PietV. schreef: zet de lap tekst de volgende keer even in een bestandje dan weten we dat we het nog ergens kunnen vinden.
Op die volgende keer hoeft niemand te wachten. Veenpreken die het vrijdenkersforum behandelen hebben mijn aandacht, dus ik heb er nog wel een bestand van. Hier volgt de preek naar aanleiding waarvan ik een bijdrage gaf, waarin Robbert Veen delen van zijn vorige preek (gecursiveerd) nog eens voorbij laat gaan en verdedigt:
Robbert Veen schreef:
7 december 2015
Toen ik een keer terugkwam op het Vrijdenkersforum zag ik tot mijn verbazing dat er een hele discussie was ontstaan over de tekst uit Kerkklanken over het rode paard en ISIS.
De reacties vanuit het atheïstenforum zijn niet mals:
Wat een gezwam.
Voor christenen die graag de profeet uithangen zijn het nu in elk geval gouden tijden.
Het is toch echt windhandel, een verkoper van vierderhande auto’s is er niets bij . Wat ik niet begrijp is dat iemand deze flauwekul op kan schrijven en nog meent dat hij iets zinnige te vertellen heeft. Ikdenk dat het nog veel erger is er zijn mensen die deze onzin voor zoete koek slikken en het dus graag willen horen en lezen .
Zulke stukjes vertellen ook iets over het publiek dat zich hiermee identificeert. Kritiekloos lezen ze columns die doordrenkt zijn met speculaties en gevolgtrekkingen met verwijzingen naar primitieve beschavingen. Kerkgebouwen die zich vullen met ja-knikkers die het denken overlaten aan iemand op een kansel.
Maar het is wel jammer dat een opgeleid theo-filosoof zichzelf zover laat afdwalen van een wetenschappelijk werk- en denkklimaat en stukjes naar voren schuift die het wachttoren genootschap ook in haar blaadjes zet.
Het was dan ook een associatie, ik heb moeite met mensen die hun geweten zo weten te vormen dat ze zichzelf en anderen kunnen belazeren zonder dat ze daar een naar gevoel van over houden
En toch valt dan ook hier mijn mond weer open van verbazing. Dat een intelligent persoon als Robbert hierin mee kan/wil gaan.
De omgeving speelt een belangrijke rol, je verdient je geld er mee, je status is gewaarborgd.
Het toont maar weer eens wat voor knettergekke ideeen Robbert Veen er op na houdt, onthou dat goed als hij hier weer eens opduikt. Hij kan heel redelijk overkomen maar is dat niet.
De man is volgens mij niet intelligent maar zwaar geïndoctrineerd, en dat is veel gevaarlijker.
Deze man heeft dus een verkeerd wereldbeeld.
Het is een herkenbaar oppervlakkig stukje christelijke rimram met bekende ingrediënten zoals actualiteit, een koppeling met de bijbel, stukje gevaar en angst, ook wat naastenliefde en als hoofdmoot Jezus de overwinnaar en beschermer.
Robbert, voor als je meeleest, je stelt me teleur. Ik had slimmer verwacht
RV had ik me als een andere dominee voorgesteld. Blijkbaar heeft hij twee petten op. Hij weet beter als een ander hoe alles in elkaar zit maar hij weet ook waarmee hij indruk kan maken op simpele gelovigen.
Tja. Ik denk niet dat ze verwachten dat ik daar nog ga proberen om zinnig op te reageren. Je gaat ook niet wandelen met mensen die net 300 kilo drek over je heen hebben gegooid. Dan heb je wel even wat anders aan je hoofd. En gemeenteleden die dit lezen: jullie worden ook op de korrel genomen: simpele gelovigen die deknettergekke ideeën van de dominee voor zoete koek slikken.
Het verbaast me nu ook niet meer. De kloof is enorm. Ik had wel verwacht in het begin dat er een groot onderscheid zou zijn in levensbeschouwing, in de morele afwegingen, in het simpele gegeven dat het geloof je vormt en ongeloof net zo – en dat verschil je dus tot mensen maakt met een geheel andere kijk op het leven en inzichten over de wereld. Maar dat de confrontatie zo enorm hatelijk, fel en boos zou zijn, zo vol tot het uiterste doorgedreven onbegrip, zo arrogant en zonder kennis van de religie die zij beschimpen – al worden ze enorm gesteund door allerlei theologenliteratuur van de laatste tijd die in feite het christendom afbreken – van kant van de “vrijdenkers” , dat alles had ik inderdaad niet verwacht. Maar ik denk dat ik te naiëf ben geweest. Of teveel vertrouwd heb op de voor mij zo vanzelfsprekende waarde van onze Christelijke traditie. Of tezeer ben blijven steken in de veel opener en vriendelijker sfeer van het gesprek tussen christenen en “vrijdenkers” uit mijn studietijd.
