ZINGEVING
Het gros van de mensheid heeft helemaal geen tijd ( en de nodige opleiding ) om aan
het zoeken naar een zingeving mee te doen ,
Ze moeten namelijk elke dag uitdokteren hoe ze het best in leven blijven ....
Dat geeft meer dan genoeg
zin en richting aan hun leven ...
Alles wat hun hoop geeft om zich ook met hun schamele middelen een " wonder" aan te schaffen ..of hen enig soelaas en ontsnappingsroute voorspiegeld of biedt in en uit hun jammerlijke ( grotendeels armoedige en troosteloze ) ,levensomstandigheden .wordt gretig aanvaard ...
Ze hebben geen opleiding , geen goed inkomen , geen medische diensten of gezondheidszorg , ze zitten onder de aids en de malaria , ze hebben geen uitweg in dit leven ....
Dat is in het bijzonder duidelijk met de opkomst van allerlei afrikaanse " ontwakingskerken" ( zie hieronder Appendix (1))
" wereldkerken ", pinkstergemeenten en met de vele amerikaanse sekten van de "evangelicals" en de charismatische bewegingen .... Het is gewoon een syncretische versmelting van allerlei geloven , bijgeloven en tovenarij die aan de gang is .... en dat bestendigd de armoede en de waankennis
Vele van die kerken zijn zelfs begonnen aan missionering IN Europa en blijken ook hier veel succes te hebben
Er zitten er hier ook veel aan de grond , levend als paria's of marginalen ,
Gedrogeerd , dolgedraaid in de rat race ; bovendien zijn de derde en vierde wereld nu overal zichtbaar aanwezig en geglobaliseerd ...
en raakt alles allangs om meer genivelleerd naar de zwakste schakels toe ( daarvan zijn er het meest )
Natuurlijk staan welstellende westerlingen daar anders tegenover MAAR hier zijn deze LUXE beestjes dus ook wel naar een goede
zingeving ( en geheel verklaarbaar een " goed " doel waar ze zoveel mogelijk bevrediging voor henzelf uit kunnen halen ) op zoek ....
ZE hebben trouwens een goede leerschool achter de rug ; oosterse mystieken , wierookstokjes en allerlei sjamanismen deden het al uitstekend ....
Allerlei ashrams zitten nog altijd lekker vol ...
De meeste new -age overtuigingen zijn de producten van rijke gestudeerde en verwende "Eclectici " , " shoppers " en blasé -types die overal het ( voor hen )
" goede " , "leuke "en "het bruikbare " hebben uitgezift ter consumptie , onder het verontschuldigend banier van postmoderne dadaisten als Feyerabend " everything goes "( m.a.w. alles heeft iets en is daardoor evenwaardig ... )
Veel van hun kinderen zijn ook in die denkrichtingen opgeleid ( je weet wel die artistiekerig en zachtzinnige romantiek van de "creatievelingen " van de laatste decennia van vorige eeuw )
Kinderen van Nudisten worden plots kledingfreaks ... ahahaha
Eigenlijk geen wonder dat de nieuwe "irrationalisten " allemaal elkaar vinden in diezelfde emoties en gemakkelijkheids oplossingen ( de dingen voor jezelf keihard rationeel uitzoeken is hard labeur en vraagt zo mogelijk nog meer betaalbare vrije tijd ) ....
Bovendien is geavanceerde wetenschap en techniek evenzeer " mirakuleus " als de geijkte wonderen , in de ogen van de minder opgeleiden , de goedgelovigen en degenen die hier wel leven maar het toch niet goed meer allemaal kunnen volgen ... Zie je wel dat mirakels bestaan .... ( zie : Arthur C clarke daarover )
* Ooit had ik een gesprek met iemand die zowel akademisch gevormd ( een scheikundige ) was als aanhanger van allerlei new-age toestanden en bijgeloven en geloven ; de redenering was dan
" baat het niet het schaad ook niet " en " het geeft kleur aan een anders grauw leven =
eeb soort van life-style en wellness style dus )
Geloof het of niet ;
maar hij is zelfs samen met zijn totaal onrealistische en wereldvreemde echtgenote ooit eens
echt op zoek geweest naar kaboutertjes in de herfstige bossen van de ardennen ; een expeditie die hem echt veel " goed " heeft gedaan ... tsja , je moet immers wel kind worden vooraleer je het rijk der hemelen kunt binnengaan ...
