Heringa veroordeeld wegens hulp bij zelfdoding

[Yours]

Dag Giovedico,

Wat heb je een heftige tijd achter de rug!
Die heeft, zoals je in je voorstelbericht schreef tot 100% arbeidsongeschiktheid geleid wegens zeer geringe fysieke en psychische belastbaarheid. Dat is niet mis en dat is zachtjes uitgedrukt!

Ik zou je de vraag willen stellen: Als je alles in retrospectief terugziet, zou je - met de kennis van nu - dan opnieuw hetzelfde handelen?

[Giovedico delle Fate]

Dag Giovedico,

Wat heb je een heftige tijd achter de rug!
Die heeft, zoals je in je voorstelbericht schreef tot 100% arbeidsongeschiktheid geleid wegens zeer geringe fysieke en psychische belastbaarheid. Dat is niet mis en dat is zachtjes uitgedrukt!

Ik zou je de vraag willen stellen: Als je alles in retrospectief terugziet, zou je - met de kennis van nu - dan opnieuw hetzelfde handelen?

Ook dag Yours,

Dit vind ik nou een heel interessante, maar ook heel erg gevaarlijke vraag in deze discussie. Ik denk echter dat het 'voor de goede zaak' belangrijk is dat ik hem zo eerlijk mogelijk beantwoord. In zekere zin kan ik de vraag ook opvatten als: "hoe groot is de kans op recidive?" Een vraag die ik van de rechters en het OM had verwacht, maar wonderlijk genoeg nooit heb gekregen. En die dus kennelijk ook niet heeft meegewogen in de strafmaat.

Ik heb van de hele geschiedenis ongelooflijk veel geleerd. Over mezelf, over relaties, over psychische stoornissen, over doodswensen, enzovoort. Om te beginnen zou ik daardoor nooit meer in een dergelijke relatie verstrikt raken. Ik zou wél, op zekere afstand en bijna tegen beter weten in, opnieuw en met evenveel overtuiging proberen de hulpverlening te mobiliseren. En met de ervaring en kennis over de materie die ik nu heb, zou dat heel misschien iets meer zoden aan de dijk zetten.

Grosso modo kan ik zeggen dat ik er in zekere zin nog altijd spijt van heb dat ik haar destijds niet heb kunnen verlossen uit haar lijden. Maar ik zou nooit meer 'hetzelfde handelen' (want dat is immers in mijn gezicht ontploft). Daarentegen heb ik mijn vrouw al in de eerste maand van onze relatie plechtig beloofd dat ik hoogstpersoonlijk de stekker er voor haar uit zal trekken als het zo ver is. En daar sta ik nog steeds voor. Al zou ik dan de rest van mijn leven in het gevang moeten doorbrengen. En zij zal dat ook voor mij doen.

(Overigens heeft deze geschiedenis niets te maken met mijn fysieke belastbaarheid, en maar zeer ten dele met mijn psychische belastbaarheid).

[Gershom]

Hopper schreef;

Blijft staan dat de kwestie van hulp bij zelfdoding wordt geregeld door de politiek. En daar sta ik volledig achter. In de politieke arena wordt met argumenten pro of contra gestreden. De uitkomst is de wetgeving, welke ik mede uit persoonlijke waarneming liberaal vind

Dat het in de politiek geregeld wordt is bekend. Dat ik daar niet achter sta vind zijn oorzaak in de volslagen onbetrouwbaarheid en bij vlagen volstrekte willekeur waarmee wetten tot stand komen, of juist weer worden afgeschaft.
In de jaren na de tweede wereldoorlog stonden confessionele partijen decennia lang in het centrum van de macht, en daarmee kwam de wetgeving mede tot stand. Ik herinner mij de tijd dat homoseksualiteit strafbaar was. in plaats van gevangenisstraf kon een homo voor de keuze gesteld worden zich te laten castreren. Men zou in dat geval kunnen zeggen:
"U bent er nog goed van af gekomen met slechts castratie?" Tegenwoordig worden feestelijk uitgedoste homo's in bootjes luide toegejuicht door de politie in de grachten van onze hoofdstad. De religie kan steeds minder voorschrijven hoe wij ons hebben te gedragen. Hoewel er niet zo lang geleden toch weer stemmen opgingen om de wet op de godslastering maar weer eens op te poetsen. Voornamelijk omdat de confessionele partijen mede dank zij de opkomst van de islam zich toch weer gesterkt voelen om hun lievelings-speelgoed te voorschijn te halen. Hoewel de islam nooit een vriend is geweest van het christendom vinden de bevindelijke gelovigen alles beter dan atheïsten aan het roer. Dan liever een pakt met de duivel...want een duivel moet je ook in geloven.

