enzo) puur een beschrijving.
Het feit dat niet alle mensen aan alle menselijk gedraging deelhebben is niet beslissend voor onze argumentatie. Er zullen altijd uitzonderingen zijn.

de vraag is wat we met de uitzonderingen doen.
Het feit dat ik “homo sapiens sapiens” schrijf komt voor uit het feit dat – bijvoorbeeld – homo sapiens neandertalis inmiddels niet meer deelneemt aan het debat. Waren ze wel betrokken in ethische debatten, ik zou ze zeker insluiten en ook met hun mening rekening houden. Jouw niet aflatende pogingen om de grens enger (mentaal gezonde homo sapiens sapiens of blanke homo sapiens sapiens) of ruimer (elke mug of worm) te willen leggen, negeert het feit dat het gaat om degenen die moraal wederkerig toepassen en er ethisch over kunnen nadenken.

ik zie twee dingen. Ofwel nemen we "moraal wederkerig kunnen toepassen en er ethisch over kunnen nadenken" als basis van morele status, met als gevolg dat mentaal gehandicapten hoogstens externe waarde hebben (omdat ze toevallig/hopelijk andere wezens met morele status hebben die hen graag zien)
Ofwel nemen we "bewustzijn, gevoelens, welzijn, het hebben van belangen en voorkeuren" als basis van morele status. Dan hebben mentaal gehandicapten, maar ook dieren, een intrinsieke waarde, zelfs het meest verstoten mentaal gehandicapte weeskindje.
Beiden zijn intern consistent, het tweede sluit beter aan bij mijn morele intuities over mentaal gehandicapten.
Net zoals ik mij moreel sterker verplicht voel ten aanzien van mijn eigen familie en de familie van mijn vrouw, voel ik mij ook moreel sterker verplicht tegenover medemensen dan tegenover andere dieren.

maar dat gaat om positieve plichten zoals het bieden van hulp. Bij positieve plichten tolereert men al gemakkelijk partijdigheid. Ik betwijfel of men bij negatieve plichten (zoals niet-schaden) dergelijke partijdigheid even snel zou tolereren. Dat je je eigen kind meer helpt dan een afrikaans kind wil niet zeggen dat je sneller een afrikaans kind dan je eigen kind mag gebruiken als slaaf.
Mijn vrouw bekommert zich – met mijn instemming – om het welzijn van kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen. Ze betaalt ziekenhuisrekeningen, stort borgsommen, opent bankboekjes, bouwt woonruimte etcera. Dat doet zij niet voor andere mensen, maar ten opzichte van haar eigen nazaten zien we dat beiden als een plicht. Ten opzichte van die andere mensen gedragen wij ons echter ook weer anders dan tegenover onze honden. Tegenover onze honden ook weer anders dan tegenover andermans honden.
en een vriendin van mij doet veel meer voor haar hond dan voor een kind in Afrika. Dergelijke partijdigheid mogen en moeten we zelfs tolereren. Als je dergelijke partijdigheid niet zou tolereren, zou je mijn vriendin beschouwen als louter middel. Zie het "extended mere means principle" in http://stijnbruers.wordpress.com/2013/0 ... -equality/" onclick="window.open(this.href);return false;
Het is daarom en daarom alleen dat die verschillen tussen mensen en niet-mensen van groter belang zijn dan tussen grotere of kleinere “genencomplexen”.

dat vind ik een rare uitspraak. Geef je dan hier toe dat het nut van ethiek niet zuiver biologisch is? Dat ethiek niet zo biologisch gedetermineerd is? Of zeg je dat ethiek past bij enkel die vormen van altruisme die een verhoogde biologische fitness hebben (of kunnen hebben)?
In feite hanteren we ook andere gedragsregels tegenover mentaal gehandicapten(we sluiten ze vaak op in “tehuizen”), en deze zullen ook verschillen naargelang de handicap.

inderdaad, daarom dat we niet mogen spreken van "de mentaal gehandicapte", want er zijn verschillen. Maar ondanks die verschillen geven we velen onder hen toch nog een sterk gelijk basisrecht om niet als louter middel gebruikt te worden.

