CXT schreef:Kitty schreef:Waarom kan de verklaring niet zijn: er is geen god?
Om het begrip god te verwerpen, moet je het eerst weten te definieren. Ik ben het er volledig mee eens als je bedoelt dat we het idee van een monarch-god, een bestaand transcedent wezen, kunnen verwerpen. Maar de Natuur (de God van Spinoza) hoeft niet verworpen te worden, het is gewoon een positieve zienswijze op het geheel van alles. Het hoeft niet de naam God te dragen, omdat hier nogal veel negatieve associaties aan verbonden zijn, maar het gaat om de holistische idee: Alles-is.
Dat de mens een onderdeel is van de natuur is nogal wiedes. Wie spreekt het tegen?
Maar waar haalt Spinoza (of jij) de
positieve zienswijze vandaan? Behoort bij het positieve niet onherroepelijk een strijd tegen wat de mens als het negatieve ervaart? Wat is er voor ons mensen positief aan ziekten, gevaarlijke virussen, parasieten, marteling, lichamelijke aftakeling via ouderdom, lichamelijke handicappen, ongelukken, giftige paddenstoelen of bessen, overal rondsluipende of -kruipende gevaren?
Wat de mens betreft kan het 'holistische idee' toch niet echt alles omvattend zijn? Waar de mens dat idee heel sterk ontwikkeld heeft zie je dat het uitloopt op gigantisch fatalisme en extreme passiviteit. Wij westerlingen zouden dan meestal zeggen dat het eerder lijkt op de ontaarding van de mens, op levensmoeheid, op een
negatieve blik op het leven.
Ik zie persoonlijk meer in een opstandig en eventueel volledig nutteloos positief blijven
desondanks alles wat dat tegenspreekt in mijn leven, dan in het me overgeven aan een fantasie ten behoeve van het geruststellen van mijn psyche. Het heeft voor mij te maken met je menselijke waarde (trots en eerlijkheid) hoog houden.
Het gekke is uiteraard dat een mens die juist overal strijd en dualisme ziet evenzogoed holistisch kan zijn: hij ervaart het negatieve als een
logische noodzakelijkheid en erkent dus het bestaansrecht van alles; het positieve kan niet bestaan zonder het negatieve. Maar er is geen noodzaak tot vrede met alles. Want ook vrede bestaat alleen maar bij de gratie van dat er oorlog bestaat. De filosofie van Nietzsche bijvoorbeeld is voor honderd procent levensbevestigend in het leven te staan, maar juist
daarom staat de strijd hoog bij hem aangeschreven, als een volkomen natuurlijk iets, zelfs iets dat de kern van het leven is.
Woorden zoals 'holistisch' en 'God' zijn m.i. dan ook helemaal nietszeggend. Je kan er alle kanten mee op.