Freethinker.nl

Dat het moraal relatief is en zich aanpast aan de context die de maatschappij opdraagt aan het moraal lijkt me duidelijk. Dat het moraal is geëvolueerd met de mens lijkt me ook duidelijk. En dat het moraal iets is wat de van nature niet-rationele mens hanteert mag eveneens duidelijk zijn. (denk ik)

Dat het huidige moraal, zover je van een vast moraal kunt spreken, het meest effectief is binnen de ontstane kaders ontken ik niet.

Maar hoe kunnen we een rechtssysteem baseren op ons moraal, als dat over enkele honderden jaren, wellicht duizenden jaren, anders zal zijn, afhankelijk van hoe onze omgeving zich verder ontwikkeld.

Wat maakt het moraal HET moraal? En vooral, waarom? En wat maakt het zo onaantastbaar?

Niet dat ik graag wil dat mensen gaan doden, maar meer omdat ik mij verwonder over het waarom.

Groet, Sytze

Ik begrijp je verhaal niet helemaal.
Je schrijft dat moraal zich steeds aanpast aan de context van de maatschappij en vraagt je vervolgens af waarom die onaantastbaar is.

Iets van "Zo ja, waarom niet?".

Slechts gelovigen beweren dat er een onveranderlijk moraal is. Die van hun god. God zij dank houden de meeste zich daar niet aan, al denken ze van wel.

Dus voor mij, als niet gelovige, is moraal iets wat voortdurend verandert. Al in mijn eigen leven.
Iets wat groeit en soms vastgelegd of veranderd wordt in wetten.

Wat de beste moraal is? Geen idee. Een ieder vindt wellicht zijn eigen normen en waarden het beste, dan wel het minst slecht en kan in de meeste gevallen leven met de normen van de maatschappij waarin hij leeft. Er zijn natuurlijk uitzonderingen. Het wordt gevaarlijk als mensen zeggen dat de goddelijke moraal de beste is en ook echt dat letterlijk gaan toepassen. De meeste mensen zeggen wel, dat hun god de absolute moraal oplegt, maar beseffen niet, dat ze zich er verre van houden.

Sytze schreef:Maar hoe kunnen we een rechtssysteem baseren op ons moraal, als dat over enkele honderden jaren, wellicht duizenden jaren, anders zal zijn, afhankelijk van hoe onze omgeving zich verder ontwikkeld.

Wat maakt het moraal HET moraal? En vooral, waarom? En wat maakt het zo onaantastbaar?

Niet dat ik graag wil dat mensen gaan doden, maar meer omdat ik mij verwonder over het waarom.

Sytze,
Kijk eens enkele honderden jaren, wellicht duizenden terug en zie hoe -en in welke omstandigheden- het toen anders was.
Lijfeigenschap, landeigendom, slavernij, rassenscheiding, verbod op getrouwde onderwijzeressen, vrouwenstemrecht, kinderarbeid, maffia, verboden boeken, zwitserse bankrekeningen, sex zonder boterbriefje . . . . . . . .

Of wat meer van deze tijd: welke kant zou het met corruptie opgaan, hoe hanteren die nette nederlanders smeergelden en vakantieverzekeringsfraude?

Je ziet moraal onder je vingers wijzigen. Goed kijken hoe dat gaat en hoe dat soms niet gaat.

Wat je bedoelt met onaantastbaar is me niet genoeg duidelijk.
Zelfs doden wordt toch soms geprezen?

Roeland
PS
Had je al gezocht op >>geschiedenis and moraal<< ?
R.

Het begrip Moraal is inderdaad een te breed begrip om onaantastbaar te noemen. Als je de regel: "gij zult niet doden" neemt en het dan nog een keer leest lijkt het me meer op zijn plaats. Maar natuurlijk ben ik terecht gewezen op deze fout. En zoals Roeland al schrijft, zelfs hier zijn uitzonderingen op.

Wat ik bedoel is dat we ons morele gevoel als kompas gebruiken. Terwijl dit steeds wijzigt door de jaren heen. Hoe kun je een kompas gebruiken als het noorden steeds veranderd? Hoe kun je in dat geval een betrouwbare kant in gaan?

Met andere woorden; hoe kun je een moreel besef vertrouwen dat steeds veranderd?

Groet, Sytze

Vilaine schreef:
Slechts gelovigen beweren dat er een onveranderlijk moraal is. Die van hun god. God zij dank houden de meeste zich daar niet aan, al denken ze van wel.

De eerste bewering van de gelovigen is onjuist. De moraal van hun bijbelgod heeft zich in bijbelse tijden al opmerkelijk gewijzigd.
Ook heeft de moraal van de christenen de eeuwen door zich behoorlijk gewijzigd.

Er is dus op geen enkele manier sprake van onveranderlijke moraal, ook niet voor gelovigen.

Sytze,
Heb je alvast eens de aanbevolen goegel gedaan?

