Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Serieuze discussies over het menselijk denken en gedrag

Moderator: Moderators

Gebruikersavatar
axxyanus
Moderator
Berichten: 6375
Lid geworden op: 08 nov 2008 21:23

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door axxyanus » 12 nov 2016 19:29

MaartenV schreef:Kijk, het is natuurlijk een gedachtenexperiment. Ik kijk hoever ik geraak door te vertrekken vanuit het idee dat bewustzijn of waarnemers (iets wat ontestbaar is, maar niettemin bestaat) een wetmatige verhouding kennen met de fysieke wereld.
Sorry maar dat vind ik moeilijk om te geloven. De manier waarop jij dit onderwerp benadert, duid erop dat dit voor jou eerder een geloofsartikel is dan enkel een gedachtenexperiment. Als die een gedachtenexperiment was dan had je dat gewoon als uitgangspunt kunnen nemen en stap per stap gezien hoe ver je kon komen. Dan was het helemaal niet nodig om steeds opnieuw over die wetenschappen te beginnen die je uitgangspunt nooit zouden erkennen en dan zouden we je ook stappen hebben zien zetten. Het enige wat ik gezien heb, zijn wat mij betreft geloofsartikels, maar nergens wordt op een of andere manier een van die geloofsartikels afgeleid uit je uitgangspunt.
Al mijn hier gebrachte meningen, zijn voor herziening vatbaar.
Mijn Unitarian Jihad Naam: Sister Sabre of Patience; Haal de jouwe hier
De illusie het verleden te begrijpen, voedt de illusie dat de toekomst voorspelbaar en beheersbaar is -- naar Daniël Kahneman

Gebruikersavatar
axxyanus
Moderator
Berichten: 6375
Lid geworden op: 08 nov 2008 21:23

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door axxyanus » 12 nov 2016 19:33

MaartenV schreef:En ik geloof in eternalisme als het blok universum dat bestaat. verleden, heden en toekomst zijn reeds aanwezig.
en ik geloof in 'presentisme'(enkel het actuele moment bestaat) wanneer er een bewustzijn zich in de wereld bevindt.

Wij - als bewustzijnden - kunnen enkel het actuele moment beleven, terwijl, wanneer wij er niet zouden zijn eternalisme is: een blok universum (Brian Greene) waar verleden heden en toekomst reeds aanwezig zijn.
Aangezien Eternalisme in tegenstrijdig is met presentisme, vertrek je dus vanuit een tegenspraak. Dat is handig voor je want vanuit een tegenspraak kan je om het even welke uitspraak afleiden.
Al mijn hier gebrachte meningen, zijn voor herziening vatbaar.
Mijn Unitarian Jihad Naam: Sister Sabre of Patience; Haal de jouwe hier
De illusie het verleden te begrijpen, voedt de illusie dat de toekomst voorspelbaar en beheersbaar is -- naar Daniël Kahneman

Gebruikersavatar
MaartenV
Diehard
Berichten: 1462
Lid geworden op: 28 mei 2013 19:03

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door MaartenV » 12 nov 2016 20:15

Neen het is geen tegenspraak:

De wereld zonder enige waarnemer = eternalisme
De wereld zoals die door een bestaande waarnemer wordt ervaren = presentisme (enkel het actuele moment bestaat)

Er hoeft dus helemaal geen tegenspraak te zijn.
De grenzen van het kenbare, een verhandeling.

Een stelling is gemakkelijker te weerleggen dan op te stellen (Aristoteles)

Gebruikersavatar
Peter van Velzen
Moderator
Berichten: 14854
Lid geworden op: 02 mei 2010 10:51
Locatie: ampre muang trang thailand

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door Peter van Velzen » 13 nov 2016 06:44

Maarten

Lees de twee zinnen nog eens na. Beide werelden sluiten elkaar volkomen uit!
Ik wens u alle goeds

Gebruikersavatar
axxyanus
Moderator
Berichten: 6375
Lid geworden op: 08 nov 2008 21:23

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door axxyanus » 13 nov 2016 09:24

MaartenV schreef:Neen het is geen tegenspraak:

De wereld zonder enige waarnemer = eternalisme
De wereld zoals die door een bestaande waarnemer wordt ervaren = presentisme (enkel het actuele moment bestaat)

Er hoeft dus helemaal geen tegenspraak te zijn.
Hier zien we een mooie illustratie van hoe het het feit dat jij overal je eigen visie wil injecteren, je in de problemen brengt.

