marc aka controle schreef:De sharia komt niet van mensen (veranderlijk) maar van allah (perfect). Mensen die allah gaan verbeteren worden niet echt geaccepteerd door orthodoxe moslims.
Dat is idd de visie van veel (orthodoxe) moslims, maar het is niet juist. Ik zal proberen me nader te verklaren, maar daarvoor moet ik wel een stukje feitenkennis geven. Dat eerst dus.
In theorie is de sharia alles wat islam en met name de regelgeving mbt sociale relaties omvat. De sharia heet gebasseerd te zijn op de bronnen, dwz koran en overleveringstraditie en daarom rechtstreeks van God afkomstig. Echter, de koran is géén kookboek met recepten voor oplossingen voor ieder denkelijk dilemma, ik heb het nu voor het gemak alleen even over dillema's die betrekking hebben op de maastchappij, geen theologische dillema's want dat is niet de sharia waar iedereen het altijd over heeft.
Ook de overleveringen (ahadith) waar de traditie (soenna) op is gerbasseerd hebben geen pasklaar antwoord voor ieder denkbaar maatschappelijk probleem. Daarbij komt nog dat er letterlijk honderduizenden overleveringen zijn die niet alleen elkaar vaak tegenspreken, maar ook de koran zelf die als bron nummero uno wordt aangeduid mbt het islamitische rechtssysteem. Er is een nogal complexe wetenschap ontwikkeld om die overleveringen te rangschikken op authenticiteit, maar zelfs al zou die wetenschap 100% adequaat zijn, wat ik overigens sterk betwijfel, dan nog spreken de athentiek verklaarde overleveringen (de zgn "sahih") elkaar én de koran op vele punten tegen. Daar komt bij dat die overleveringen, én de historische en maatschappelijke context waarin de koranverzen zijn geopenbaard niet zomaar zonder meer in betrokken kunnen worden op, laten we zeggen, de nederlandse maatschappij anno 2006.
Om dat probleem op te lossen (en dat probleem ontstond al enkele decenia ná de dood van Mohammed) hebben allerlei islamitische schriftgeleerden systemen ontwikkeld om wetten en regels uit de bronnen (dus koran en soenna) te kunnen onttrekken die wél van toepassing konden zijn op de actualiteit. Die wetenschap wordt de "Usul al Fiqh" genoemd, oftewel de "wortels van de jurisprudentie". Er zijn enkele goede boeken in het nederlands en engels over geschreven in de afgelopen 150 jaar, dus mocht iemand nog eens de behoefte hebben kennis van zaken op te doen als het gaat over de sharia dan kan ik wat titels aanraden.
Die wetenschap is een puur rationele wetenschap, alleen het feit dat het zich bezighoudt met het extraheren van regelgeving uit de bronnen en betrekking heeft op een religie, maakt het naast een rationele wetenschap ook een religieuze wetenschap.
Dit zou volgens mij al voldoende moeten zijn om te stellen dat de sharia, die immers bepaald met behulp van rationele methodes, niet de "Goddelijke wet" is zoals bepaalde
orthodoxe moslimgeleerden en ironisch genoeg ook de islamcritici van hede ten dagen het willen doen geloven. Immers, een wetsysteem dat bedacht is door mensen, wat overigens ook de orthodoxe geleerden erkennen, kan niet de "wet van God" zijn zoals het in de koran wordt voorgesteld.
Daar komt nog bij dat in de sharia, binnen bepaalde wetscholen (er zijn er meerde) gebruik wordt gemaakt van principes als "maslaha" wat zoveel betekend als "doel" of "nut" (daarbij kijkt men niet alleen naar het koranvers of de hadith, maar vooral naar het belang dat het moet dienen), "istihsan" wat zoveel betekend als "voorkeur" (bijvoorbeeld: rente is verboden in de islam, maar in nederland kun je niet leven zonder mee te doen aan het rentesysteem, dus in dat geval is rente teogestaan) en "urf", oftewel gewoonterecht, voor zover dit rechtstreeks tegen de koran en soenna ingaat.
Ook dit zijn zaken die alleen bepaald kunnen worden door rationeel denken, en dus afhanklijk zijn van mensen en níet van openbaringen of overleveringen. Wat het dan tóch "sharia" maakt is dat deze principes die een beroep doen op gezond menselijk verstand verklaard kunnen worden uit de teksten van de koran, zij met door gebruik te maken van (weer) een ingewikkelde vorm van analogie.
Hoe kunnen we dan zeggen dat de sharia de onveranderlijke, Goddelijke wet is?
Wat mij betreft, en gelukkig steeds meer moslims, is de sharia helemaal geen stugge en onveranderlijke wet, maar een manier (sharia betekend letterlijk "weg") om te leren omgaan met alledaagse dillema's op een op de islam geïnspireerde wijze, met behulp van gezond verstand en ratio. In de politiek zou zoiets bijvoorbeeld kunnen leiden tot een partij die haar standpunten islamitisch geïnpireerd laat zijn, zeg maar zoals het CDA haar standpunten christelijk geïnspireerd laat zijn zonder te regeren " met den Bijbel".
Dat dit voor sommigen hier nog steeds een gruwelijk idee is is in deze niet relevant; in mijn betoog probeer ik alleen aan te tonen dat het beeld wat sommigen hier over de sharia én het beeld wat veel moslims over de sharia hebben niet juist is, namelijk dat de sharia een uniforme, onveranderlijke wet is die letter voor letter van God afkomstig is.
Ik probeer niet te zeggen dat iedereen dús moet hopen op de sharia in de nederlandse politiek (al gaat die wel komen natuurlijk, dat spreekt voor zich
).
Tot slot: er bestaat niet een boek dat "de sharia" heet. Er bestaat ook niet een serie boeken waarin de sharia van A tot Z is opgeschreven. De sharia is altijd een flexibel syteem geweest, binnen bepaalde grenzen natuurlijk, net als de nederlandse parlementaire democratie. Wat Mustafa zei is absoluut correct; de sharia varieërd van land tot land en van tijd tot tijd.
Het idee dat er één onveranderlijke sharia is waarin géén ruimte is voor persoonlijke opinie, ratio en andere variabelen is iets wat in feite slechts door een klein groepje literalisten wordt verkondigd. Ik heb het hier over de zogenaamde salafies, ook wel selefies of wahhabies genoemd, naar de stichter van deze beweging, de 18e eeuwse sheich Ibn Abdul Wahhab.
Zo, ik hoop dat dit stukje van nut is geweest voor de feitenkennis van sommigen, iets wat mij onontbeerlijk lijkt voor het vormen van een vrije, onafhankelijke mening.
Groetjes,
Amier.