Zelfs nu met name het katholicisme moreel volledig bankroet is, zien zij nog steeds kans onevenredig grote invloed uit te oefenen op onze wetgeving. En is het weer een christelijke partij die een wip-positie heeft weten te bemachtigen in de regering. Daarmee kan druk worden uitgeoefend die geen recht doet aan de getalsmatige verhoudingen.
Behalve de zedelijkheidswetten zijn ook de z.g. ethische kwesties tot stand gekomen met het idee dat leven heilig is en van god gegeven, en dat mensen daar niet vrijwillig afstand van mogen doen. Dat is een vorm van theologische dwingelandij en die gedachte is net zo verouderd als veel andere wetgeving die nog steeds bestaat maar in veel gevallen een dode letter is geworden. Mede door deze overwegingen sta ik niet volledig achter alle wetgeving. Ik vind onze wetgeving in ethische zaken dan ook niet liberaal maar vaak nogal betuttelend.

[Hopper]

Gershom

Vraag je eens af waarom de confessionele partijen zo goed zijn in het uitoefenen van hun geringe macht? Ik tel twee christelijke partijen in dit kabinet en de derde doet nog een beetje mee vanuit de oppositie. Is dit vanwege hun overweldigende zetel aantal? Nee, dat was vanwege de verdeeldheid vanuit het seculiere kamp. Er is een initiatiefwet waardig levenseinde, maar dat zal wel sneven gezien de noodzaak van deelname van de christelijke partijen. Ik hecht aan het democratisch tot stand komen van wetgeving. Ik kan geen andere conclusie trekken dan dat seculiere partijen de kwestie in hoofdzaak niet belangrijk vinden. En daarnaast dat christelijke partijen behendiger zijn in het politieke spel.

Ik kan het de christenen c.q. de christelijke partijen niet kwalijk nemen dat zij hun opvattingen trachten te verwezenlijken. Vanuit democratisch oogpunt kan ik niet mijn eigen mening boven die van een ander stellen. Het moge duidelijk zijn dat ik mijn stem nog nooit op een van de christelijke partijen heb uitgebracht. Ik streef links-liberale waarden na. Maar ik stel tevens vast dat men bij de links-liberale partijen faalt op het punt van levenseinde. En dat gezien de situatie de huidige wetgeving zo slecht nog niet is.

[Storm]

@Gershom, ik ken je al een behoorlijk poosje en weet hoe belangrijk dit voor je is. Zelfbeschikking recht wanneer het leven voor jou niet leefbaar meer is. Je hebt nog geliefden waarvoor je er wilt zijn, je weet dat ik het zo goed begrijp. Als je die beslissing zou nemen en je was alleen dan zou ik dat onverdraaglijk vinden.. Nooit zou ik iemand alleen kunnen laten sterven, het gruwelijke beeld van 14 dagen waken bij mijn vader staat nog op mijn netvlies gebrand. Giovedico delle Fate jou ken ik nog niet goed maar ik besef dat er ondraaglijk lijden aan alles vooraf gegaan is.

Maar toch.....een wet is nodig voor diegene die verkeerd bezig zijn. Kinderen die hun ouders als last ervaren, partners die elkaar als last ervaren.... of een fikse erfenis die wacht.
Die groep die zit me dwars...die groep daar zijn wetten voor nodig en niet, ga allemaal maar jullie gang.

[Giovedico delle Fate]

Maar toch.....een wet is nodig voor diegene die verkeerd bezig zijn. Kinderen die hun ouders als last ervaren, partners die elkaar als last ervaren.... of een fikse erfenis die wacht.
Die groep die zit me dwars...die groep daar zijn wetten voor nodig en niet, ga allemaal maar jullie gang.

