De familieopstellingen van Bert Hellinger

Kritische maatschappij gerichte hersenspinselen...:)

Moderator: Moderators

Plaats reactie
Herman
Forum fan
Berichten: 330
Lid geworden op: 26 sep 2005 15:20

De familieopstellingen van Bert Hellinger

Bericht door Herman » 18 okt 2006 09:05

Ik heb het gewaagd om een topic te openen over Bert Hellingers familieopstellingen. In Nederland maakt deze uit Duitsland overgewaaide therapievorm steeds meer furore. Daarnaast zijn er inmiddels veel boeken en video’s over deze familieopstellingen in omloop.

Zo’n opstelling functioneert ongeveer als volgt: je zit met een ernstig probleem in de familie-, relatie- of werksfeer dat je al jaren achtervolgt, via een reguliere therapie niet meer op te lossen is en als een molensteen om je nek hangt. Volgens Hellinger zou je er binnen een zogeheten (familie)opstelling van ca. 30 minuten of korter helemaal van af zijn. Na een kort voorgesprek met de werkelijke cliënten verzoekt de Hellinger-opsteller/therapeut, ten overstaan van een grote zaal (Duitsland) of een kleiner zaaltje (Nederland), aan vrijwilligers uit het publiek om zich als representant te melden. Zij moeten ipv. de hulpvragende cliënt of zijn naaste omgeving fungeren om in een soort rollenspel het probleem op het toneel te vertegenwoordigen. Bijv.: de een staat voor een woedende vader, de ander voor een verongelijkte moeder, de derde voor een misbruikte dochter, etc. Ook overledenen en zelfs huisdieren kunnen opgesteld worden. Binnen een mum van tijd zou een zg. 'wetend veld' waarneembaar worden waarin alle problemen zich weerspiegelen en opgelost worden. De werkelijke cliënten zouden dit als gelouterd ervaren. Hellinger beweert dat dit ‘wetend veld’ overeenkomsten vertoont met de morfogenitische velden van de Britse wetenschapper Rupert Sheldrake, die in new age kringen nogal wat aanhang heeft. Verdere uitleg wordt niet gegeven en therapeutische nazorg bestaat bij H. helemaal niet.

Hellingers therapievorm is omstreden om verschillende redenen. Hijzelf is nogal conformistisch, patriarchaal en autoritair ingesteld en gelooft bijv. in onvoorwaardelijke loyaliteit van kinderen t.o.v. hun ouders en de man die als hoofd van het gezin altijd boven zijn echtgenote staat. In Duitsland viel tijdens een H.-therapie al een dode en een aantal deelnemers aan familieopstellingen raakten psychotisch en kwamen alsnog bij de reguliere therapie terecht. Reguliere psychotherapeuten, die ook wel eens van het rollenspel gebruik maken, menen dat H.’s variant humbug is, de familieopstellers alle vakkundige kwalificaties missen en dat je sowieso een jarenlang aanhoudend trauma niet kunt oplossen dmv. een toneelstukje van hooguit een half uur. Ook beweren zij dat H. zijn therapievorm heeft afgekeken bij de Amerikaanse gezinstherapeute Virginia Satyr, die echter veel subtieler omging met haar cliënten.
Daarnaast maakt Hellinger gebruik van een uiterst merkwaardige vorm van incest-therapie. De (representant van de) misbruikte dochter moet zich en plein public plechtig bedanken bij (de representant van) haar vader voor wat hij vroeger met haar deed. Die had destijds immers weinig keus, aldus H., omdat zijn echtgenote hem vroeger wel eens seksuele avances weigerde en daarom nam hij zijn toevlucht tot zijn dochter. H. beweert zelfs dat het kind er lustgevoelens van heeft ondervonden.

Hellinger is ook om andere redenen omstreden. Verzet tegen machthebbers van een dictatuur bijvoorbeeld wijst hij af. Verzetshelden zouden geen standbeelden en herdenkingen verdienen want ze hadden eigenlijk geen binding met hun volk. Je moet juist met de stroom meegaan en je als slachtoffer van deze onderdrukkers met hen verzoenen, want zij handelen vanuit een hogere en occulte macht waarbij je je moet neerleggen, aldus H.

Ook Adolf Hitler werd volgens H. gedreven door een hogere macht. In een van zijn laatste boeken (‘Gottesgedanken’) schrijft hij zelfs een lyrische ode aan de Führer. In die tijd bewoonde hij tijdelijk de Kleine Reichskanzlei, de vroegere villa en werkterrein van Hitler in Berchtesgaden. Het is duidelijk dat H. wil provoceren. In Duitstalige landen is sinds 2 jaar geleden een storm van kritiek losgebarsten en meer dan 150 gevestigde therapeuten, die ook met de H.-variant werkten, hebben toen alle samenwerking opgezegd. In Nederland gaat het er wat rustiger aan toe; ons land telt ongeveer 150-200 Hellinger-therapeuten, veelal gevestigd bij new ageachtige instellingen. Er bestaat een stichting die met deze therapieën werkt t.b.v. getraumatiseerde familieleden en nabestaanden van NSB-ers.

