We gaan verder, en deze keer eindelijk Gijs Staverman. Wederom focus ik vooral op de drogredenen, stokpaardjes en dooddoeners.
Gijs vertelt een verhaal over een overleden vriend. Gijs had gezegd dat, als er iets is tussen hemel en aarde, dat die vriend degene was die dat duidelijk kan maken. Op een bepaald moment komen Gijs en andere vrienden bij een benzinestation, en Gijs vraagt of ze even iets te eten zullen halen.
Gijs pakt een zakje groene Fisherman's Friends, iets dat hij zelf nooit eet omdat hij het te scherp vindt, maar die overleden vriend vond dat wel lekker. Voor Gijs is dit bewijs dat er meer is. Hij gebruikt zelfs het woord "zeker", zo zeker (sorry, beter kan ik het niet zeggen) is hij er van. Ook zegt hij dat hij er rustig van wordt, en gebruikt woorden als "fijn".
Een mooi verhaal, maar om dat te nou zien als bevestiging van een hiernamaals vind ik ietwat te ver gaan. Gijs was hoogstwaarschijnlijk in een emotionele staat door het overlijden van een goede vriend, en in zo'n staat ben je er niet altijd helemaal bij.
Het is niet de enige uitleg (als het al een uitleg is), maar het is ten minste plausibeler dan dat die vriend van gene zijde hem een zakje snoepjes laat pakken die hij lekker vond.
Gijs gelooft ook in het lot. "Als iets is voorbestemd, dan is dat zo", zegt hij. Uit zijn voorbeelden kan ik halen dat hij meteen zoekt naar een reden waarom iets niet gaat zoals hij het had gehoopt, zoals bijvoorbeeld een huis dat hij wilde kopen, maar dat niet lukte. Hij noemt meerdere redenen op waarom het niet door ging, alsof die redenen de oorzaak waren voor het niet doorgaan van de koop.
Dit noemt men ook wel rationaliseren. Iets gaat niet zoals je het had gehoopt, maar je wilt je er niet al te slecht over voelen, dus bedenk je redenen waarom het toch beter was dat het anders ging. Dezelfde redenering wordt ook vaak gebruikt om
buyer's remorse te verzachten, door te bedenken waarom het toch een goede koop was, of waarom een andere koop minder goed had geweest (herkenbaar?).
Dit lijkt me nauwelijks een reden om in het lot te geloven, maar des te meer in cognitieve dissonantie.
Gijs gaat zelfs een stap verder, hij anthropomorfeert (corrigeer me alsjeblieft als hier een goed woord voor is) het lot, en zegt dat het lot plannen heeft.
Hij zegt dat hij denkt dat er voor iedereen wel iets moois is weggelegd. Tijs zegt dat het lot niet eerlijk verdeelt, en dat er mensen zijn die gewoon een rotleven hebben, waarop Gijs vertwijfeld "is dat zo?" vraagt. Hierop noemt Tijs mensen in Indiase sloppenwijken als voorbeeld. Gijs zegt hierop dat hij zich dan een bevoorrecht persoon voelt, en hij "weet hoe moeilijk mensen het af en toe hebben in de wereld, waardoor wij het dus weer goed hebben, weet je, die balans is natuurlijk ook verstoord."
Het klinkt haast alsof hij de slechte situatie van sommige mensen rechtvaardigt door te stellen dat hun slechte situatie ervoor zorgt dat wij het goed hebben, maar misschien lees ik er meer in dan dat er is, of misschien verwoordde hij zich niet duidelijk.
Tijs probeert meteen het woord "dankbaar" er in te krijgen, vermoedelijk in de hoop dat hij dan kan vragen naar wie Gijs dankbaar is. Gijs zegt dat hij "bevoorrecht" een beter woord vindt. Dit houdt Tijs echter niet tegen om toch de vraag erin te schuiven, hoe ongemakkelijk dat ook gaat.
Wow, Tijs verwijst op zeer directe manier naar de titel van het programma, en vraagt aan Gijs of die "Adieu God?" heeft gezegd.
Gijs zegt dat hij dat soms doet, zoals toen zijn broer overleed.
Hij bidt nog wel, maar hij ziet het meer als een soort mediteren, niet per se als iets dat met god te maken had.
Hij is een keer met zijn moeder naar een waarzegster geweest, omdat hij zelf niet zo geloofde, en zijn moeder wilde laten zien dat het wel degelijk werkte.
Ze kwamen binnen, en de waarzegster pakte uit een stapel enveloppen eentje, en gaf die aan zijn moeder. In de envelop zat een beschrijving van de leeuw, en dat was het sterrenbeeld van zijn moeder. Zijn moeder ging ook naar handlezers en kaartlegsters. (dit doet mij vermoeden dat de helderziende zijn moeder al kende, maar misschien ben ik iets te cynisch. Daarnaast zijn er nog veel meer manieren om dit resultaat voor elkaar te krijgen, zelfs zonder trucage, zoals het Forer effect.) Of Gijs nu ook in helderziendheid gelooft werd niet echt duidelijk in de aflevering.
"Isn't it enough to see that a garden is beautiful without having to believe that there are fairies at the bottom of it too?"
Douglas Adams
). Maar veel leer je niet van Hans Klok. Hij voelde een hand op zijn gezicht, en die was dan van zijn overleden vader. Het leek wel new age waar hij over sprak.
Komt er trouwens een volgend seizoen?