Ik snap wat je schrijft, Storm.
Wat mij dan weer uitermate dwars zit is dat die wetten gemaakt worden om de 'uitwassen' tegen te gaan (nog helemaal los van wie die wetten nou maakt en wat hun belangen zijn), en helaas níet om de goedwillenden een waardige uitweg te bieden.
Ik krijg het maar niet uit mijn kop dat – hoe liberaal Nederland volgens sommigen ook is – de ingeslepen calvinistische opvattingen (of de Joods-Christelijke traditie) een veel te grote rol spelen.
Bovendien is het volgens mij een utopie om te denken dat wetten ook maar een begin van waterdicht zijn. En je kunt zoveel wetten maken als je wilt, als je ze niet kunt handhaven zijn ze vooral complicerend i.p.v. oplossend.
De goeden moeten dus maar weer onder de kwaden lijden.

[Giovedico delle Fate]

Hopper, je schrijft o.a:

...Ik hecht aan het democratisch tot stand komen van wetgeving...
...Vanuit democratisch oogpunt kan ik niet mijn eigen mening boven die van een ander stellen.

Zeg je daarmee ook dat de regels omtrent hulp bij zelfdoding democratisch (zouden moeten) zijn?
M.a.w: als de meerderheid vindt dat hulp bij zelfdoding strafbaar moet zijn, vind jij dat dan ook...?
Let wel: mijn vraag staat er los van of jij je in zijn algemeenheid aan de wet wilt houden.

[Yours]

Dag Giovedico,

Je schreef:

Dit vind ik nou een heel interessante, maar ook heel erg gevaarlijke vraag in deze discussie. Ik denk echter dat het 'voor de goede zaak' belangrijk is dat ik hem zo eerlijk mogelijk beantwoord.Gelukkig hebben alleen de andere door jou genoemde factoren bij de rechter een rol gespeeld.
In zekere zin kan ik de vraag ook opvatten als: "hoe groot is de kans op recidive?" Een vraag die ik van de rechters en het OM had verwacht, maar wonderlijk genoeg nooit heb gekregen.

Het was niet mijn intentie om een ‘gevaarlijke’ vraag te stellen, maar puur en alleen om terug te kijken en te zien wat voor invloed je ervaringen op je hebben gehad en wat je er eventueel van geleerd zou kunnen hebben.

En die dus kennelijk ook niet heeft meegewogen in de strafmaat.

Gelukkig niet. En terecht. Je leven is al flink aan flarden.

Ik heb van de hele geschiedenis ongelooflijk veel geleerd. Over mezelf, over relaties, over psychische stoornissen, over doodswensen, enzovoort. Om te beginnen zou ik daardoor nooit meer in een dergelijke relatie verstrikt raken. Ik zou wél, op zekere afstand en bijna tegen beter weten in, opnieuw en met evenveel overtuiging proberen de hulpverlening te mobiliseren. En met de ervaring en kennis over de materie die ik nu heb, zou dat heel misschien iets meer zoden aan de dijk zetten.

Van onze ervaringen leren we inderdaad buitengewoon veel. Zo niet het meest van alles.
Het is verder (over het algemeen) mijn ervaring dat de hulpverlening, al zien ze maar de kleinste mogelijkheid om iemand te helpen, dat ook zullen doen. Maar als een patiënt niet wil, niet geholpen wil worden (ze wilde, schreef je, dan per se naar huis, naar jou) en/of medicijn-ontrouw is, wordt het moeilijk: die hulpverlening zegt het echt niet voor niets als iemand niet te helpen is.

Grosso modo kan ik zeggen dat ik er in zekere zin nog altijd spijt van heb dat ik haar destijds niet heb kunnen verlossen uit haar lijden. Maar ik zou nooit meer 'hetzelfde handelen' (want dat is immers in mijn gezicht ontploft).
Daarentegen heb ik mijn vrouw al in de eerste maand van onze relatie plechtig beloofd dat ik hoogstpersoonlijk de stekker er voor haar uit zal trekken als het zo ver is. En daar sta ik nog steeds voor. Al zou ik dan de rest van mijn leven in het gevang moeten doorbrengen. En zij zal dat ook voor mij doen.

