Vrijdenken is moeilijk. Je hebt immers geen absolute richtlijnen
Vrijdenken is onmogelijk. Je bent immers aan de regels van de taal gebonden.
In de laatste zin, verschuift ineens de betekenis van het woord vrijdenken. In plaats van denken zonder dogma betekent he ineens denken zonder enige regel. Dit soort betekenisverschuivingen leidt regelmatig tot misverstanden. Zo kunnen wij verscheidene goed beargumenteerde berichten uitwisselen, voordat we ontdekken dat we helemaal geen meningsverschil hadden over het betreffende onderwerp, maar slechts een verschillende betekenis toepasten van de gebruikte woorden.
Wat vindt jij dat de communicatie bemoeilijkt ?
Leuk dat ik hier een paar zaken opsom die mijns inziens voor verbetering vatbaar zijn, maar dat wil niet zeggen dat anderen dezelfde belevenis hebben. Ik stel voor dat je - nadat je tot hier gelezen hebt - voor jezelf nagaat, welke zaken je zelf hebt beleeft, waarin de communicatie niet helemaal optimaal was. Als ze niet in mijn verhaal voorkomen, wees zo vriendelijk ze in je reactie op te noemen.
OK?
verder dan maar
Zo heb ik lange tijd op de nieuwsgroep alt.atheism gepost met als handtekening "Think for yourself", waarmee ik uiteraard bedoelde: "Gebruik je eigen denkvermogen", Tot mij verrassing kwam daar kritiek op. "Wat egoistisch!" Ik moest even nadenken voordat mij duidelijk werd dat de schrijver van die woorden, mijn handtekening had uitgelegd als : 'Denk in je eigen belang". Een betekenis die ik zelf nooit bedacht zou hebben.
Zo komt het ook voor dat men voor dezelfde betekenis, andere woorden gebruikt, en men - bij wijze van spreken - een discussie begint over de vraag of men nu empathisch moet zijn, dan wel compassie moet betrachten. (of juist niet!)
Een andere bron van zinloze discussies is dat we vaak slordig lezen en dikwijls ook verzuimen om meer dat een bericht van dezelfde persoon te lezen. Waardoor we een deel van diens betoog missen.
In de discussie "De VU onder christelijk vuur" eindigde de opening van Fish met: "Misschien dat het tijd wordt voor: 95 stellingen tegen de bijbel."
Ik reageerde daarop met:
"Een stelling lijkt me genoeg: De bijbel is een verzameling sprookjes. Dat verheldert meteen de stellingname van de VU-critici. Zij zijn blijkbaar van mening dat de vrije universiteit in sprookjes moet geloven en geen wetenschap dient te beoefenen. Ze hebben het recht op hun mening. Die is helaas bespottelijk."
Toen Aton zich vervolgens uitsprak:
"Als Vlaming kan ik me deze toestanden niet indenken in een overwegend katholieke regio. Heeft dit met zekere strekkingen in het protestantisme te maken ? Dit zijn toch echt middeleeuwse toestanden niet ? Gewoon bangelijk dat dit nog bestaat in een modern Europees land."
reageerde ik met een quote omtrent het aantal chronische psychiatische patienten per 1000 inwoners (4,5), en voegde daaraan toe:
"Het aantal licht gestoorden is waarschijnlijk groter van die 72.000"
Kluukkluuk (nomen est omen) begreep er vervolgens niets van:
"Wat wilt u daar nu mee beweren dat gelovigen psychiatrische patiënten zijn?"
Dat had ik uiteraard niet gezegd. Ik had helemaal niets gezegd over gelovigen. wel had ik uiteraard gesuggereerd dat degenen die de VU hadden bekritiseerd (waarschijnijk waren dat ook wel "gelovigen" maar niet alle gelovigen hadden uiteraard deze bespottelijke kritiek), lichtelijk gestoord waren.
Erger maakte ik het zelf een keer naar aanleiding van een openingspost van Siger.
Na een link naar het betreffende artikel schreef Siger:
"Drie mannen treffen een dame van 56 jaar aan die op de grond is gevallen en niet meer overeind kan. Een van hen verkracht haar. De tweede blijft toezien. De derde loopt weg. De volgende dag wordt de vrouw dood gevonden. De uitspraak is schokkend. De toeschouwer krijgt een voorwaardelijke straf, de wegloper moet bij de psychiater langs (zelfbeeld opkrikken?) Ik weet niet wat ik erger vind: een imam die zegt dat je je dode vrouw nog eens mag pakken, of een rechter die het niet zo erg vindt dat je geen vinger uitsteekt en staat toe te kijken bij de verkrachting van een gekwetste langs de weg. Feitelijk verschillen ze niet zoveel."
Siger verhaalt hier over een verkrachter, en vergelijkt de rechter die de medeplichtigen een - in Sigers ogen - te geringe straf oplegde met een imam die zegt dat je je dode vrouw nog eens mag pakken. Wat men ook van Sigers vergelijking mag vinden: Hij vergeleek de rechter niet met de verkrachter. Ik slaagde er echter in om zijn bijdrage zo slordig te lezen dat ik reageerde met de volgende idiote tekst:
"De rechter over een kam scheren met iemand die - waarschijnlijk terecht - 25 jaar heeft gekregen, dat gaat echt te ver".
Uiteraard heb ik daarvoor mijn excuses aangeboden, en dat Siger die geaccepteerd heeft herstelde mijn gemoedsrust enigzins, maar ik was behoorlijk geschrokken van mijn eigen slordigheid, die veel grotere consequenties bleek te hebben, dan ik tot dan toe voor mogelijk had gehouden.