Eternalisme en presentisme hebben niets met waarnemers te maken. Niet om ze in te sluiten en niet om ze uit te sluiten.

Wat jij lijkt te willen zeggen is dat wij als waarnemers enkel kunnen interageren met wat wij als het actuele moment ervaren. Maar dat is niet het zelfde als presentisme.

Aangezien de relativiteitstheorie inhoudt dat twee verschillende waarnemers tot verschillende besluiten kunnen komen wat betreft welke gebeurtenissen tegelijk gebeurden en welke niet, lijkt me dat de positie van het presentisme te ondergraven maar dat ter zijde.
Al mijn hier gebrachte meningen, zijn voor herziening vatbaar.
Mijn Unitarian Jihad Naam: Sister Sabre of Patience; Haal de jouwe hier
De illusie het verleden te begrijpen, voedt de illusie dat de toekomst voorspelbaar en beheersbaar is -- naar Daniël Kahneman

Gebruikersavatar
LonelyThinker
Ervaren pen
Berichten: 573
Lid geworden op: 21 apr 2014 11:25

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door LonelyThinker » 13 nov 2016 10:33

Peter van Velzen schreef:Maarten

Lees de twee zinnen nog eens na. Beide werelden sluiten elkaar volkomen uit!
Dat hoeft geen bezwaar te zijn; dat lijkt mij complementariteit: ze vullen elkaar (perfect) aan (in dit geval).

Gebruikersavatar
MaartenV
Diehard
Berichten: 1462
Lid geworden op: 28 mei 2013 19:03

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door MaartenV » 13 nov 2016 20:40

Inderdaad, wat LonelyThinker zegt klinkt aannemelijker dan dat er een tegenspraak zou hoeven te zijn.

We zouden wel eens fundamenteel misleid kunnen zijn door ons te richten op het observeerbare en het meetbare en er vanuit te gaan dat dat metéén ook alles is wat er te zijn valt. Aan de grenzen van onze wereld, waar relativiteit van ruimte en relativiteit van tijd duidelijker aan de oppervlakte komen, doemt bij mij een vermoeden op dat deze wereld zaken te verbergen heeft die onze verstandelijke vermogens wel eens ver te boven zouden kunnen gaan.
De grenzen van het kenbare, een verhandeling.

Een stelling is gemakkelijker te weerleggen dan op te stellen (Aristoteles)

Gebruikersavatar
axxyanus
Moderator
Berichten: 6375
Lid geworden op: 08 nov 2008 21:23

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door axxyanus » 13 nov 2016 21:41

MaartenV schreef:We zouden wel eens fundamenteel misleid kunnen zijn door ons te richten op het observeerbare en het meetbare en er vanuit te gaan dat dat metéén ook alles is wat er te zijn valt. Aan de grenzen van onze wereld, waar relativiteit van ruimte en relativiteit van tijd duidelijker aan de oppervlakte komen, doemt bij mij een vermoeden op dat deze wereld zaken te verbergen heeft die onze verstandelijke vermogens wel eens ver te boven zouden kunnen gaan.
Mogelijk. Maar dat jij een degelijk inzicht hebt in dat verborgene lijkt me zeer onwaarschijnlijk.
Al mijn hier gebrachte meningen, zijn voor herziening vatbaar.
Mijn Unitarian Jihad Naam: Sister Sabre of Patience; Haal de jouwe hier
De illusie het verleden te begrijpen, voedt de illusie dat de toekomst voorspelbaar en beheersbaar is -- naar Daniël Kahneman

Gebruikersavatar
Fish
Moderator
Berichten: 11214
Lid geworden op: 14 sep 2008 10:44
Locatie: Aan de kust.

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door Fish » 13 nov 2016 23:11

MaartenV schreef:Inderdaad, wat LonelyThinker zegt klinkt aannemelijker dan dat er een tegenspraak zou hoeven te zijn.