Gebruikersavatar
axxyanus
Moderator
Berichten: 8305
Lid geworden op: 08 nov 2008 21:23

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door axxyanus » 08 jan 2014 10:20

Earthheart schreef: In ieder geval: in het kader van vlees eten: vlees is net zoals organen lichaamsweefsel. Iedereen heeft beschikkingsrecht op zijn eigen spieren, zou ik zeggen.
Moet je niet over een bepaalde vorm van cognitieve mogelijkheden beschikken voor je over beschikkingsrecht kan spreken?
EarthHeart schreef:
Ik snap het eigenlijk niet. Stel ik wel elke ochtend een vers brood. Ik heb daarvoor (wat simpel gesteld) twee mogelijkheden. Ik koop mij een broodmachine dat ik elke avond instel om mij 's morgens een vers brood te leveren of ik reken erop dat de bakker dergelijke handelingen stelt zodat ik 's ochtends bij hem dat brood kan gaan kopen. Die bakker of die broodmachine vervullen voor mij hier de zelfde rol. Ze zijn het middel dat ik gebruik om mij 's ochtends van brood te voorzien. Jij kan natuurlijk een eigen definitie hebben om als ik gewoon Nederlands gebruik zie ik niet goed in hoe ik die bakker hier anders dan alleen als middel gebruik.
het lichaam van de bakker (of de broodmachine) moet aanwezig zijn om brood te bekomen, dat is waar. Maar jij mag niet de oorzaak zijn dat de bakker iets moet doen of ondergaan dat de bakker niet wil en waarbij diens lichaam nodig is voor jouw doelen.
Sorry maar dit is IMO betekenisloos. De oorzaak bestaat over het algemeen niet. We zitten allemaal in een net van omstandigheden en relaties, die een invloed hebben op de situatie waarin iemand zich kan bevinden. Spreken over de oorzaak betekent eerst een boel keuzes maken over welke invloeden je van weinig belang vind maar dat is dan weer afhankelijk van de context van waaruit je de situatie bekijkt. Ik zie het niet als tegenstrijdig dat er momenten kunnen zijn waarbij men in normale taal kan zeggen dat ik de oorzaak ben dat die bakker iets moet doen of ondergaan, zonder dat dat moreel verwerpelijk is van mijn kant.
EarthHeart schreef:Jij mag niet met een geweer 's ochtends aan de bakker zijn bed staan en hem dwingen op te staan om een brood voor je te bakken. Zie je het verschil tussen zelf die bakker op dergelijke wijze dwingen, versus gewoon naar de bakker gaan en hem betalen (zelfs al had de bakker die ochtend geen zin om op te staan)? Dat is bv. het verschil tussen slavernij en loonarbeid (wat niet wil zeggen dat loonarbeid niet onrechtvaardig kan zijn)
Maar slavernij vs loonarbeid is iets anders dan wel of niet louter als middel gebruikt worden door een ander. Een loonarbeider kan dan wel betaald worden, dat loon kan in het hoofd van de directie gewoon als kost bekeken worden, die vergeleken wordt met de kosten om het zonder die loonarbeider te doen.
Als ergens een of andere firma een nieuwe fabriek wil bouwen en allerlei factoren tegenover elkaar afweegt om te beslissen hoeveel mensen er aangenomen zullen worden, dan worden die (toekomstige) werknemers louter als middel gezien, als vervangbare eenheden, bruikbaar om bepaalde zaken gedaan te krijgen.
Al mijn hier gebrachte meningen, zijn voor herziening vatbaar.
De illusie het verleden te begrijpen, voedt de illusie dat de toekomst voorspelbaar en beheersbaar is -- naar Daniël Kahneman

Gebruikersavatar
axxyanus
Moderator
Berichten: 8305
Lid geworden op: 08 nov 2008 21:23