Ondanks alle kritieken heeft Hellinger inmiddels wereldfaam bereikt.

Enkele websites:
www.hellinger.com (Hellingers hoofdkantoor, Duits- en Engelstalig)
www.hellingerinstituut.nl (Nederlandse site)
www.xs4all.nl/~afa/alert/1_9/hellinger.html (kritisch artikel van mijzelf)
Wenn die Löwen reden könnten hätten sie uns nichts zu sagen - Wittgenstein

Gebruikersavatar
cymric
Bevlogen
Berichten: 1730
Lid geworden op: 21 dec 2005 22:40

Bericht door cymric » 18 okt 2006 10:02

Controversiële idioten trekken klandizie aan als stront vliegen. Je kunt 't niet tegenhouden. Mensen willen worden belazerd.
I think, and ever shall think, that it cannot be wrong to defend one's opinions with arguments, founded upon reason, without employing force or authority. ---Niccolò Machiavelli

Herman
Forum fan
Berichten: 330
Lid geworden op: 26 sep 2005 15:20

Bericht door Herman » 18 okt 2006 10:48

Trouw schreef in het verleden 2 kritische artikelen over deze therapievorm. Daarna werd de redactie overspoeld met boze brieven en mails van Hellinger-volgelingen.
Wenn die Löwen reden könnten hätten sie uns nichts zu sagen - Wittgenstein

Gebruikersavatar
Kitty
Ontoombaar
Berichten: 11282
Lid geworden op: 23 aug 2006 17:31

Bericht door Kitty » 18 okt 2006 13:17

Hier een artikel zoals het verscheen in Trouw destijds.

Trouw, 15 maart 2005

Therapeut Hellinger blijft flirten met Hitler ; Familieopstellingen

DOOR KOERT VAN DER VELDE

Hij heeft speciaal een hekel aan mensen die zich verzetten
tegen het nazi-regime

De populaire Duitse new age-therapeut Bert Hellinger (79) heeft
ook in Nederland duizenden fans. Maar Hellinger (van
'familieopstellingen') verhult zijn nazi-sympathieen steeds minder.
In Duitsland lijkt Hellingers verval begonnen.

Slachtoffers zijn geen haar beter dan daders, vindt new-
agetherapeut Bert Hellinger, hier rechts voorsorterend. Hij is
populair door zijn 'familieopstellingen'.

Bert Hellinger wilde een tijdelijk therapiecentrum beginnen in
Hitlers voormalige Reichskanzlei in het Oostenrijkse
Berchtesgaden, in de buurt van zijn buitenverblijf op de
Obersalzberg. Geschrokken door de storm van kritiek heeft
hij de huur ervan weer opgezegd.

In zijn onlangs verschenen boek 'Gottesgedanken' richt Hellinger
zich rechtstreeks tot Adolf Hitler. "Velen noemen je een onmens,
alsof er ooit iemand is geweest die men zo noemen mag. Wanneer
ik jou waardeer, dan waardeer ik ook mijzelf. Wanneer ik jou
verafschuw, dan verafschuw ik ook mezelf. Mag ik je dan
liefhebben? Moet ik je misschien liefhebben omdat ik anders ook
mezelf niet liefhebben kan? Als ik beken dat jij een mens was net
zoals ik, dan zie ik iets dat zowel jouw als mijn oorzaak is - en ons
einde."

Deze uitspraak past in Hellingers populaire methode van
'familieopstellingen', waarbij je naast families ook bedrijven, landen
of volken kunt opstellen. In een therapiesessie worden deelnemers
opgesteld die bijvoorbeeld familieleden spelen van degene die een
probleem heeft. In dit kortdurende 'spel' wordt het probleem dat
iemand heeft met de opgestelde geanalyseerd en symbolisch
opgelost.

Hellinger houdt er opvallende ideeen op na over wat recht is en
wat krom. Zijn sympathie ligt doorgaans bij de dader. De
slachtoffers zouden geen haar beter zijn dan degenen die hun wat
hebben aangedaan.