Het heeft ook allemaal ook alles te maken met het "emotionele " en het " gevoel " ...
dat zijn de werkelijke aandrijvers van de mens ...
Bovendien is het :
Met je handjes in de schoot zitten en vragen aan de grote papa /mama of de guru of de tovenaar om de zaakjes op te lossen : de " ingebouwde" overlevingsstrategie van het kindje
Veel rijke zinzoekertjes zijn eigenlijk kindjes gebleven of kinds geworden
APPENDIX
(1)
ik heb vandaag een in dit verband zeer relevante onderzoeksreportage gelezen met ondermeer een analyse door een Afrikaanse socioloog en over / uit de Brusselse matonge -buurt en de Congo ...
Lees even mee , als je dat wilt ...
In de naam van God en manipulatie
door Catherine Vuylsteke
Wat mij opvalt, is dat je nu binnen de Congolese gemeenschap in Brussel anders wordt begroet dan vroeger. Men vraagt je niet meer hoe het met je gaat. 'Waar bid jij?' is de standaardzin geworden
Nieuwe evangelische kerken, de 'ontwakingskerken', zijn erg in trek bij Congolezen in onze hoofdstad. Een fenomeen om te vrezen of aan te moedigen?
De Morgen vroeg het aan de Congolese socioloog
Jean Musway Mupeka:
* 'De mentale manipulatie door predikanten is hallucinant.'
* Een klein meisje, met een pop in haar handen, staat naast haar moeder, die weent tijdens het bidden.
Door Catherine Vuylsteke
'Het Woord kan je een huwelijk geven, Het Woord kan je een ministerportefeuille verschaffen, het Woord kan een miljardair van je maken, Het Woord kan aids genezen, Het Woord kan je meenemen naar Europa. Amen."
Die woorden zijn van een predikant in
Kinshasa, die een haast hysterisch, tot de nok gevuld voetbalstadion, toespreekt.
Hij vertegenwoordigt een van de 8.000 nieuwe kerken die de Congolese hoofdstad onderhand telt en waar de Belgische regisseur Gilles Remiche de documentaire
Handelaren in mirakels (2005) over maakte.
En je hoeft niet eens lijfelijk aanwezig te zijn.
"Raak je televisiescherm aan, voel de warmte, en voel hoe de ziekte uit je wegvloeit. Je bent gezegend, je bent genezen, God heeft je van je lijden verlost."
Beelden van
TV Nzondo zijn dat, een van de elf evangelische tv-stations die in de 7,5 miljoen inwoners tellende metropool uitzenden.
De grote baas daar is
Denis Lessie, de Profeet van de Natie, hij die naar eigen zeggen kan wat anderen niet vermogen.
Tweehonderd mirakelkruistochten heeft hij al ondernomen om het kwaad en de ziekte van zijn volgelingen te bezweren, drie doden heeft hij weer tot leven gewekt.
De sinds 1998 in Brussel wonende Congolese socioloog
Jean Musway Mupeka verdiept zich al jaren in het fenomeen van die
'ontwakingskerken'. Hij stelde vast dat de overgrote meerderheid van de 70 procent Congolezen
die vroeger katholiek (50 procent) of protestant (20 procent) waren, zich ondertussen heeft aangesloten bij een
evangelische gemeenschap.
Het allersuccesvolst is de
pinkstergemeenschap, die wereldwijd maar liefst 523 miljoen volgelingen heeft, op een totaal van 1,9 miljard christenen.
"
Die bekering is in Congo begin jaren negentig begonnen, toen met de Nationale Conferentie de zogenaamde democratisering begon. Daarvoor was de religieuze cultus erg strikt geregeld. Aangezien het onafhankelijke Congo een lekenstaat was, moest je aan tal van criteria voldoen om met een kerk te kunnen beginnen. Er was een diploma theologie voor nodig, geloofsbrieven van hier en daar, kortom, priester werd je niet zomaar. "
Met de democratisering veranderde dat radicaal. Een van de nieuw verworven vrijheden waar het meest gebruik van is gemaakt, is de religieuze. Niet zonder gevaar: veel mensen misbruiken het geloof als business om snel rijk te worden. Wie goed kan praten, enig charisma heeft en over een hangar en een luidspreker beschikt, kan meteen aan de slag als zelfverklaarde profeet of prediker.