Allereerst wil ik zeggen dat ik respect heb voor je trouw aan deze vrouw. En dat je zelfs nu nog bereid zou zijn om omwille van haar naar de gevangenis te gaan.
Maar weet je echt wel zeker dat zij dat ook voor jou zou doen? In de eerste plaats was het niet moeilijk een dergelijke belofte te doen, want het was totaal niet aan de orde. Daarnaast was deze vrouw zeer ernstig psychisch ziek, maar heeft naar jou toe totaal onacceptabel gedrag getoond nadat je er bij de laatste zelfmoordpoging bij jullie thuis (waar ze jou feitelijk medeplichtig aan maakte) voor zorgde dat ze bleef leven. Met dat gedrag, met het eerder vertoonde gedrag en met behulp van de nieuwe vriend/advocaat (die haar uiteindelijk ook niet heeft kunnen helpen/geholpen heeft) heeft ze je leven (nog meer!) kapot gemaakt.

We zijn als volwassenen verantwoordelijk voor ons eigen leven. Jij bent dat voor het jouwe en zij was dat voor het hare. En het was in feite toch een onmogelijke eis van haar dat jij behulpzaam zou moeten zijn bij het beëindigen van het leven van degene die jij lief hebt? Mag je, zoals zij heeft gedaan, vragen aan je geliefde om het verdere leven mogelijkerwijs in de gevangenis door te brengen? Persoonlijk vind ik dat hier een grens ligt.

Jij zit nu met een strafblad op basis van ‘eenvoudige mishandeling’ terwijl de enige die haar mishandeld heeft zijzelf is geweest.
Uiteindelijk denk ik dan ook dat alleen zij zichzelf uit haar lijden kon verlossen. En begrijp mij goed: ik betreur het werkelijk dat zij zelfmoord heeft gepleegd.

Tenslotte: ik ben blij dat je hier een goede plek hebt gevonden om van gedachten te wisselen.

[axxyanus]

Moraal van dit verhaal:
Er moet hoognodig een mogelijkheid komen voor mensen die echt niet meer willen, om op een waardige en ‘schone’ manier afscheid te nemen van het leven!

Ik weet niet of ik dat als de moraal van dit verhaal zou beschouwen.

Ik ben er mij van bewust dat er details in het verhaal ontbreken en dat ik mijn visie zal herzien naargelang die details opduiken maar op dit moment heb ik de volgende bedenkingen.

Nergens merk ik ook maar enig initiatief van deze dame om de officiële weg te volgen. Geen aanvraag tot euthanasie, geen invullen van een negatieve wilsverklaring. Dus laten we even aannemen dat er in de nabije toekomst de mogelijkheid zou komen voor mensen die echt niet meer willen, om op een waardige en ‘schone’ manier afscheid te nemen van het leven! Zou zij daar dan gebruik van maken? Het lijkt me heel goed mogelijk dat ook dan zij niet van de officiële weg gebruik zou willen maken hebben. Gezien haar gebrek aan initiatief is het zelfs mogelijk dat in haar geval die mogelijk er wel degelijk was.

Of de huidige regels voldoende zijn of moeten uitgebreid, dat laat ik even in het midden maar het gaat in elk geval om gevallen die met de nodige zorgvuldigheid behandeld moeten worden en waarbij dus toch een of andere officiële procedure bewandeld zal moeten worden. Als nergens uit blijkt dat een specifieke persoon bereid is om zo'n procedure te doorlopen, dan betwijfel ik dat de maatschappij een oplossing voor dergelijke mensen kan bieden.

[Giovedico delle Fate]

Het is verder (over het algemeen) mijn ervaring dat de hulpverlening, al zien ze maar de kleinste mogelijkheid om iemand te helpen, dat ook zullen doen. Maar als een patiënt niet wil, niet geholpen wil worden (ze wilde, schreef je, dan per se naar huis, naar jou) en/of medicijn-ontrouw is, wordt het moeilijk: die hulpverlening zegt het echt niet voor niets als iemand niet te helpen is.