We zouden wel eens fundamenteel misleid kunnen zijn door ons te richten op het observeerbare en het meetbare en er vanuit te gaan dat dat metéén ook alles is wat er te zijn valt. Aan de grenzen van onze wereld, waar relativiteit van ruimte en relativiteit van tijd duidelijker aan de oppervlakte komen, doemt bij mij een vermoeden op dat deze wereld zaken te verbergen heeft die onze verstandelijke vermogens wel eens ver te boven zouden kunnen gaan.
Misschien wel maar waarom zouden wij ons druk maken om zaken die én niet meetbaar én niet observeerbaar zijn?
Het goddelijke onderscheidt zich niet van het niet bestaande.

Gebruikersavatar
Peter van Velzen
Moderator
Berichten: 14854
Lid geworden op: 02 mei 2010 10:51
Locatie: ampre muang trang thailand

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door Peter van Velzen » 14 nov 2016 06:56

Waar Maarten gewoon gelijk in heeft is dat ons bewustzijn inderdaad van cruciaal belang is voor het opstellen van onze Theorien, ook daar waar Axyanus terecht stelt dat zij binnen die theorie geen rol speelt. Hij maakt slechts dezelfde fout als Plato, door te denken dat onze ervaringen een gevolg zijn van onze denkbeelden, daar waar bewustzijn juist inhoudt dat onze denkbeelden een gevolg zijn van onze ervaringen.

Het is niet zo dat wij vanaf onzegeboorte een tijd en ruimtekader installeren voor al onze waarnemingen, maar zo dat wij dat kader afleiden uitonze ervaringen. Dus hoewel “de werkelijkheid” inderdaad een constructie is van onze hersenen, wordt de vraag of deze constructie ”waar” is utsluitend bepaald door onze verdere ervarigen.

perceptie
Voorbeeld: Je meent een boom te zien. Onderzoek heef uitgewezen, dat deze ervaring doorgaans (hallucinaties zijn ook mogelijk) veroorzaakt wordt door het absorberen van fotonen door receptoren in ons netvlies. Er hoeft helemaal geen boom te zijn. Er dienen slechts fotonen te worden geabsorbeerd. Wellicht is het slechts een afbeelding van een boom, wellicht is het een kunstboom, of nog iets anders.Wij verifieren dat door de boom nader te bezien, door er naar toe te lopen, er om heen te lopen, er in te klimmen, door hem te betasten, te ruiken, door te luisteren naar het ruizen van zijn bladeren, door er van te proeven (bij voorkeur zijn vruchten). Al dat kan ons vertellen of het “echt” een boom is (of niet). Terwijl dus ons idée van de werkelijkheid een constructie is – een theorie – wordt de waarheid van deze constructive alleen bepaald door waarnemingen; het woord zegt het al. WAARnemigen.

Waarnemer
Maar hoewel zowel de relativiteitstheorie als de quantum-mechanica producten zijn van ons bewustzijn, wordt met de term “waarnemer” binnen deze theorien helemaal geen bewust persoon bedoelt, maar elk instrument dat bijvoorbeeld fotonen absorbeert of geluidgolven. Iets dat betrokken is bij een gebeurtenis die beinvloed wordt door het te onderzoeken object. Het is het referentiekader van de ruimtetelescoop, niet dat van de thuis zittende wetenschapper, dat invloed heeft op deze waarnemingen. Maarten lijkt dit telkens te ontkennen en dus overtuigt hij ons niet van de cruciale rol die ons bewustzijn speelt in hoe wij de wereld zien. De theoretisch referentieframes zijn niet te vervangen door bewuste waarnemers. Er reist geen bewuste waarnemer mee op de Hubble telescoop, noch op de GPS-sateliet. Desalniettemin moeten wij rekening houden met de anders lopende klok in de sateliet, willen wij zijn waarnemingen correct interpreteren.

Instrumenten nemen wel degelijk waar. Als dat niet deden, hoe kan jouw telefoon dan het juiste signaal naar het netwerk sturen? Het dient waar te nemen, welke knoppen of welke plekken op het touchscreen jij hebt aangeraakt. Daar is geen bewust individu bij betrokken. Ja jij! Maar jij bent in dat geval niet de waarnemer, maar datgene dat waargenomen moet worden.