Dit is het gewraakte stukje gecursiveerd, en dan mijn verklaringen er bij.
Openb. 6:2, 4
“En ik zag en zie, een wit paard, en Hij Die erop zat, had een boog. En Hem was een kroon gegeven en Hij trok uit, overwinnend en om te overwinnen. […] En een ander paard, dat rood was, trok uit, en aan hem die erop zat, werd macht gegeven de vrede van de aarde weg te nemen, en te maken dat men elkaar zou afslachten. En hem werd een groot zwaard gegeven.”
Nee, een dergelijke tekst bevat geen
voorspelling van de komst van zoiets als ISIS. Het is een beeld van verschrikkelijke rampen en dramatische gebeurtenissen die een aan zichzelf overgeleverde wereld voortbrengt. Voorgesteld als “oordelen” omdat die wereld het zelf veroorzaakt, dus verdiend heeft, en tegelijkertijd mag weten dat God het toelaat en regisseert zodat het ondanks alles toch Zijn uiteindelijk doel zal dienen. Dergelijke rampen zijn door de hele geschiedenis heen gebeurd, en inderdaad ook mede door (mensen die zich) christenen (noemen) veroorzaakt. Het doel van een dergelijke passage zal toch wel zijn, dat we ons in onze eigen tijd een
samenvattend beeld kunnen vormen van alles wat er gebeurt en ons angstig maakt. En dan de reactie op te roepen: maar het zal God niet tegenhouden om Zijn doel te bereiken. Uiteindelijk zal de geschiedenis worden omgebogen tot de komst Zijn Koninkrijk. Het wil een troostende tekst zijn door te benoemen (of beter te verbeelden) wat er gaande is en dan te verkondigen dat Gods evangelie en Zijn koninkrijk daardoor niet worden verhinderd om (ooit) te komen.
Het boek Openbaring is vol beelden. Het is een plaatjesboek van de geschiedenis. In hoofdstuk zes vinden we ook van deze plaatjes. Vier plaatjes van een paard, dan een plaatje van de kerk (vers negen) en dan een plaatje met natuurrampen: grote aardbevingen, meteoren, vluchtelingen.
Het is dus een “plaatjesboek” van de geschiedenis omdat het beelden aanreikt die wij voor onze eigen tijd (en anderen voor hun tijd) kunnen gebruiken. Niet alle beelden kunnen voor ons zo worden gebruikt. En sommige beelden kunnen in verschillende perioden van de geschiedenis een dergelijke functie hebben. Het is mogelijk om ook Nazi-Duitsland in het rode paard te herkennen. Het zijn vage, poëtische beelden, verbeelding in woorden, die toch emotioneel hard kan aankomen. “Guernica” van Picasso doet datzelfde met de luchtaanvallen van de Duitsers, maar roept een beeld dat ook voor andere gebeurtenissen staan kan.
Een deel van de beelden in dit hoofdstuk komen scherp overeen met wat we nu in onze tijd meemaken. ISIS lijkt op het rode paard. De extremistische denkbeelden van deze terroristen nemen letterlijk de vrede van de aarde weg. Ze maken dat men elkáár afslacht: moslims staan tegenover moslims. Volgens de islam zijn het allemaal broeders, maar in de realiteit zijn het doodsvijanden geworden. En we weten dat ISIS ook angst wil inboezemen door regelmatig onthoofdingen te filmen. Barbaars! Maar ook dat hoort bij het beeld: “Hem werd een groot zwaard gegeven.”
In deze alinea schets ik de reden om aan ISIS te denken. Moslims tegenover moslims, de valse ideologie. En ik verwijs naar het feit dat ISIS angst wil inboezemen met “beelden”- de video’s van de onthoofdingen en executies. Ik probeer Openbaring 6 als een soort beeldende tegenpropaganda in te zetten.
