Rereformed schreef:Ik bedank Theoloog, Cymric, Devious, Deadline en Collegavanerik voor bijzonder goede bijdragen aan dit topic.
Theoloog zit met redeneringen waar ik zelf ook een tijd mee geredeneerd heb, en door de mand zag vallen; ik raad Theoloog daarom aan alle weerwoorden op zijn schrijven driedubbel keer opnieuw te lezen en te overdenken. Scherpere weerwoorden zal hij namelijk nooit krijgen op zijn denken, en ik ben van mening dat ze steekhoudende argumenteringen zijn. Het lijkt er sterk op, Theoloog, dat je telkens je eigen denken naar voren brengt, telkens in dezelfde lijn, zonder ooit in te gaan of ter harte te nemen wat er tegenin wordt gebracht. Aan Cymric en Deadline hierboven heb ik weinig toe te voegen, ook Collegavanerik gaf al tweemaal kort en bondig aan waar een kanjer van een probleem zit voor je.
Ik ga slechts in op de theologische aspecten van je betoog:
1. Jij wil je God transcendent laten zijn. Welnu, om dit te zijn zul je de bijbel geheel achter je moeten laten.
Transcenderen betekent letterlijk het overschrijden van de grens van de zintuiglijke vorm van waarnemen of bewust zijn. Een transcendente God staat dus volkomen buiten ons bevattingsvermogen en waarnemingsvermogen. Er valt over een transcendente God dus totaal niets te zeggen.
En dit is nu juist het omgekeerde van de bijbelse God, de God die tot de mens spreekt, de God die de wereld bestuurt en voortdurend persoonlijk ingrijpt. Een God waarover vanalles te zeggen valt is echter niet transcendent, maar immanent.
Ik snap niet hoe je zo'n eenvoudige zaak niet onderkent, maar de theologenziekte je aangetast heeft: het goochelen met de taal om God zowel transcendent als antropomorf/immanent te zijn.
Het ligt in het verlengde van wat Cymric noemt het van twee walletjes willen eten ("niet de lasten van een openbaringsreligie met vage geschriften die het gewicht van een veertje hebben, maar wel de lusten in termen van zingeving en wellicht ook nog zaken als moraal en dergelijke"), namelijk dan weer de bijbel dan weer het moderne rationele/filosofische denken te gebruiken naar gelang je het één of ander nodig hebt. Of anders gezegd, je speelt het spelletje van alle eeuwen: christenen wringen zich uit alle bochten door altijd op te merken dat zowel het één als het tegengestelde ervan waar is. De christelijke God is zowel immanent als transcendent. Ja, zó kan ik ook alle problemen oplossen. Is iemand teveel transcendent, en verdwijnt God daardoor in het niets, dan wijs ik hem op de immanente God van de bijbel, is iemand voor mijn gevoel te immanent met z'n God, dan plaats ik hem weer hoog en droog buiten het universum (lees: buiten bereik van alle kritiek).
2. Ik heb je al maanden uitgebreid gelezen, en mijn conclusie is dat je volstrekt niet uit de voeten kunt met de openbaringsgodsdienst. Wanneer het je uitkomt in je aversie tegen atheïsten wijs je op de groei van het religieuze geloof in de moderne wereld. Deze groei is echter (volgens W. Ouweneel voor 90%) evangelisch/charismatisch, religie waarin de immanente God van de wonderen en tekenen een wezenlijke rol heeft. Maar dáár kan jij nu net niets mee. Jouw godsgeloof is een totaal abstract, intellectueel, filosofisch gegeven. Anders gezegd, jouw definitie van godsdienst is essentialistisch, dwz jij beroept je voortdurend op wat jij de essentie van religie ziet, en dit is voor jouw niets concreets, maar enkel en alleen een abstact filosofische zaak, zoals "dat wat te maken heeft met het ultieme", "de honger naar het onuitsprekelijke, ondoorgrondelijke", "een allesomvattend absolutum", "een existentiële grond van het bestaan". De lijst kan zonder moeite met soortgelijke uitspraken worden aangevuld, want dat is de lievelingsbezigheid van alle moderne theologen, "the God beyond God", "Deus Semper Major", "Das ganz Andere" en meer van dit soort zwarte woordkunst. Jouw religie is synoniem voor een antwoord van rust, vrede en troost op beangstigende gedachten aangaande het bestaan. Je klampt je eraan vast omdat het een existentiële must voor je is, en het dus wel móet.
Jouw kritiek op Dawkins wordt vervolgens gevoed vanuit de gedachte dat iemand die 'religie' ontkent dus de meest essentiële zaken in het leven/denken van de mens als achterlijk van tafel veegt. Ik stel dat Dawkins dit niet doet, maar slechts de naieve religieuze antwoorden op de zin van het leven uit de weg wil ruimen. Hij ziet in wat jij nog niet inziet: de leringen/zienswijzen/gedachten van openbaringsgeloven zijn op geen enkele manier meer houdbaar voor het moderne denken.
Aangezien het een emotionele behoefte is voor je om bepaalde ultieme 'antwoorden' te onderhouden klamp je je op een manier die alleen jou duidelijk is vast aan de bijbel, en ketsen alle rationele weerwoorden op je af: zodra je ze onder ogen ziet en het denken serieus gaat nemen valt je geloof onherroepelijk in duigen, oftewel in een zoektocht naar antwoorden die nooit gevonden zullen worden. Dít is wat jou beangstigt.
Maar wanneer je het in zou zien en moedig je eerlijke conclusies eruit zou trekken zou je zoektocht een stuk eerlijker en waardevoller worden.
3. Je hebt nog niet de eerlijkheid te onderkennen dat jouw vorm van godsdienst geen christelijk geloof meer is. Waar Dawkins' kritiek op uit was, was, zoals collegavanerik nu al twee keer opmerkte, heel eenvoudig de theologie vanaf de vroegste eeuwen, en aanvaard door vrijwel alle traditionele kerkrichtingen, en nog steeds de meest voorkomende vorm van christelijk geloof. Ik sta wat dat betreft net zo met mijn ogen te knipperen als hij wanneer ik jouw redeneringen omtrent 'de juiste theologie' tegenkom.
Jouw theologische redeneringen mogen wat mij betreft waar zijn, maar daarmee beland je op een vorm van christendom die volkomen anders is dan het historische christendom van alle eeuwen. Jouw opvatting over de persoon en het werk van Christus is volkomen ontdaan van het concrete ingrijpen van God, en heeft daarom geen enkel been meer om op te staan, beter gezegd, er is geen enkele reden om het een bevoorrecht waarheidskarakter te verlenen.
Ik heb dit al eens eerder tegen je opgemerkt: jouw geloof zou je net zo goed kunnen ophangen aan de bijbel van Tolkien. Je kunt daar evenzogoed je troost uit halen, de strijd zien tussen goed en kwaad, het onbaatzuchtige opofferen van jezelf, het zoeken naar zingeving enz. Geloof in The Titanic van Cameron zou op z'n minst net zoveel kunnen aanspreken en kerken vullen. Vooral in het lied My heart will go on zou je een full gospel hebben. Om over Bridge over troubled water nog maar niet te spreken.
Heb je ooit Etienne Vermeersch gelezen?
http://www.etiennevermeersch.be/vermeer" onclick="window.open(this.href);return false; ... estaan_god[/url]