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door axxyanus » 08 jan 2014 10:36

Peter van Velzen schreef:@Axxyanus
Wie een afspraak met een ander op diensten te ruilen voor geldt, is dat niet het zelfde als “gebruiken”. De ander is zelf akkoord met de regeling.
Wel voor mij zijn "louter gebruiken als middel" en "akkoord zijn" twee verschillende zaken die je niet zomaar kan uitwisselen.
Peter van Velzen schreef:Wat Eartheart – volgens mij – bedoelt is het voorpersoonlijk nut gebruiken van anderen zonder hun instemming. Dat is over het algemeen niet geaccepteerd onder mensen.
Dat is mogelijk maar ik vermoed dat dat eerder een gevolg is van de moraal die mensen hanteren en niet omdat mensen iets dergelijks als basisrecht zien dat ze gebruiken als fundament voor hun moraal.
Al mijn hier gebrachte meningen, zijn voor herziening vatbaar.
De illusie het verleden te begrijpen, voedt de illusie dat de toekomst voorspelbaar en beheersbaar is -- naar Daniël Kahneman

Gebruikersavatar
HenkM
Superposter
Berichten: 5043
Lid geworden op: 16 jan 2012 15:53
Locatie: Nieuwolda

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door HenkM » 08 jan 2014 10:44

@EarthHeart

Als ik het nu goed begrijp zou in jouw ethische benadering jagers/carnivoren (bv leeuwen) tot herbivoren moeten geraken. Maar dan wel met hun toe/instemming, neem ik aan.

Verder merk ik dat je nog steeds het verschil tussen mentaal en geestelijk gehandicapt niet begrijpt. Bedenkelijk voor een filosoof .....
Alle denkende mensen zijn atheïst. (R. Heinlein); The thoughts of the gods are not more unchangeable than those of the men who interpret them. They advance – but they always lag behind the thoughts of men ... The Christian God was once a Jew. Now he is an anti-Semite. (France)

Earthheart
Diehard
Berichten: 1436
Lid geworden op: 09 dec 2013 18:55

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door Earthheart » 08 jan 2014 14:30

HenkM schreef:@EarthHeart

Als ik het nu goed begrijp zou in jouw ethische benadering jagers/carnivoren (bv leeuwen) tot herbivoren moeten geraken. Maar dan wel met hun toe/instemming, neem ik aan.
nee, hun toestemming doet er eigenlijk niet toe. Wel op zo'n manier dat ze niet sterven van de honger, en dat de prooipopulaties niet raar beginnen doen met overbegrazing enzo, en dat er geen andere ernstige ecologische neveneffecten optreden.
Verder merk ik dat je nog steeds het verschil tussen mentaal en geestelijk gehandicapt niet begrijpt. Bedenkelijk voor een filosoof .....
sorry, voor mij waren dat synoniemen. Is wiki dan ook fout? http://nl.wikipedia.org/wiki/Mentale_retardatie" onclick="window.open(this.href);return false;
Of wat is het verschil dan volgens jou?

Earthheart
Diehard
Berichten: 1436
Lid geworden op: 09 dec 2013 18:55

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door Earthheart » 08 jan 2014 14:44