Moeten wij vrezen voor de islam? We moeten zeker op onze hoede zijn. De mensen die nu Europa binnenkomen zijn niet allemaal heiligen. In Duitsland zijn er zelfs berichten over grootschalige verkrachtingen in de kampen van de nieuwe asielzoekers. Maar we mogen uitgaan van dat andere beeld, in vers 2. Vóórdat het rode (en het zwarte en het grauwe) paard kunnen optreden, is er eerst het uit de hemel gegeven witte paard. Daarop rijdt de ware Koning. God heeft Hem Zijn kroon gegeven. En de eindoverwinning staat vast: Jezus, de ware Koning, zal overwinnen. Maar dat gaat niet zonder slag of stoot. Het rode paard neemt de vrede weg, het zwarte paard veroorzaakt een hongersnood en een ongekende economische crisis. En het vierde, het grauwe paard, zal het vierde deel van de mensheid doden. Dat beeld is nog niet actueel. Maar het rode paard van ISIS lijkt wel aan het werk. De vrede is weg. Europa lijkt onder belegering te zijn. En daarom stromen zoveel vluchtelingen ons werelddeel binnen.
Hier probeer ik te schetsen wat de gevoelens van mijn gemeente zijn. De vraag leeft of er angst moet zijn voor de Islam en alle moslims of alleen angst voor de perversie ervan in ISIS. Berichten halen bij voorkeur het nieuws, die ook angst zaaien voor de stroom van vluchtelingen. Het heeft geen zin om dat te negeren. Ik wil het benoemen en als gevoel ernstig nemen zodat ik daar tegenover een tegengeluid kan laten horen.
Hoevelen van onze christelijke broeders en zusters zijn intussen door ISIS gedood? De islam erkent dat alle christenen broeders zijn van de moslims. Net als de joden zijn zij een volk van het Boek. Maar het rode paard van ISIS erkent dat niet. Zoveel Syrische christenen behoren al tot de “zielen van hen die geslacht waren omwille van het Woord van God.” Houdt het dan nooit op?
Idem. Hier maak ik het onderscheid tussen de ISLAM die wij als zodanig niet hoeven vrezen, en het “rode paard” van ISIS dat onschuldige slachtoffers maakt. In de beeldtaal van Openbaringen zijn dat dan de geslachte martelaren. In die beeldtaal spreek ik. Met de aanduiding martelaren wil ik ook diegenen eren en mijn verbondenheid uitdrukken voor en met hen die als Christen geweigerd hebben zich tot de Islam te bekeren, en daarvoor geëxecuteerd zijn.
Tegenover het gevaar van ISIS zijn twee reacties noodzakelijk. De eerste is dat wij vasthouden aan onze Koning op het witte paard. Dat wij vertrouwen stellen in het werk van de Messias. Aan Hem is de overwinning gegeven over alle machten die vijandig staan tegenover God en de mens. En het tweede is dat we die Koning gehoorzamen wanneer Hij ons opdraagt onze naaste lief te hebben als onszelf. De Syrische vluchtelingen net zozeer als de armen in Nederland, net zozeer als onze medeburgers die moslim zijn: zij allen hebben ons nodig. Het is onze opdracht om de naaste te zijn van hen allen. In Gods Naam.
De “koning op het witte paard” was eigenlijk in mijn gedachten de figuur uit Openbaring 19:11. Het lijkt nu net alsof ik het eerste paard in de serie van Op. 6 met Christus identificeer en dat is een slordigheid. Culmann dacht dat dit witte paard van Op. 6 het triomfantelijke evangelie was, dat aan het rode paard nog voorafging, maar dat is een duiding die zuiver vanuit het (zijn) heden geschiedt: mogelijk, maar slechts één van de vele mogelijkheden.
Deze laatste alinea is een eenvoudige oproep om geen wanhoop te voelen of verslagenheid tegenover ISIS die zich zou kunnen vertalen in argwaan of haat tegenover vluchtelingen uit Syrië. Die vluchteling is juist een naaste die onze Europese barmhartigheid nodig heeft. En dat zie ik als een opdracht van Christus aan ons. Geen vage naastenliefde, maar concreet: onze welvaart durven delen met mensen die aan oorlogsgeweld ontsnapt zijn.