Onze conclusies
Wat wij deduceren kan waar zijn of een misvatting. Of het waar is, wordt vastgesteld op grond van waarnemingen. Het zijn dus de waarnemingen die bepalen of ons beeld van de werkelijkheid waar is. Wij veronderstellen dat er een objectieve werkelijkheid is, die aan onzewaarnemingen ten grondslag ligt, maar deze is niet meer of minder waar dan onze conclusies daarover. Zij IS in wezen die conclusie. Maar als wij onze conclusies - op grond van nieuwe waarnemingen – bijstellen, dan is onze nieuwe conclusie - en daarmee de nieuwe werkelijkheid – meer waar dan ons eerdere idée daarover.

Het universum
Het universum is op zich niet waarneembaar. Wij nemen slechts locale gebeurtenissen waar. (grotendeels geabsorbeerde fotonen) Of er een “absolute” realiteit is, kunnen wij derhalve niet vaststellen. Wij kunnen slecht relatieve oordelen vellen. Het is niet onjuist om onze waarnemingen als schaduwen te zien. (ook al bevatten ze in feite kleuren). Wij zien immers niet de boom, maar slechts de fotonen die zij weerkaatst. Als wij echter meer willen weten dan de “schaduwen” ons kunnen vertellen. Zullen wij uit onze grot moeten komen. Dus meer waarnemingen doen. Er is geen andere manier. (naar de boom toe lopen dus)

waarnemers
De wereld zonder waarnemers is een wereld zonder materie. Materie absorbeert fotonen. En elk atoom of molecuul dat dit doet is per definitie een waarnemer. Alhoewel een dergelijke wereld (zonder”materie”) wordt veronderstelt in de aanvang van de “big-bang” is dat niet de wereld waarin wij nu leven. Die wereld is qua fysica echter niet afhankelijk van levende wezens. De natuurwetten hebben in degeschiedenis van de maan (waar geen levende wezens voorkwamen) dezelfde geldigheid gehad als op aarde(waar het er van wemelt).

De leeftijd van fotonen
Maarten begaat een slordigheid met betrekking tot de fotonen die ons vanaf verre sterren berijken. Alle fotonen zijn even oud. Omdat ze zich met de lichtsnelheid voortbewegen, staat hun klok immers stil. Wat hij bedoelt is onze visie op de (de helft van) tijd die passeert voor een materiele (niet noodzekelijkerwijs levende) waarnemer indien het foton terug weerlaatst zou worden en in de buurt van zijn origine weer zou worden geobserveerd. Echter, gelijktijdigheid is slechts een lokaal verschijnsel. Op grote afstand is het waarschijnlijk een illusie te denken dat er zoiets als gelijktijdigheid kan bestaan.

De invloed van bewustzijn
De draad die door deze discussie loopt, maar die van weerzijden wordt overzien is dat bewustzijn, geen directe invloed heeft op fysieke processen anders dan via de eigen handelingen van bewust denkende wezens. Ze is echter volledig bepalend voor onze visie op de wereld.

Als de boom in het bos omvalt zullen er altijd trillingen onstaan. Behalve geluid dat wij met onze oren kunnen waarnemen, kunnen er subsonische en ultra-sonische geluiden zijn. Die kunnen door andere dan onze oren worden waargenomen. Stofdeeltjes kunnen er door in beweging komen, en resonerende snaren kunnen erdoor breken. Daartoe is geen bewustzijn nodig. Om de ervaring te creeren die jijzelf hebt, als je de boom hoort omvallen. Ben jijzelf nodig. De ervaring van anderen is alleen op dezelfde wijzemet de trillingen verbonden als de jouwe. Daarom gaan wij er in de praktijk van uit dat ze ongeveer gelijk is, maar mogelijk is de neuronenactiviteit in elk stel hersens dat dezelfde input vanuit haar oren ontvangt compleet verschillend. Dat is in wezen niet van belang. Van belang is of ze tot dezelfde conclusie komen. (dat er een boom is omgevallen).

Tijd
Ik heb de fenomen eternalisme en presentisme opgezocht in wikepedia. Net zoals binnen de relativiteitstheorie en de quantum mechanica speelt het bewustzijn binnen de theorie geen rol, maar speelt zij een alles bepalende rol in deopstelling van die theorie. In dat opzicht wordt er ontstellend langs elkaar heen gepraat.