"Een van de vragen die ik me stelde, was of de mensen in mijn land nu arm zijn omdat ze zich bij dergelijke kerken hebben aangesloten, of dat het juist hun ellende en armoede is die hen in de armen van die instanties hebben gedreven? Aan de ene kant zie je dat hoe lager de index van de menselijke ontwikkeling in Congo werd, hoe hoger het aantal kerken. En tegelijk, als de staat zich niet meer bekommert om zijn burgers en niet langer instaat voor zijn basisverantwoordelijkheden zoals onderwijs en gezondheidszorg, dan richten mensen zich automatisch naar religie, al was het maar bij gebrek aan alternatief.
"Het probleem is evenwel dat die nieuwe kerken een vals gevoel van veiligheid verschaffen. Bijvoorbeeld zeggen sommige predikanten dat arm zijn een voorwaarde is om naar het paradijs te mogen. Ook de resultaten van een enquête die ik onder gelovigen afnam, zetten me erg aan het denken. Ik vroeg hen of de hoge kinder- en kraambedsterfte waar Congo momenteel mee worstelt, voortvloeit uit een slechte organisatie van de staat en een gebrek aan middelen of dat ze het gevolg is van het feit dat God geeft en neemt? Het gros van de gelovigen opteerde voor dat laatste antwoord, wat meteen al een erg bedenkelijke attitude blootlegt. Religie wordt een mechanisme dat armoede bestendigt.
"Je vraagt je soms af hoe het mogelijk is, maar de mentale manipulatie waartoe die predikanten in staat zijn, is hallucinant. Ik zag mensen met een beker ondrinkbaar water, die vervolgens gezegend werd, en daarna opgedronken. Of een vrouw die tijdens een mirakelsessie zogenaamd van aids genezen werd. Ze liet een nieuwe test doen en bleek nog steeds seropositief, waarop de assistente van de Profeet in kwestie, die haar had vergezeld, haar op het hart drukte dat wat er op dat papier stond niet telde. Voor God was ze seronegatief, ze moest het alleen maar geloven. Uiteraard, er is geen alternatief, want geld voor tritherapie heeft die marktkraamster niet."
Ook in Brussel worden steeds meer oude bioscoopzaaltjes of vroegere bijeenkomstruimtes omgeturnd tot evangelische kerk.
De grootste daarvan is
Nouvel Jerusalem, die maar liefst 3.000 leden telt, op zondag drie diensten organiseert, een internetblad verzorgt en dertig geaffilieerde gebedshuizen in de rest van het land telt.
"Wat mij het meest opvalt, de steeds vaker opduikende affiches van mirakelpredikanten daargelaten, is dat je nu binnen de Congolese gemeenschap in Brussel anders wordt begroet dan vroeger. Men vraagt je niet meer hoe het met je gaat. 'Waar bid jij?' is de standaardzin geworden. En als ze dan te horen krijgen dat je dat een privékwestie vindt, mompelen velen iets over afvalligen en laten je zelfs links liggen.
Of neem het colloquium waaraan ik in februari van dit jaar deelnam.
Een aantal Congolezen nam me nog voor ik mijn lezing zou geven apart. Dat het geen pas gaf, zeiden ze, dat ik me als Afrikaan, en sterker nog, als Congolees, met zo'n westerse uitvinding als het secularisme inliet. Dan heb je goed argumenteren dat laïcisme geen voorrecht van de blanke is, dat er zoiets bestaat als de universaliteit van de mensenrechten, als het recht op keuze en rationaliteit, luisteren doen ze toch niet.
"Wat me evengoed verwonderde, was dat de aansluiting bij die kerken geen louter fenomeen is van mensen die zich binnen de Congolese gemeenschap opsluiten of die onopgeleid zijn. Een vriend van me, die onlangs met een Duitse trouwde, vertelde dat hij zijn toekomstige had gevraagd om een auto te kopen en naar Kinshasa te verschepen. Op die manier moest de predikant worden vergoed die het mirakel van het visum voor hem had geregeld."
De sterke toename van het aantal ontwakingskerken in Brussel, die overigens ook door
het Observatorium voor Sekten is onderkend, is volgens Musway Mupeka in grote mate toe te schrijven aan de stijgende migratie van Congolezen naar ex-kolonisator België.