Sytze schreef:Wat ik bedoel is dat we ons morele gevoel als kompas gebruiken. Terwijl dit steeds wijzigt door de jaren heen. Hoe kun je een kompas gebruiken als het noorden steeds verandert? Hoe kun je in dat geval een betrouwbare kant in gaan?

Met andere woorden; hoe kun je een moreel besef vertrouwen dat steeds verandert?

Niet.
En voor zo iemand met een per uur niet eens te vertrouwen kompas hebben we legio scheldwoorden.
Voor het bepalen of je (nieuwe) koers betrouwbaar is kan je niet zonder uitvoerige details van uit het leven gegrepen voorbeelden.

Wat overigens bedoel je met betrouwbare kant?
Dat je er (n)ooit voor op je kop krijgt, dat je volgens je eigen doelstelling anderen effectief hebt bedonderd, dat je ergens spijt van krijgt, dat je ontroer(en)d wordt bedankt, wordt verontschuldigd, je jezelf prijst . . . . ? ? ?

Of staat er precies wat je bedoelt, namelijk betrouwbaar = voorspelbaar ?

Roeland

sytze schreef:Het begrip Moraal is inderdaad een te breed begrip om onaantastbaar te noemen. Als je de regel: "gij zult niet doden" neemt en het dan nog een keer leest lijkt het me meer op zijn plaats. Maar natuurlijk ben ik terecht gewezen op deze fout. En zoals Roeland al schrijft, zelfs hier zijn uitzonderingen op.

Wat ik bedoel is dat we ons morele gevoel als kompas gebruiken. Terwijl dit steeds wijzigt door de jaren heen. Hoe kun je een kompas gebruiken als het noorden steeds veranderd? Hoe kun je in dat geval een betrouwbare kant in gaan?

Met andere woorden; hoe kun je een moreel besef vertrouwen dat steeds veranderd?

Groet, Sytze

moraal (of zeden) geeft de handelingen en gedragingen aan die in een maatschappelijke context als correct en wenselijk worden gezien.
De regels veranderen dus mee met de richting die een maatschappij op gaat om jouw beeldspraak van een kompas te volgen. Als de context verandert veranderen ook de regels en dat hoeft niet altijd een op een te gaan. Het is van alle tijden dat er gezegd wordt dat de maatschappij verloedert en dat de jeugd van tegenwoordig niet meer deugt en dat het maar weer zo mocht zijn zoals het vroeger was .
Als je niet mee verandert met de veranderingen die onherroepelijk zijn zul je veel meer uit regels moeten halen die waarschijnlijk ook niet meer zijn wat ze vroeger waren .
En dan is er nog zoiets als een soort natuurlijke moraal, regels die niet echt regels zijn maar voorwaarden voor een sociaal dier als de mens om te kunnen overleven tussen soortgenoten die daar ook allemaal mee bezig zijn .
En die twee lopen ook niet echt meer synchroon maar overlappen elkaar wel .
Moraal is dus geen kompas waarop je blind kunt varen en zelfs bij een kompas moet je geleerd hebben om vertrouwen te hebben dat de naald altijd naar het magnetische Noorden wijst en er is ook een regel die stelt dat het magnetische Noorden niet hetzelfde is als het geografische Noorden, dus zelfs als je het magnetische Noorden kent wil dat nog niet zeggen dat je daarop moet vertrouwen .
Moraal is dus onbetrouwbaar als je het zou zien als een kompas, maar daar is het in tegenstelling tot wat gelovigen denken dat moraal is ook nooit voor bedoelt .

Daarbij, zelfs onze magnetische aardas wijzigt zich constant.....
Niets in ons leven is star en statisch....

Jin schreef:Daarbij, zelfs onze magnetische aardas wijzigt zich constant.....
Niets in ons leven is star en statisch....

Ha, ha, twee zielen een gedachte die elkaar net kruisten .

De moraal is niet zo relatief dat ze compleet veranderd.
Ons aangeboren vermogen tot empathie zal de komende 100 generaties nog steeds hetzelfde zijn.
Onze morele vuistregels zullen ook nauwelijks zijn veranderd.

De grootste ontwikkeling is dat wij de moraal die wij in engste vorm alleen voor onze eigen directe omgeving toepassen inmiddels een veel grotere groep mensen omvat. Niet langer zijn vreemdelingen, andersgelovigen, slaven of soms zelfs vrouwen geheel of gedeeltelijk uitgelsloten.

Ik ben er van overtuigd dat ons gedrag tegenover die "anderen' de laatste paar honderd jaar alleen nog maar moreler is geworden. Een van de grondvesten van de moraal is echter dat ze GEEN absolute regels kent. Absolute regels leiden tot kromme visies, zoals die van degenen die euthenasie gelijk stellen aan moord, en een mens daarom niet laten beslissen over zijn eigen lot.

Zolang we maar rekening met elkaar houden, kunnen we het zonder dat soort absoluutheden stellen.

Dank allen voor jullie reacties. Ik schrijf nog een reactie terug, na wat inlezen en wat overdenken.

Groet, Sytze