In het bewustzijnspelen verleden en toekomst een crucialerol. Het verleden is voor een deel bekend. Ons bewustzijn voegt in het heden telkens nieuw informatietoe. En herziet oudere kennis. De reden hiervoor is dat wij daarmeede toekomst voor een deel kunen determineren. De vraag inhoeverre zij gedetermineerd is, is onmogelijk te beantwoorden, maar ze is mede afhankelijk van onze handelingen, en het is de keuze van die handelingen waartoe het bewustzijn dient. Omdat verschiillende handelingen tot verschillende toekomsten leiden lijkt het dat de toekomst niet geheel gedetermineerd is. De quantum mechanica leert ons dat zij dit op elementair deeltjes niveau inderdaad niet is. Anderszijds dient zij op het niveau van vele deeltjes wel grotendeels gedetermineerd te zijn. (en dat is ze ook als je de waarschijnlijkheden sommeert), want anders zouden onze handelingen geen voorspelbaar effect kunnen hebben.

De vraag of onze hersenprocessen gedetermineerd zijn is eveneens niet eenduidog te beantwoorden. Ook hier geldt dat zij dit grotendeels dienen tezijn, anders kunnen wij niet tot geldige conc;usies komen. Maar het is vrijwel zeker dat er allerlei kleine afwijkingen kunnen zijn, die wij niet kunnen voorspellen. Zo nu en dan geven ze op dezelfde vraag een ander antwoord. En doen wij iets uitzonderlijks. Daar hoeft geen quantum-mechanica aan te paste komen. Een mug op onze schouder kan net zo goed invloed hebben. (of het klappen van vlindervleugels)

Wat de tijd betreft. Wij hebben alleen het verleden waargenomen en wij hebben ook een globale (niet altijd exacte) volgorde van deze waarnemingen in ons geheugen opgenomen. Dit vormt in zekere zin een beeld van een groeiend blok universum in ons bewustzijn. Omdat de toekomst echter deels gedetermineerd kan worden, breiden wij dit uit tot een eternalistisch geheel, maar wij zijn ons er ook terdegevan bewust dat wij die toekomst nog kunnen beinvloeden. Het heden is feitelijk slechts een dunne scheidslijn tussen dat wat wij reeds waargenomen hebben en dat wat wij nog niet hebben waargenomen. Tussen dat wat wij niet meer kunnen beinvloeden en dat wat wij nog wel kunnen beinvloeden. Het presentisme lijkt mij een misvatting die ontkent dat ons heden in feite is opgebouwd uit informatie uit het verleden. Het verleden wordt door ons waargenomen om te trachten de toekomst te determineren. Dat is waar onsbewustzijn toe dient.
Ik wens u alle goeds

Gebruikersavatar
MaartenV
Diehard
Berichten: 1462
Lid geworden op: 28 mei 2013 19:03

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door MaartenV » 14 nov 2016 14:48

Om op het laatste even in te gaan, Peter:

Presentisme is volgens mij onze ervaring van tijd. Wij ervaren enkel het actuele moment als bestaand. Het verleden bestaat niet (meer) en de toekomst is er (nog) niet. Enkel het heden is beschikbaar voor ons bewustzijn. Natuurlijk hebben we (vervormbaar) geheugen en kunnen we constructies maken over de toekomst. Maar in de ervaring is enkel het actuele moment voor ons beschikbaar. Presentisme zie ik op die manier als een karakteristiek van de ervaring van de werkelijkheid door bewustzijnde wezens.

Ik zie het blokuniversum (eternalism) waarbij ook de toekomst reeds volledig aanwezig is, als het universum an sich dat op zichzelf bestaat als een geheel, maar waar wij - als ervarende wezens - geen toegang toe hebben (tot dat geheel). We hebben slechts toegang, in onze ervaring, tot het actuele moment.

In mijn idee zijn presentisme en eternalisme dus, zoals LonelyThinker het uitdrukte, complementair.
De grenzen van het kenbare, een verhandeling.