Ik had vroeger, mede uit eigen ervaring, een diep vertrouwen in de hulpverlening. Maar het zijn ook maar mensen. In het beschreven geval was er inderdaad sprake van onwil van de patiënt. En pas toen de relatie een eind op weg was werd mij duidelijk dat zij al veel langer in de hulpverlening zat en dat ze al eerder suïcidepogingen had ondernomen. (Ik wist bij aanvang van de relatie alleen van de bi-polaire stoornis, die onder controle was met medicatie.) Ik weet en begrijp dat men een patiënt (zonder OTS, die ik overigens ook herhaaldelijk heb aangevraagd en niet gekregen) niet tegen zijn wil in vast kan houden.
Wat er in de hulpverlening echter wél mis ging, is dat ik herhaaldelijk gesprekken heb gevoerd, waarin ik o.m. heb aangegeven dat het geen houdbare zaak zou zijn wanneer men haar, zonder vooraf overleg met mij, zou ontslaan uit het ziekenhuis of van de PAAZ. Dat overleg werd mij steeds toegezegd, en tóch heeft die ruggespraak nooit plaats gevonden en stond ze elke keer weer onaangekondigd voor mijn neus.

We zijn als volwassenen verantwoordelijk voor ons eigen leven. Jij bent dat voor het jouwe en zij was dat voor het hare. En het was in feite toch een onmogelijke eis van haar dat jij behulpzaam zou moeten zijn bij het beëindigen van het leven van degene die jij lief hebt? Mag je, zoals zij heeft gedaan, vragen aan je geliefde om het verdere leven mogelijkerwijs in de gevangenis door te brengen? Persoonlijk vind ik dat hier een grens ligt.

Voor de volledigheid: zij heeft mij nooit letterlijk 'gevraagd' om haar te helpen sterven, laat staan dat ze dat van mij eiste. Ik heb zélf op enig (vervloekt) moment besloten dat haar lijden niet meer menswaardig was en heb toen voorgesteld haar bij te staan, waarvoor ze mij oneindig dankbaar was.
Maar toen er een ander vriendje om de hoek kwam kijken (die ze overigens op de PAAZ had leren kennen, waar hij verbleef omdat hij in een drugsgerelateerde psychose uit het raam was gesprongen) bleek haar dankbaarheid toch eindig en keerde ze zich tegen mij.

Ik heb haar overigens na haar 3e TS aangegeven dat wat mij betreft de relatie voorbij was, omdat ik het niet meer aan kon. Maar ik voelde me nog erg verantwoordelijk voor haar welzijn.

Wat de belofte aan mijn echtgenote betreft om er voor haar de stekker uit te trekken. Ik weet zeker dat ze dat niet zou willen als ik daardoor in het gevang zou belanden. En ik zou er ook 'wel iets op vinden' zodat dat risico geminimaliseerd zou worden.

Jij zit nu met een strafblad op basis van ‘eenvoudige mishandeling’ terwijl de enige die haar mishandeld heeft zijzelf is geweest.
Uiteindelijk denk ik dan ook dat alleen zij zichzelf uit haar lijden kon verlossen. En begrijp mij goed: ik betreur het werkelijk dat zij zelfmoord heeft gepleegd.

Haar eigen zus sprak over "haar onvermijdelijke suïcide". Ik betreur haar sterven niet, omdat ik weet dat ze niets liever wilde en dat ze ook nooit beter zou worden. Wat ik betreur is dat wij er niet in slagen om haar óf een vorm van hulp te bieden die haar leven draaglijk maakt, dan wel haar zonder al te veel omwegen een waardige uitweg te bieden.

Tenslotte: ik ben blij dat je hier een goede plek hebt gevonden om van gedachten te wisselen.

Ik ook!

[Hopper]

Zeg je daarmee ook dat de regels omtrent hulp bij zelfdoding democratisch (zouden moeten) zijn?
M.a.w: als de meerderheid vindt dat hulp bij zelfdoding strafbaar moet zijn, vind jij dat dan ook...?
Let wel: mijn vraag staat er los van of jij je in zijn algemeenheid aan de wet wilt houden.

De regels omtrent hulp bij zelfdoding dient op democratische wijze tot stand te komen. Dat houdt tevens in dat als men democratisch besluit, dat hulp bij zelfdoding strafbaar is, dat daar ook vervolging op dient te worden ingesteld.