Sterker nog, het slachtoffer staat de goede orde in de weg. Zo is
de vader het hoofd van het gezin, en die is aan niemand
verantwoording schuldig. De ondergeschikte dient zich weer te
schikken onder het gezag van degene die erboven staat. Dader en
slachtoffer worden verzoend door het slachtoffer tijdens
de therapie voor degene die dader speelt te laten buigen en
vergiffenis te laten vragen. Misbruikte dochter aan incestvader,
kampslachtoffer aan nazi-beul. Dit alles omdat allen onderdeel
zouden zijn van een groter geheel, waarin goede en
kwade invloeden op een hoger niveau met elkaar samenwerken.
Het individu heeft zich daarin te schikken.

Hellinger heeft speciaal een hekel aan degenen die zich tegen
het Hitler-regime hebben verzet. "Die mensen dachten dat ze aan
de geschiedenis een andere draai konden geven", zegt hij. En "dat
kan gewoon niet".

Hellinger begrijpt wel waarom slachtoffers zoveel compassie
krijgen. "Men wil zich identificeren met het vermeende lot van
slachtoffers om zich dan beter en verhevener te voelen, zonder een
eigen lijdensweg te ervaren."

Hellinger heeft over veel slachtoffers wel wat aardigs te zeggen.
Zo hebben Joden in hun houding jegens de Palestijnen de energie
overgenomen van de nazi's die hen vroeger vervolgden.

Met dictators als Pinochet heeft hij mededogen. "Je mag van
hen die zo'n staatsgreep op hun geweten hebben geen
schuldbekentenissen verwachten." Het tijdschrift Alert
presenteerde onlangs een ruime opsomming van prikkelende
uitspraken van Hellinger.

Vanwege alle publiciteit die Hellingers opmerkingen in Duitsland
genereerde is daar inmiddels onder Hellinger-therapeuten beroering
ontstaan. Zo schreef de vooraanstaande therapeut Arist von
Schlippe in een open brief dat hij in het bijzonder was gevallen over
Hellingers recente ode aan Hitler en diens uitspraak
dat de Joden pas vrede zullen hebben met hun Arabische
buurlanden en met zichzelf als ook de laatste Jood een
dodengebed voor Hitler heeft uitgesproken. Vorig jaar nam Von
Schlippe het initiatief tot een open brief, ondertekend door
meer dan 150 Hellinger-therapeuten die zich van Hellingers
gepeperde uitspraken distantieren.

In Nederland is in new-agekringen van kritiek op Hellinger
nauwelijks sprake. New-agejournalist en VolZinredacteur Lisette
Thooft zag "een wijze, oude, diep religieuze man die in enorme
liefde voor mensen door de pantsers van de gekwetste
persoonlijkheid heen kan kijken". Dat schreef ze als reactie op een
kritisch artikel in Trouw twee jaar geleden. Hellinger-therapeut Jaap
Hollander uit Nijmegen vond het toen "juist verfrissend om iemand
van de vorige generatie ideeen te horen verkondigen zonder zich
iets aan te trekken van overdreven regels over wat politiek correct is
en wat niet".

Het tijdschrift Religie & mystiek schreef onlangs bewonderend
dat Hellinger ervan geniet de bestaande orde te provoceren en op
stang te jagen. Het blad Onkruid benadrukt het verschil tussen
Hellingers inspirerende therapie en de 'regelmatig onbetamelijke'
persoon van Hellinger. 'Hoe groter de geest, hoe groter het beest',
zegt hoofdredacteur Yoeke Nagel. In het volgende nummer van
het tijdschrift Alert zegt Nagel dat voor Onkruid de maat met de
persoon Hellinger pas vol is als hij betrapt wordt op het brengen van
de Hitlergroet. "Maar dat maakt zijn werkwijze niet minder
waardevol."
--------------------------------------

Dit is twee jaar geleden. Wat is er inmiddels ondernomen tegen deze figuur? En hoe is het mogelijk dat iemand met zo'n instelling navolgbaar is voor therapeuten? Hoeveel Hellinger therapeuten zijn er op dit moment nog?
Alle gebondenheid kan vrijheid heten, zolang de mens de banden niet voelt knellen. (naar Erasmus)

Il n’y a que les imbéciles qui ne changent jamais d’avis ... (Jacques Brel)

En de mens schiep God en dacht dat dat goed was.

Herman
Forum fan
Berichten: 330
Lid geworden op: 26 sep 2005 15:20

Bericht door Herman » 18 okt 2006 14:23

Hallo Kitty,

In Duitsland was er veel verzet van therapeutische, maatschappelijke en zelfs kerkelijke organisaties en verscheen veel kritische literatuur. Het beste boek dat ik op dit gebied kan aanbevelen is 'Familienstellen-Therapie oder Okkultismus' van Werner Haas, waarin volledig met H.'s therapievorm wordt afgerekend. Niet in het Nederlands vertaald.