Een stelling is gemakkelijker te weerleggen dan op te stellen (Aristoteles)

Gebruikersavatar
axxyanus
Moderator
Berichten: 6375
Lid geworden op: 08 nov 2008 21:23

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door axxyanus » 14 nov 2016 15:01

MaartenV schreef:Om op het laatste even in te gaan, Peter:

Presentisme is volgens mij onze ervaring van tijd. Wij ervaren enkel het actuele moment als bestaand. Het verleden bestaat niet (meer) en de toekomst is er (nog) niet. Enkel het heden is beschikbaar voor ons bewustzijn. Natuurlijk hebben we (vervormbaar) geheugen en kunnen we constructies maken over de toekomst. Maar in de waarneming is enkel het actuele moment voor ons beschikbaar. Presentisme zie ik op die manier als een karakteristiek van de ervaring van bewustzijnde wezens.
Wat is dit weer voor woordsalade. Je bent de hele tijd beschikbaar voor ons en bestaat door elkaar aan het halen.

Het presentisme beperkt zich niet tot de bewering dat enkel het heden voor ons beschikbaar is. Het presentisme zegt dat enkel het heden bestaat. Je kan hier geen links geven naar wikipedia en dan je eigen invulling aan een begrip geven.
MaartenV schreef:In mijn idee zijn presentisme en eternalisme dus, zoals LonelyThinker het uitdrukte, complementair.
Maar jouw idee van presentisme komt niet overeen met wikipedia. Waarom beginnen met die link als je toch je eigen invulling geeft?
Al mijn hier gebrachte meningen, zijn voor herziening vatbaar.
Mijn Unitarian Jihad Naam: Sister Sabre of Patience; Haal de jouwe hier
De illusie het verleden te begrijpen, voedt de illusie dat de toekomst voorspelbaar en beheersbaar is -- naar Daniël Kahneman

Gebruikersavatar
Peter van Velzen
Moderator
Berichten: 14854
Lid geworden op: 02 mei 2010 10:51
Locatie: ampre muang trang thailand

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door Peter van Velzen » 14 nov 2016 15:55

Het heden is helemaal niet voor ons beschikbaar behalve de handeling die wij op dit moment plegen bevat het niets zelfs de woorden die ik op dit moment type behoren - op de laatste letter na al tot het verleden. Vandaag heeft een afmeting en dus inhoud, maar nu is zo kort, daar kan ik niets mee.Als dat alles is dat bestaat dan leef ik in een lege wereld. Dus wil het presentisme enige betekenis hebben, dan moet het alle herinneringen insluiten waarvan ik mag verwachten dat ze nog geldig zijn en dat is een enorme hoeveelheid informatie uit het verleden. Alleen wezens die alleen instinctief reageren leven in zo'n nu wereld. Voor bewuste mensen bestaat er noodzakelijkerwijs een verleden en een torkomst. Dat is immers waarmee en waarvoor ons bewustzijn werkt.
Ik wens u alle goeds

Gebruikersavatar
Fish
Moderator
Berichten: 11214
Lid geworden op: 14 sep 2008 10:44
Locatie: Aan de kust.

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door Fish » 14 nov 2016 16:09

Zonder verleden geen bewustzijn.
Het goddelijke onderscheidt zich niet van het niet bestaande.

Gebruikersavatar
MaartenV
Diehard
Berichten: 1462
Lid geworden op: 28 mei 2013 19:03

Re: Het vrije filosoferen over bewustzijn.

Bericht door MaartenV » 14 nov 2016 16:40

axxyanus schreef: Wat is dit weer voor woordsalade. Je bent de hele tijd beschikbaar voor ons en bestaat door elkaar aan het halen.

Het presentisme beperkt zich niet tot de bewering dat enkel het heden voor ons beschikbaar is. Het presentisme zegt dat enkel het heden bestaat. Je kan hier geen links geven naar wikipedia en dan je eigen invulling aan een begrip geven.
Ik neem inderdaad niet over wat Wikipedia zegt over presentisme. Dat is juist en heb je correct opgemerkt. Voor mij is enkel het heden voor ons beschikbaar. Dat is inderdaad niet hetzelfde alsdat enkel het heden bestaat.
Wat volgens mij 'werkelijk' bestaat zijn alle events uit het verleden, heden en waarschijnlijk ook de toekomst tegelijk. Het zogenaamde blokuniversum. In een abstracte vorm. Maar meer absoluut dan onze waarnemingen.

Maar jouw idee van presentisme komt niet overeen met wikipedia.
Dat is dan juist, dat had ik dus fout.
De grenzen van het kenbare, een verhandeling.

Een stelling is gemakkelijker te weerleggen dan op te stellen (Aristoteles)

Plaats reactie