Dat betekent dus niet dat ik dat dan ook vind. Er is een onderscheid tussen mijn privé opvatting en de opvatting van de Nederlandse staat.
En dat staat inderdaad los van het feit of ik in zijn algemeenheid mij aan de wet wil houden.

[Giovedico delle Fate]

Ik ben er mij van bewust dat er details in het verhaal ontbreken en dat ik mijn visie zal herzien naargelang die details opduiken maar op dit moment heb ik de volgende bedenkingen.

Nergens merk ik ook maar enig initiatief van deze dame om de officiële weg te volgen. Geen aanvraag tot euthanasie, geen invullen van een negatieve wilsverklaring. Dus laten we even aannemen dat er in de nabije toekomst de mogelijkheid zou komen voor mensen die echt niet meer willen, om op een waardige en ‘schone’ manier afscheid te nemen van het leven! Zou zij daar dan gebruik van maken? Het lijkt me heel goed mogelijk dat ook dan zij niet van de officiële weg gebruik zou willen maken hebben. Gezien haar gebrek aan initiatief is het zelfs mogelijk dat in haar geval die mogelijk er wel degelijk was.

Uiteraard zit mijn verhaal vol gaten, wat dan ook de reden is dat ik graag aanvullende vragen wil beantwoorden.

Om te beginnen speelde het geheel zich bijna 13 jaar geleden af. Er waren toen minder mogelijkheden.
Desondanks heeft zij wel degelijk allerhande officiële initiatieven ontplooid om te kunnen/mogen sterven. En ook al vóórdat ze mij leerde kennen (al wist ik dat toen niet), alsmede erna.

Haar psychiater was een groot tegenstander van euthanasie, dus die weg lukte niet. Ze heeft ook een negatieve wilsverklaring ingevuld, en tevens droeg ze bij haar zelfmoordpogingen een T-shirt waarop duidelijk te lezen was dat ze niet gereanimeerd wilde worden.
Maar helaas kan niet iedereen voor elkaar krijgen wat hij/zij écht wil. Er is ook nogal wat moed voor nodig om een TS zodanig uit te voeren dat resultaat verzekerd is. Ik gaf eerder al aan dat ík in 3 van de 4 gevallen degene ben geweest die haar poging heeft doen mislukken. Had ik dat niet gedaan, dan waren ze zeker geslaagd. Haar 2e poging had minder kans van slagen, al heb ik ook toen 112 moeten bellen.

Zij zou in mijn ogen zéker gebruikmaken van een officieel toegestane uitweg. Daar twijfel ik geen moment aan. En juist al deze ervaringen maken dat ik zo'n groot voorstander ben van een wettelijke regeling voor gevallen zoals zij.

[Giovedico delle Fate]

Zeg je daarmee ook dat de regels omtrent hulp bij zelfdoding democratisch (zouden moeten) zijn?
M.a.w: als de meerderheid vindt dat hulp bij zelfdoding strafbaar moet zijn, vind jij dat dan ook...?
Let wel: mijn vraag staat er los van of jij je in zijn algemeenheid aan de wet wilt houden.

De regels omtrent hulp bij zelfdoding dient op democratische wijze tot stand te komen. Dat houdt tevens in dat als men democratisch besluit, dat hulp bij zelfdoding strafbaar is, dat daar ook vervolging op dient te worden ingesteld.

Dat betekent dus niet dat ik dat dan ook vind. Er is een onderscheid tussen mijn privé opvatting en de opvatting van de Nederlandse staat.
En dat staat inderdaad los van het feit of ik in zijn algemeenheid mij aan de wet wil houden.

OK, helder.

Ik heb het niet zo op (de Nederlandse vorm van) democratie, waarin een partijenstelsel de dienst uit maakt.
Ik zie té vaak hoe mijns inziens ondoordachte sentimenten leiden tot een collectieve waanzin waar ik me niet graag aan wil onderwerpen.
Maar ik weet ook niet 1-2-3 hoe het dan beter kan.

[Hopper]

OK, helder.

