Bericht
door Markus Marks » 09 mei 2013 19:15
Beste Erik,
Zowel het creatie- als het evolutiemodel bestaan in de hoofden van mensen, dus bestaat ze wél. En beiden worden ze ondersteund met filosofische en natuurwetenschappelijke argumenten. Al die argumenten zou je los kunnen zien van de verbeeldingen van de bijbehorende modellen. Je moet eerst op een idee komen, door observatie (subjectief) of middels de rede (subjectief) om dat idee/ model vervolgens te ondersteunen, bijvoorbeeld door een proef te doen. Je kunt met 10.000 ‘bewijzen’ komen die het kader in je hoofd ondersteunen, maar die bewijzen zijn los te zien van jouw idee daarvan, en in elke wetenschappelijke theorie zijn overigens gaten te vinden.
Hoe bruikbaar of overtuigend een theoretisch kader voor jou is, waar hangt dat van af? De geschiedenis? Je sociale context? Bovennatuurlijke krachten zoals de Noorse, Griekse of hindoeïstische goden? In hoeverre je daar onomstotelijk zicht op kunt krijgen, zelfs dat kun je voor jezelf bepalen. De vraag is dan alleen, in hoeverre je je vervreemdt van die eerdere of transcendente werkelijkheid, of: in hoeverre jouw onomstotelijke idee met die werkelijkheid correspondeert. Bewijzen kun je dat niet, je zit IN de (historische) werkelijkheid. Je kunt hoogstens plausibel maken dat je de absolute wetenschap beoefent/ vertegenwoordigt. Je kunt het bijvoorbeeld ook proberen te doen met frases als: “De goden zijn aan het oplossen, de geschiedenis laat dit duidelijk zien.”
Hoe kan die geschiedenis iets aan jou bewijzen, als jij die vanuit jouw heden formuleert? Op die geschiedenis zijn zoveel menselijke visies mogelijk als er mensen op de aarde rondlopen, en je kunt je visie ook je gehele leven blijven ontwikkelen. Je komt met de vraag / het ‘argument’: “Waarom niet 1 of meerdere van de hindoestaanse goden, de Noorse gode, de Griekse goden of eender welke ander godsbeeld?” - Ja, waarom ook niet? Je zou je daarbij alleen kunnen afvragen, of we dáármee niet zouden afwijken van de ter zake doende kwesties in deze (denkbeeldige) context, namelijk die van het ‘debat’ tussen Nederlandse evolutietheoretici en Nederlandse gelovigen, merendeels christenen.
Ik neem deel aan dit debat, zoals gezegd, als een Nederlandse geesteswetenschapper gefocust op Europees historische, filosofische en maatschappelijke kwesties. En deze discussie lijkt mij toch duidelijk een maatschappelijke, ietwat gepolitiseerde kwestie. Als jij meent van niet, of als je mijn geesteswetenschappelijke perspectief irrelevant vindt, ga dan bijvoorbeeld in discussie met een Engels- of Nederlandssprekende natuurwetenschapper, die argumenten aandraagt tegen de evolutietheorie. Die zijn er namelijk wel. Ondervind in zo'n gesprek dan eens, of je je sparringpartner kunt overtuigen van het starre standpunt dat jij vandaag laat zien. In elk geval, gaat dat je al niet helemaal lukken, ’t is wel zo pragmatisch om dat te veronderstellen, niet? Overigens zou je wel met enige goede wil kunnen proberen om denkbeeldige overeenstemmingen te zoeken i.p.v. uitsluitend zelfbevestigend te polariseren, hetgeen jij zelf doet, waarmee je een aanhanger bent van een sterk inbox-outbox-denken. Je Jehova-vergelijking/-generalisatie loopt al mank gezien het feit, dat ik hier een beetje op uitnodiging ben n.a.v. het debat in het andere, CIP-boxje.
Met die “preek” in reactie op Rereformed probeerde ik, net als op het CIP en uiteraard vanuit mijn eigen onvolmaakte dispositie, om in mijn denken ruimte te laten aan zowel creatie als evolutie, iets wat mijns inziens theoretisch mogelijk is. Misschien zou je dát als mijn doel kunnen zien, i.p.v. je Jehova-vergelijking. Jij betwist de praktische mogelijkheid van het genoemde doel, omdat exclusief jouw evolutiedenkbeeld andere denkbeelden moet domineren. Overigens domineren de evolutiedenkbeelden al hoor, in de Europees wetenschappelijke kringen. Misschien maakt dát je standplaats zo overtuigend in deze ‘discussie’, waarin jouw eventuele godsbewustzijn verder wegkwijnt, omdat jij daar principieel voor kiest. Dat staat je vrij, alleen, als sociaal bewuste freethinker zou je misschien kunnen proberen, om andermans standpunten wat minder dogmatisch van de hand te wijzen als wegkwijnende quatsch. Als gelijkheids- en/of waardenpluralistische moraliteit toch zo’n puur menselijke en vooral geen christelijke eigenschap zou zijn, dan laat jij vandaag in dit ‘debat’ zien, hoe zwak jij in feite staat.
Krijg je weer zo'n christelijke preek! Die invalshoek van mij t.a.v. de (historische) werkelijkheid doet trouwens wel een tikkeltje hindoeïstisch aan.