axxyanus schreef: Moet je niet over een bepaalde vorm van cognitieve mogelijkheden beschikken voor je over beschikkingsrecht kan spreken?
ja, maar niet meer dan wat die mentaal gehandicapten aan cognitieve vaardigheden hebben. Want ik vind (en ik ben zeker niet de enige) dat ook die gehandicapten beschikkingsrecht hebben over hun spieren.
Sorry maar dit is IMO betekenisloos. De oorzaak bestaat over het algemeen niet. We zitten allemaal in een net van omstandigheden en relaties, die een invloed hebben op de situatie waarin iemand zich kan bevinden. Spreken over de oorzaak betekent eerst een boel keuzes maken over welke invloeden je van weinig belang vind maar dat is dan weer afhankelijk van de context van waaruit je de situatie bekijkt.
dat is een zeer goed punt! (het lucht op om eindelijk eens een zinnige kritiek te horen :-) )
ik zou tentatief zeggen: we spreken hier van oorzaak als de aanwezigheid van het lichaam van de dader (de klant bij de bakker) een verschil uitmaakte. De bakker die met een pistool bedreigd wordt om uit bed te stappen: denk nu het lichaam van de dader weg, en de bedreiging is weg. De klant die bij de bakker een brood gaat kopen: denk die even weg, en de bakker had waarschijnlijk die ochtend nog tegen zijn zin opgestaan om brood te bakken voor anderen.
Zou dit criterium werken?
Maar slavernij vs loonarbeid is iets anders dan wel of niet louter als middel gebruikt worden door een ander. Een loonarbeider kan dan wel betaald worden, dat loon kan in het hoofd van de directie gewoon als kost bekeken worden, die vergeleken wordt met de kosten om het zonder die loonarbeider te doen.
en toch denk ik dat we een verschil kunnen en moeten maken. Ik ben niet zo antikapitalistisch om tegen elke loonarbeid te zijn, en ik ben ook niet zo tolerant om slavernij terug toe te laten. Dus wat nu? Zou mijn criterium echt niet werken om een onderscheid te maken?
Een andere optie, maar die vond ik te beperkt/ te naief, is gewoon te zeggen dat men niet iemand als bezit mag beschouwen. De slaaf is iemands bezit, de loonarbeider niet. Maar wat is bezit? Is de verkrachtte vrouw ook iemands bezit?
Gary Francione pleit er wel voor om op het vlak van dierenrechten gewoon eerst al eens die bezitsstatus van dieren af te schaffen.

Gebruikersavatar
Peter van Velzen
Moderator
Berichten: 16564
Lid geworden op: 02 mei 2010 10:51
Locatie: ampre muang trang thailand

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door Peter van Velzen » 08 jan 2014 17:39

Beste Earthheart

Het is inderdaad volsterkt normaal om meer empathie te hebben met een individu welke je persoonlijk ontmoet dan met een onbekende waarvan je nog nooit gehoord hebt. Dat is de basis van de moraal. De ethiek –zoals jij die definieert, moet rekening houden met de moraal van de mensen maar tegelijkertijd trachten deze subjectiviteit terug te dringen. Ook daar heb je gelijk in. Daarom ontkomen we niet aan categorieën. Uiteraard zullen deze categorieën later weer botsen met onze persoonlijk moraal, maar dat is niet anders.

We moeten echter altijd rekening houden met wat mensen doorgaans zullen willen beschermen en met wat de meeste mensen zeker niet zullen willen beschermen. Je ontkomt er – in een democratie – niet aan bij wetgeving, maar ook niet als je persoonlijk een ethisch standpunt wil innemen. Wel is het dan zo dat wij meer rekening houden met datgene waarmee mensen zich nauwer verbonden voelen. Dus niet alleen de hoeveelheid mensen die telt maar ook hoezeer ze er zich betrokken bij voelen. Het gaat er echter minder om hoe sterk je je verbonden voelt met iets anoniems, maar veeleer hoe sterk je je verbonden voelt met een bekende!

Het is moreel gezien absoluut niet oneerlijk als ik rekening houd me de mening van anderen, Integendeel, dat is een morele verplichting tegenover onze medemensen. Het is mede vanwege die medemensen dat wij ons ook drukmaken om anonieme dieren. Omdat het onze medemensen wat doet. Als het geen mens wat kan schelen, dan is het ethisch gezien niet eens een onderwerp!

De meeste dieren hebben voor mij geen intrinsieke waarde. De meeste soorten zijn kevers e.d., en de meeste mensen bekommeren zich dan hoogstens om het lieveheersbeestje. De rest van die soorten kan ze gestolen worden. Mensen hebben voor mij wel een intrinsieke waarde. Ook al is dat niet altijd geheel rationeel, Er is niets waar we meer van te vrezen hebben dan dat anderen ons geen intrinsieke waarde meer zouden toekennen.

