Bericht
door Fjedka » 12 aug 2014 00:49
Met dogmatische indoctrinatie doel ik trouwens niet exclusief op religieuze indoctrinatie, maar ik geef je dat religie een substantieel onderdeel uitmaakt van het aantal topics op dit forum. Alhoewel het vrijdenken zijn oorsprong in godsdienstkritiek heeft is het inmiddels veel meer dan dat, maar dat was al eerder uitgelegd. Wat een grote factor is in het feit dat het op dit forum grotendeels over religie gaat is ook dat de discussianten die hier binnenkomen dat veelal doen om de discussie over geloof aan te gaan en in iets mindere mate om zaken als reiki en homeopathie te verdedigen. Daarnaast wordt er wel degelijk gediscussieerd over Poetin, pacifisme en de joint strike fighter, om maar drie voorbeelden van huidig lopende discussies te geven.
Je quote Ingi. Een stuk waar ik me in kan vinden. Met name haar beweren dat iemand die furieus reageert ook bij zichzelf te rade dient te gaan over het waarom daarvan. Ik wil daaraan toevoegen dat diegene die andermans bijdrage beticht als furieus ook eens diep in de spiegel dient te kijken. Een dergelijke kwalificatie zegt wellicht een hele hoop over de al te emotionele betrokkenheid en/of vooringenomenheid van de ontvanger bij het onderwerp van die al of niet furieuze berichten.
Maar goed. Terug on-topic, Henry.
Over in hoeverre vrijdenkers neutraal en open zijn wil ik het volgende zeggen. Veruit de meeste atheïsten op dit forum, waaronder ikzelf, zijn agnostisch atheïst. Sterker nog. Ik ben tot nu toe nog niet één atheïst hier tegengekomen die dat níét is. Dat wil zeggen dat iedere atheïst hier in principe open staat voor aanpassing van zijn overtuiging onder invloed van bewijsvoering en/of overtuigende argumentering. Omdat ze in de regel zeer wel thuis zijn in het onderwerp en vaak ook op de hoogte van alle godsbewijzen tot nu toe, en die vervolgens alles behalve overtuigend hebben bevonden, blijven ze bij wat ook wel de 0-hypothese genoemd wordt: De aanname dat er geen goden bestaan, tenzij bewezen. De 0-hypothese is volgens vrijdenkers de enige rationeel te verdedigen positie. Je zou kunnen stellen dat dit de neutrale positie is voor wat betreft de vraag of goden, of wat dies meer zij, bestaan. Daarbij is er ook nog eens een vrachtlading aan argumentatie die het bestaan van een universum zonder goden aannemelijk maakt en is er de aannemelijke psychologische en evolutie-biologische verklaring voor het waarom van de ontwikkeling van religie door de mens, maar dat terzijde.
Aangaande kabouters bijvoorbeeld: Een vrijdenker zal het bestaan van kabouters nooit principieel uitsluiten, maar acht het, onder invloed van uitblijven van bewijs vóór het bestaan, gekoppeld aan andere zaken die een kaboutergelovige veronderstelt, zoals het bestaan van een bovennatuur en magie, waarvoor óók al geen enkel bewijs is, vooralsnog als zeer onwaarschijnlijk en valt dus terug op de enige rationeel verantwoorde aanname, namelijk de 0-hypothese van niet-bestaan, tot het tegendeel aannemelijk is gemaakt. Zeker bezien vanuit praktisch oogpunt.
Een gelovige, neem bijvoorbeeld een theïst, zal wellicht hetzelfde doen wanneer het gaat om het praktisch verwerpen van het bestaan van kabouters, ufo's, Yeti's, Vishnu, het monster van Loch Ness, etc. Een vrijdenker is echter consequent in dit denken en een theïst niet, want de theïst reserveert een speciaal plaatsje voor zijn specifiek monotheïstische godsgeloof, net zoals een hindoe dat doet voor Vishnu en die andere duizenden goden, en de gelovige in kabouters dat doet voor zijn specifieke kaboutergeloof.
Alle gelovigen delen deze eigenschap. Vele gelovigen hangen daarbij echter ook nog eens geloven aan die andere geloven direct tegenspreken. Een onoplosbaar probleem, want geen van allen kunnen bogen op empirie en bewijs om aan te tonen dat nu juist zij in hun exclusieve gelijk staan. In de praktijk komt dit al millennia lang neer op de vervolging van andersdenkenden, onder het motto: We zijn fundamenteel niet in staat tot overeenkomst, dus lossen we het probleem op door het bestaan van andersdenkenden op deze aardkloot teniet te doen, of het er niet over te hebben. Meestal werkt het laatste, maar geregeld ook het eerste, zoals de Yezidi's op dit moment ondervinden in Irak, want dat is nu eenmaal inherent aan fundamenteel onderbouwbaar geloof. Er is nu eenmaal geen compromis mogelijk. Wat dat betreft is er een verschil tussen een gelovige in kabouters en de gelovige in een oordelende god. Voor de gelovige in een oordelende god staat er het een en ander op het spel. Ik wil dus bij deze de kaboutergelovigen vrijwaren van mijn beschuldiging van aan gelovig dogma gerelateerde genocide.
Het antwoord op de topicvraag is dus: Ja, een vrijdenker is principieel neutraal en open. Althans, iemand die zich vrijdenker noemt zal dat, met behulp van empirie, de ratio en de rede, zoveel als mogelijk pogen te zijn.
Dat is het credo.
Voor gelovigen kun je dit echter niet zeggen, want zij zijn hoogstens op dezelfde manier neutraal en open aangaande allerhande aannames als een vrijdenker is in zijn voorlopige aanname van 0-hypothetisch non-bestaan, maar zeker niet wanneer het nu juist het specifiek en vermeend speciale geloof van die gelovige betreft (en daarmee komt als kers op de onzichtbare taart nog de fundamenteel niet te onderbouwen aversie tegen alles wat daartegen indruist). Wanneer een zekere christelijk gelovige bijvoorbeeld getuigt van zijn ongenoegen over het blootstellen van kinderen aan extreem geweld, maar tezelfdertijd niet in staat is in te zien dat het ophangen van een icoon van een gemartelde man aan een martelwerktuig in een klaslokaal nu juist daarvan een misselijkmakend voorbeeld is, dan is hij blijkbaar niet in staat om in deze neutraal en open te zijn en dat is te wijten aan maar één ding, namelijk een vanuit geloof voortkomende bevooroordeeldheid en geslotenheid.
Kort en goed:
Zijn vrijdenkers principieel neutraal en open? Ja.
Zijn gelovigen principieel neutraal en open? Nee.
Hij die denkt god te kennen, werpe de eerste steen.