Ik heb het niet zo op (de Nederlandse vorm van) democratie, waarin een partijenstelsel de dienst uit maakt.
Ik zie té vaak hoe mijns inziens ondoordachte sentimenten leiden tot een collectieve waanzin waar ik me niet graag aan wil onderwerpen.
Maar ik weet ook niet 1-2-3 hoe het dan beter kan.

Mijn opinie over zaken is altijd wordend, nooit in beton gegoten. Partijen zijn vehikels welken het debat aan gaan en/of aan sturen om op deze wijze tot wetgeving te komen. Het staat een ieder van ons vrij om zich aan te sluiten bij een partij of om er een op te richten. Uiteindelijk is het een wijze om tot besluitvorming te komen.

Het onderwerp (hulp bij zelfdoding) staat daarbij niet hoog op de agenda. De boventoon wordt gegenereerd door mensen met denkbeeldige vijanden zoals islamisering of Brussel. In de schaduw hiervan krijgen dit soort onderwerpen geen of minder aandacht. Het zij zo.

[Gershom]

Hopper schreef

Mijn opinie over zaken is altijd wordend, nooit in beton gegoten. Partijen zijn vehikels welken het debat aan gaan en/of aan sturen om op deze wijze tot wetgeving te komen. Het staat een ieder van ons vrij om zich aan te sluiten bij een partij of om er een op te richten. Uiteindelijk is het een wijze om tot besluitvorming te komen.

Een deel van het probleem is dat onze democratie zo ver is doorgeschoten dat het geheel onregeerbaar dreigt te worden.
Maar ook omdat er veel partijtjes bijkomen die geen wezenlijke bijdrage leveren aan totstandkoming van deugdelijke wetgeving. Je krijgt een stembiljet ter grootte van een tweepersoons beddensprei, wat uiteindelijk resulteert in een onvoorstelbare versnippering van krachten. Partijen met zeer beperkte of zelfs helemaal geen programma's. kleine partijtjes met een of twee zetels, waarin men onderling ruzie krijgt en men zich afsplitst zodat je helemaal niets meer van het oorspronkelijke idee terug vindt. Alleen lijst zus en zo...Populistische partijen die alleen maar iets minder willen van het een of het ander.
Partijen voor ouderen, alsof dat geen gewone kiezers zijn maar een soort buitencategorie met deelbelangen! Een partij uitsluitend voor dieren....Alsof de politieke partijen geen zorgplicht hebben voor dieren.
Een flinke kiesdrempel zou geen kwaad kunnen.
Jij geeft aan dat je graag binnen de wet blijft functioneren. Bedenk daarbij dat er ook slechte wetgeving bestaat die alleen maar veranderd kan worden door die wet te overtreden. Ik had de Homo emancipatie al vermeld. Maar de schrijver Gerard van het Reeve overtrad heel bewust de wet op de godslastering.
Minister van Justitie Van Agt (CDA) was fel tegenstander van de legalisering van abortus. De vrouwenbeweging wist met een bezetting in 1976 een dreigende sluiting van de abortuskliniek ‘Bloemenhovekliniek’ door minister Van Agt te voorkomen. Het is mede aan de van de Vrouwenbeweging (De Dolle Mina's) te danken dat abortus een aanvaarde plaats in de samenleving heeft gekregen. Ook zij hielden zich niet aan bestaande wetgeving .

Het onderwerp (hulp bij zelfdoding) staat daarbij niet hoog op de agenda. De boventoon wordt gegenereerd door mensen met denkbeeldige vijanden zoals islamisering of Brussel. In de schaduw hiervan krijgen dit soort onderwerpen geen of minder aandacht. Het zij zo.

Gelukkig zijn er mensen die niet redeneren van "het zij zo" Politiek is log en doorgaans weinig bereid met de tijd mee te gaan. Zij komen niet snel uit eigen beweging tot herziening van wetten en worden doorgaans door het publiek gedwongen actie te ondernemen omdat zij die wetten in toenemende mate gaan overtreden. Ook de donorwet is gewijzigd omdat de druk van onderop te groot werd.
En als iets niet hoog op de agenda staat is het een kwestie actievoeren en wetten overtreden totdat het de nodige prioriteit krijgt