Dag Enigma,
Enigma schreef:… hoe het komt dat verder intelligente mensen aannemen dat de bijbel foutloos is en volledig het woord de boodschap van God bevat…
Hoe dat komt? Je zult vanaf je vroegste kinderjaren maar eens nooit iets anders hebben gehoord. En ook nog eens: je zult maar eens door je gemeenschap worden buitengesloten als je er anders overdenkt.
Ik heb eens met een orthodox christelijke (gereformeerd vrijgemaakt), bovengemiddeld intelligente studente aan de VU een bijna wekelijkse en vaak verwoede woordenwisseling gehad over deze bewering: 'God kan geen vierkante cirkel scheppen'. Van mijn godsbegrip deugde volgens haar dus niets want God is almachtig!
Geloof het of niet, maar na een half jaar (!) belde ze me nogal opgetogen op: "Het kwartje is gevallen. Eerlijk gezegd geneer ik me dat ik het niet eerder begreep. Leg jij mij nou eens uit waarom het zo lang heeft moeten duren voor ik inzie dat dat waar is".
Het is zoiets als je armen over elkaar leggen, precies omgekeerd als je spontaan gewend bent. Dat kost nadenken en wat moeite en het 'voelt verkeerd'. Als de Bijbel altijd
'Gods Woord' is geweest wordt zeker de Bijbel niet zonder slag of stoot
'Het woord van mensen over God'.
Enigma schreef:… geloof in de bijbel als een letterlijke waarheid, een historische werkelijkheid lijkt een geloof, een aanname te zijn.
Het is achttien eeuwen geleden gebeurd dat de Bijbelverhalen als historie, als echt gebeurd werden voorgesteld, als zodanig te aanvaarden werden voorgehouden op straffe van… Wie dat niet deed was een heiden, een ketter en werd uit de kerk verbannen. Kerk en staat waren toen nog één pot nat, dus je lag er echt helemaal uit. En de angst daarvoor lijkt wel in de genen terecht te zijn gekomen. Of mag je zoiets nu een 'hersenspoeling' noemen?
Allesbehalve opzienbarend lijkt het me dan dat tot een andere opvatting te komen in zo'n milieu oneindig veel moeilijker is dan te accepteren dat God geen vierkante cirkel kan scheppen.
Het is eigenlijk niet eens meer een vraag of de kerk behoorlijk fout is geweest met van een mythe een wonderverhaal te maken. Een wonder is door de gewone man met een beetje fantasie voorstelbaar. En met de moderne digitale technieken kun je op de TV laten zien hoe binnen een paar minuten, eventueel op voorspraak van een heilige, God een afgezet been weer doet aangroeien. Het wonder als bewijs en een goed verkoopargument!
Enigma schreef:blijkbaar is het voor die mensen geen probleem om te geloven zonder de ratio, zonder dat te toetsten aan verstandelijk argumenten.
Het gaat dan om geloven in de zin van 'op gezag van een ander voor waar aannemen'. Ik meen dat het Massey was die beweerde: 'Geloof zonder filosofie is dodelijk'. Tot even voorbij het begin van onze jaartelling ging geloof samen met kennis. En dan ook nog eens
niet met de kennis van God, maar met de kennis van jezelf. 'Gnoothi seauton' = 'Ken jezelf'. God ging toen nog het verstand zó onmetelijk ver te boven dat men probeerde, met de kennis van wat men hield voor Gods werk (het firmament), onder woorden te brengen wie en wat de mens ten diepste was.
Enigma schreef:… blijkbaar is het voor die mensen geen probleem om te geloven zonder de ratio, zonder dat te toetsten aan verstandelijk argumenten. Waarom? Heb jij behalve de verklaring die ik ken van jou dat het gaat om een emotionele behoefte een verklaring over het waarom van dit gedrag?
Je stelde de vraag aan Tjeerdo. Ik vraag me af waarom er van een
emotionele behoefte gesproken moet worden. Waarom niet van een
rationele behoefte? Mijn indruk is het dat bij die oude religies juist en uitgesproken de ratio de aanleiding is geweest om tot religie te komen. Al nadenkend kwamen zij zover. Het waren toch altijd de 'wijzen' die hun diepgaande ideeën over de zin en het doel van het menselijk bestaan onder woorden brachten.
Tjeerdo schreef:Tom Harpur schrijft: het zijn (goedbedoelde) vervalsingen. Ik denk dat iedereen voor zich deze conclusie kan onderbouwen of naast zich neerleggen.
Ik lees dit zo dat Harpur zegt dat de evangeliën vervalsingen zijn. Excuseer me als ik het verkeerd lees. Dan staat het natuurlijk iedereen vrij om Harpur's bewering te accepteren of niet. Als dat ook nog eens 'vrij denkend' gebeurt: niets aan de hand.
Maar hoevelen zullen niet in staat zijn om anders te denken (te geloven) dan ze altijd hebben gedacht (geloofd)?
Enigma schreef:Mwah "goed bedoeld", met de beste bedoelingen worden de verschrikkelijkste dingen gedaan.
Ook de goed bedoelers waren kinderen van hun tijd. En de bronnen van Harpur hebben over dit deel van het probleem behartenswaardige opmerkingen gemaakt, die eventueel tot enige verontschuldiging kunnen leiden. In de bijdragen 'De Grote Cover-up' heb ik over dit aspect al een paar regels geschreven.
Enigma schreef:het succes van deze methode is wel ongekend in de menselijk geschiedenis, toch?
Als mannen als Higgins, Massey, Kuhn e.a. inderdaad gelijk hebben, dan is wat zij 'het bedrog van de eerste eeuwen noemen' een van de grootste rampen die het mensdom hebben getroffen. Maar een zo oude traditie van miljarden gelovigen stel je niet in een paar generaties bij.
Bedankt voor je reactie.
Fons.