"Tot in de jaren tachtig kwamen veel Congolese bemiddelde jongeren hier studeren, om vervolgens naar huis terug te keren. Maar toen sloeg de sociaaleconomische crisis toe: men wilde niet meer terug naar een land dat in alle opzichten razendsnel ten onder leek te gaan. Hier studeren werd hier blijven, en dus een leven uitbouwen, een geloofsgemeenschap vinden.
"Daarnaast is er de ideologie van die kerken zelf, die home grown is, in tegenstelling tot het katholicisme en het protestantisme, die uit de 'beschaafde' wereld kwamen, daar hun hoofdkwartieren hielden en de 'wilden' moesten bekeren. De ontwakingskerken willen nu de omgekeerde beweging maken: het zedenloos geworden Europa weer op het juiste pad krijgen, het licht van het geloof brengen in een maatschappij die aan bandeloosheid lijdt.
"Tegelijk moeten we, vrees ik, onderkennen dat het irrationele wereldwijd in de opmars is. De vorige eeuw was die van het positivistische denken, waarin de illusie school dat geloof op zijn retour was, dat de mens, mede door de vooruitgang van de wetenschappen, een louter rationeel wezen was geworden, die op Carthesiaanse manier zijn bestaan in eigen handen zou nemen. Dat hebben we niet waar kunnen maken, en de pendelbeweging gaat, voorlopig toch, weer de andere kant op. Dat heeft met de menselijke aard te maken, denk ik, met de zoektocht naar veiligheid en zekerheden. Wat is er in die optiek beter dan de gereveleerde waarheid, die geen invraagstelling of kritiek duldt? De ratio kan nooit zulke waterdichte garanties bieden."
"Opvallend is, in Kinshasa evengoed als in Brussel, de geëtaleerde welstand van de predikers. Dure maatpakken, schoenen die een arm en een been kosten, onbetaalbare auto's, het behoort allemaal tot de standaarduitrusting van de boodschappers van God. Nemen de gelovigen daar geen aanstoot aan, leggen ze het verband niet tussen de 'Dime' (het tiende van hun salaris dat ze in veel kerken bij de offerande moeten afstaan, CV), en de opsmuk van de predikant? Musway Mupeka zegt dat het net omgekeerd werkt. "
Je moet dat zien vanuit de zogenaamde 'theologie van de welvaart': het is de gratie Gods die zich openbaart in het leven van de prediker. Hij is zo wel doorvoed en kan zo luxueus leven omdat hij de weg van God volgt. Het is Hij en Hij alleen, zo gaat de redenering, die welvaart creëert. Je ziet het overigens ook op de uithangborden van winkeliers in Kinshasa. Overal staat 'la semance', het zaaien. Het idee daarachter is dat je zoveel mogelijk moet geven aan de kerkgemeenschap: als je royaal zaait, dan krijg je een veelvoud daarvan terug.
"Maar natuurlijk ligt de weg naar het misbruik daarmee open, er zijn nogal wat predikanten die het woord van de Heer als creditcard gebruiken. En soms lekt dat ook uit, wat overigens verklaart waarom er zo'n grote mobiliteit is binnen die kerkgemeenschappen. Vandaag kan een begaafd predikant honderden, duizenden volgelingen hebben. Dan komt er een schandaal, en vertrekt zijn assistent met het gros van de aanhang, waarvoor hij een nieuwe kerk sticht."
Moeten we ons zorgen maken over het feit dat de ontwakingskerken ook hier in opmars zijn? Musway Mupeka zegt geenszins te willen pleiten voor een algemeen verbod, maar vindt dat een deugdelijke overheidscontrole geen luxe is.
"Aan de ene kant is er de sociale omkadering die die gemeenschappen bieden, maar tegelijk zorgt dat voor communautarisering. De meeste mensen brengen hun hele zondag - wellicht de enige vrije dag van de week - in zo'n kerk door, die hen ook eten en drinken verschaft.
"Verontrustend vind ik vooral dat zulke groepen makkelijk te instrumentaliseren zijn voor de eigen politieke agenda. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van vorig jaar waren er al tal van klachten over politici die zich tijdens gebedsdiensten voorstelden, aldus hopende op de stemmen van de hele groep. Bevorderlijk voor de democratie is dat niet."
Vanaf 24 augustus tot 23 september loopt er een fototentoonstelling over de nieuwe evangelische kerken in de Brusselse Botanique. Effervescences, met foto's van Raymond Dakoua,
www.botanique.be
Publicatiedatum : 2007-08-18