Waar ik me persoonlijk meer aan lijk te ergeren dan de meeste forumleden (behalve natuurlijk als ik het zelf flik) is het uit het oog verliezen van het onderwerp, en uitgebreid ingaan op bijzaken. Die bijzaken mogen op zichzelf waardevolle onderwerpen vormen, het oorspronkelijk onderwerp krijgt dan niet de aandacht die het verdient, en we komen er vaak nooit meer achter wat de deelnemers daar nu eigenlijk over denken. De verbinding wordt als het ware verbroken.
Een ander probleem is, hoe men zijn mening kan verduidelijken zonder op een nieuw zijpad te geraken. Men kan zijn abstracte woorden wel proberen te verhelderen met een voorbeeld. Maar voorbeelden zijn bij uitstek geschikt, om over af te dwalen, waarna de verdere discussie alleen nog maar over het - al dan niet goed gekozen - voorbeeld gaat. Zelf plaats ik onderdelen van mijn reactie die minder relevant zijn voor het eigenlijke onderwerp vaak in schuinschrift, maar dat weerhoudt anderen er niet van om desnoods alleen mijn schuinschrift te quoten en uitsluitend daarop te reageren.
Mogelijke aanbevelingen ter verbetering:
De vraag stellen is hem in zekere zin beantwoorden. Dus ik heb getracht een lijstje samen te stellen van aanbevelingen die de discussie zinvoller houden en aangenamer. Gaarne kritiek op deze aanbevelingen. Welke zijn goed, welke kunnen verbeterd worden, welke toegevoegd en welke maar beter verwijderd.
Lezen:
Lees de tekst waarop je wilt reageren gerust nog een tweede keer door. Klik ook op een aangeboden link, om te zien wat daar eigenlijk staat.
Kijk waar de schrijver op gereageerd heeft, en lees ook dat goed door. Niet alle reacties bevatten quotes, en niet alle quotes zijn compleet. (dat zouden de moderatoren ook terecht niet goed vinden).
Kijk of er eerdere bijdragen waren van dezelfde schrijver en lees ook die aandachtig door. Anders dwing je hem of haar mogelijkerwijs om in herhaling te vallen. dat is niet zo aardig.
Reageren
Lees voordat je reageert ook het openingsbericht nog eens door, om vast te stellen in hoeverre jouw reactie on topic is.
Doe het niet als je niet echt iets hebt bij te dragen
Doe het nog niet, als je onvoldoende kennis hebt van het onderwerp. Google er dan liever eerst eens over.
Doe het alleen wanneer je echt vindt dat je iets (nieuws) hebt bij te dragen, of als je denkt dat een van de debaters, wel wat mentale steun kan gebruiken.
Schrijven:
Probeer tevoren te bedenken of je terminologie wel algemeen gebruikelijk is, en neem gerust de moeite om het met andere woorden (en schrijf dan ook "maw"), nog een keer hetzelde te zeggen.
Ga er vanuit dat anderen de door jou aangeboden links, niet altijd of slechts half lezen, en vat daarom zo goed mogelijk samen wat er in zo'n link te vinden is.
Als je reageert op een tekst die je niet volledig wil of kan quoten (al was het maar omdat het forum anders op tilt slaat). Zorg dan dat toch duidelijk is waarop je gereageerd hebt. Behalve een wederom bondige samenvatting, kan een link naar die complete tekst, misschien geen kwaad.
Als je voorbeelden gebruikt. Besef dan dat elk voorbeeld mank gaat en hou er rekening meer dat je iemand verleidt om op het voorbeeld te reageren, en de algemene lijn uit het oog te verliezen. Schrijf er daarom bij waarom je die voorbeelden toevoegd, zodat ze geen eigen leven gaan leiden.
Als je vindt dat je iemand moet kappitelen omdat hij de zoveelste is die dat beweert. Houdt er dan rekening mee, dat die persoon daar doorgaans geen weet van heeft. Als het antwoord allang ergens anders staat, biedt dan een verwijzing aan of neem toch maar de moeite het nog eens uit te leggen. Geduld is een schone zaak.
Als je in het geheel niets citeert, dient je reactie in principe te gaan over het openingsbericht. Is dat niet zo, geef dan aan op welke poster je wel reageert. Een naam kan voldoende zijn, maar houdt er wel rekening mee dat dezelfde persoon wellicht, net voor jou opnieuw op de knop "bevestig" drukt.
Veronderstel nobele motieven bij iedereen tot het tegendeel bewezen is.
Veronderstel dat anderen echte vrijdenkers zijn, tot het tegendeel bewezen is.
Voorbeeldweergave
Gebruik die altijd!
Lees je eigen reactie door alsof je een nieuwe bijdrage leest. En probeer je op te stellen als iemand die de discussie tot dan toe niet (zo) goed gevolgd heeft. Is je bijdrage wel begrijpelijk voor zo iemand?
Bevestig
Als ik voldoende reacties ontvang zal ik proberen ze samen te vatten. Beschouw dit verhaal daarom svp als voorlopig. Krijg ik geen reacties dan speelt het probleem blijkbaar alleen in mijn hoofd en zijn de aanbevelingen dus alleen voor mij van belang. Ik zal trachten ze in de tussentijd wel te gaan navolgen. Dat verlost jullie wellicht van een hoop gezwets mijnerzijds