Het vervangen van de mens door de smalneusaap werkt niet. Tenzij je als smalneusaap anders dan een mens bent dan wel als mens deelneemt aan een ethisch debat onder andere soorten smalneusapen. Als je een ethisch debat voert met alleen mensen dan kun je als mens alleen de mens als standaard gebruiken. Het enige voordeel van smalneusaap is dat het gebruik van de benaming niet racistisch is. Maar nogmaals: Je kunt de groep niet vergroten (want dan neem je groepen mee die niet deelnemen aan het debat, noch verkleinen (want dat sluit je groepen uit die wel deelnemen) Dat is geen automatisch soortdenken. Zodra andere soorten zich in het debat gaan mengen verkrijgen ze daarmee in mijn ogen onmiddelijk precies dezelfde rechten!

Jouw regelzieke neiging om uitzonderingsgevallen direct al hun rechten te ontnemen, is en praktisch overbodig, en stuit nu eenmaal anderen tegen de borst. Er zijn nog altijd familieleden die zelfs de life-support van hun hersendode geliefde niet willen stopzetten. Ook met die mensen zijn we gewend rekening te houden. Als je dat wil afwegen tegen muskieten en wormen, maak je alleen maar mensen kwaad. Zelfs als je gelijk hebt, is het daarom verstandiger dit achterwege te laten. Als je geen grenzen wil trekken verplicht je je om muskieten en wormen bij ongevallen in het ziekenhuis op te nemen.

Hoe wil je dat voorkomen als je geen grenzen wil trekken?
Ik wens u alle goeds

Gebruikersavatar
HenkM
Superposter
Berichten: 5043
Lid geworden op: 16 jan 2012 15:53
Locatie: Nieuwolda

Re: Veganisme te radicaal?

Bericht door HenkM » 08 jan 2014 18:32

Earthheart schreef:
HenkM schreef:@EarthHeart

Als ik het nu goed begrijp zou in jouw ethische benadering jagers/carnivoren (bv leeuwen) tot herbivoren moeten geraken. Maar dan wel met hun toe/instemming, neem ik aan.
nee, hun toestemming doet er eigenlijk niet toe. Wel op zo'n manier dat ze niet sterven van de honger, en dat de prooipopulaties niet raar beginnen doen met overbegrazing enzo, en dat er geen andere ernstige ecologische neveneffecten optreden.
Het hele ecologische systeem gaat hiermee op de schop. Met alleen maar (meer) problemen wereldwijd. Waarom is hun instemming niet nodig? Zij gaan eraan dood!

Heb je wel eens documentaires gezien van de droogte in de Serengeti? Jij hebt dus liever dat de gnoes/gazellen/spiesbokken/etc etc in 100x zo grote getale langzaam sterven. Want als de jager niet meer jaagt, en de soort-productie gewoon doorgaat ..... niet zo moeilijk voor te stellen, toch?
Verder merk ik dat je nog steeds het verschil tussen mentaal en geestelijk gehandicapt niet begrijpt. Bedenkelijk voor een filosoof .....
sorry, voor mij waren dat synoniemen. Is wiki dan ook fout? http://nl.wikipedia.org/wiki/Mentale_retardatie" onclick="window.open(this.href);return false;
Of wat is het verschil dan volgens jou?
Hardstikke fout. Het is gewoon een letterlijke vertaling uit het Engels. Mentaly retarded. In de laatste zin van de eerste alinea staan wel de goede woorden.
Alle denkende mensen zijn atheïst. (R. Heinlein); The thoughts of the gods are not more unchangeable than those of the men who interpret them. They advance – but they always lag behind the thoughts of men ... The Christian God was once a Jew. Now he is an anti-Semite. (France)

Gesloten