Afghanistan: van kalifaat tot narcostaat

[lanier]

Vijf jaar geleden werden criminelen nog in het openbaar geëxecuteerd volgens de sharia. Vandaag struinen junks verdoofd door de straten van Kabul. Sinds de Taliban zijn verdreven is het aantal drugsverslaafden en de productie van opium in Afghanistan explosief gegroeid. Volgens de Verenigde Naties is het aantal verslaafden de laatste twee jaar verdubbeld. Bijna een miljoen Afghanen gebruiken drugs. Tweehonderdduizend van hen zijn chronische opium- en heroïneverslaafden. Het aantal verslaafde vrouwen neemt toe: honderdduizend, maar dat aantal kan in werkelijkheid veel hoger zijn.

Oorlogstrauma's
Veel junks zijn voormalige Talibanstrijders die worstelen met oorlogstrauma’s en geen werk kunnen vinden in het verwoeste en straatarme land. De vrouwelijke verslaafden begonnen vaak drugs te gebruiken in de vluchtelingenkampen, al tijdens de Sovjetbezetting. Drugs waren de enige ontsnapping uit de pijnlijke werkelijkheid.

Afgelopen weekeinde trok het VN-drugsagentschap Unodc aan de alarmbel. De opiumproductie in Afghanistan is dit jaar al met vijftig procent toegenomen ten opzichte van 2005. Afghanistan is nu de producent van negentig procent van de opium, de grondstof voor heroïne, in de wereld.

Het opiumareaal van Afghanistan is dit jaar met 59 procent toegenomen tot 165.000 hectare. Ter vergelijking: dat is net zo groot als de provincie Flevoland. De groei vond vooral plaats in het zuiden van het land, waar wetteloosheid heerst. "De opiumteelt is buiten controle geraakt", zei Unodc-directeur Antonio Maria Costa in Kabul.

Hij noemt de laatste cijfers ‘onrustbarend’. "Afghanistan wordt steeds afhankelijker van de drugs." Naar schatting is de opiumhandel goed voor 35 procent van het bruto binnenlands product.

Taliban profiteren
Het strenge Talibanbewind (1996-2001) paste draconische maatregelen toe om de opiumteelt de kop in te drukken. Nu hangt de groei van de productie volgens Unodc samen met de hergroepering van de Taliban in het zuiden van Afghanistan, waar het gros wordt verbouwd en waar de regering in Kabul weinig controle heeft. De beweging zou de lokale bevolking aansporen meer opium te telen in ruil voor bescherming. De Taliban verdienen ook aan smeergelden om opiumtransporten over de grens te beveiligen.

De Verenigde Staten en Groot-Brittannië hebben honderden miljoenen dollars besteed aan drugsbestrijding. In een reactie op het Unodc-rapport vroeg de Afghaanse president Hamid Karzai om meer internationale steun. De programma’s om boeren andere activiteiten te laten ontplooien zouden tekort zijn geschoten. Het probleem is dat opium een van de weinige gewassen is dat kan groeien op de dorre Afghaanse bodem en dat de boeren sterk afhankelijk zijn van de teelt.

Overheidscorruptie
Maar de Amerikaanse regering is kritisch over de aanpak van Karzai. De president zou niet daadkrachtig genoeg optreden tegen overheidscorruptie. Volgens de Unodc zijn criminele overheidsdienaren een belangrijke factor in de opiumhandel.

Unodc-directeur Costa noemde als voorbeeld de voormalige gouverneur van de zuidelijke provincie Helmand Sher Muhammad Akhund. In de maanden voor zijn ontslag moedigde hij de bevolking aan de opiumteelt op te voeren. De oogst viel 160 procent groter uit, de grootste van het land. Na zijn ontslag kreeg Akhund een hoge post in het parlement.

Doug Wankel, hoofd van het drugscontrolebureau van de Amerikaanse ambassade in Kabul, waarschuwt dat de opiumhandel de ondergang van Afghanistan kan worden. “Als dit uit de hand loopt, ga je van een narco-economie naar een narcostaat. Dan wordt het voor dit land heel moeilijk om te bereiken wat het nodig heeft als een democratie en als een natie die zijn volk vertegenwoordigt.”


Zie: http://www.planet.nl/planet/show/id=677 ... /sc=cee5e9