In Nederland is er nauwelijks kritiek en worden aan de lopende band vertalingen uitgebracht van H.'s boeken en interviews of boeken die met zijn denkbeelden sympathiseren. Een kentering is alleen in Duitsland gaande, in andere landen vooralsnog niet. Vorig jaar ontving ik van een enkele Amerikanen die vaak representant waren geweest bij Am. familieopstellingen n.a.v. mijn artikel in het Engels een bericht dat zij het voor gezien hielden.

In Duitsland wordt het aantal officiele H.-therapeuten (opgeleid in een H.-instituut) geschat op meer dan 2.000, daarnaast zijn er ook officieuze. In Nederland zijn er 150-200 H.-therapeuten, maar ik heb de indruk dat dit aantal aan het stijgen is.

Stichting Herkenning gebruikt onder meer deze therapievorm voor nabestaanden en familieleden van NSB-ers. Op zich doet deze stichting misschien goed werk, maar bij een H. opstelling gaat het dan ongeveer als volgt: de getraumatiseerde moet zich via een rollenspel verzoenen met de dader, bijv. zijn grootvader die NSB-er was en hem ook posthuum vergeven voor het verraden van verborgen joden. Dat was immers een beruchte activiteit van NSB-ers. Volgens Hellingers denkbeelden werd hij gedreven door een hogere macht waartegen je niet in verzet moet komen. Op mijn herhaaldelijke vraag bij deze stichting wat men vond van de vele kritiek vanuit Duitsland, werd mij geantwoord daaraan geen boodschap te hebben.
Wenn die Löwen reden könnten hätten sie uns nichts zu sagen - Wittgenstein

Gebruikersavatar
Kitty
Ontoombaar
Berichten: 11282
Lid geworden op: 23 aug 2006 17:31

Bericht door Kitty » 18 okt 2006 14:47

Toch als ik daarover nadenk, niet met de vreemde uitspraken van H., maar met het punt vergeving, dan kan ik me ergens wel voorstellen dat dit therapeutisch kan werken. Het idee dat je opa slecht en fout was, wat dan wordt vervangen met het idee dat hij ook maar een instrument in een groter geheel was, dus zelf daarom geen directe schuld trof, kan ik best iets. Meer met het traumatische idee dat een familielid dat toch redelijk dichtbij is zoiets naars heeft gedaan uit pure boosaardigheid. Bij therapie gaat het namelijk vooral om de uitwerking en de heilzame werking op de patient en niet zozeer om wat de echte drijfveer van opa was. Dus een manier vinden om het een plek te kunnen geven die acceptabel is, los van de misdaden van opa. Het gaat bij therapie namelijk niet om om opa te veroordelen maar om de patient van een trauma te verlossen.

Ik vraag me ook af of hedendaagse therapeuten niet juist deze methode gebruiken vanwege het vergevingselement waar een gunstige therapeutische werking in kan zitten. En zich minder conformeren met de directe fascistisch getinte uitspraken van de bedenker van deze therapie. Ik bedoel, gieten ze het niet in een andere vorm en halen ze er niet dan juist dat uit wat therapeutische waarde heeft. Ik heb namelijk begrepen dat er familietherapeuten zijn, gebasseerd op de ideeen van H. maar toch absoluut niet achter bepaalde uitlatingen van hem staan.
Alle gebondenheid kan vrijheid heten, zolang de mens de banden niet voelt knellen. (naar Erasmus)

Il n’y a que les imbéciles qui ne changent jamais d’avis ... (Jacques Brel)

En de mens schiep God en dacht dat dat goed was.

Herman
Forum fan
Berichten: 330
Lid geworden op: 26 sep 2005 15:20

Bericht door Herman » 18 okt 2006 15:11

In denk dat vergevingsgezindheid naar familieleden toe binnen een therapievorm ook op zijn plaats is. Wat betreft NSB-ers waren er eigenlijk 2 categorieën: de onnozelen die zich door valse voorwendselen lieten leiden (voor hen is deze vergevingsgezindheid op zijn plaats), maar er was ook een andere veel kwadere categorie die van begin af aan bewust sympathiseerde met de verdorven ideeën van de nazi's. Is dezelfde vergevingsgezindheid voor deze categorie ook gerechtvaardigd?

Hellinger geeft zijn therapeuten een grote vorm van vrijheid. Maar in tegenstelling tot Nederland moet in Duitsland alles 'gründlich' en perfect, dus werd er bij de therapieën meestal gewerkt volgens de letter. Neem daarnaast het zwaar beladen Duitse oorlogsverleden dat nog steeds niet goed is verwerkt en dan kun je je voorstellen dat er op een zeker moment een storm opstak.
Wenn die Löwen reden könnten hätten sie uns nichts zu sagen - Wittgenstein

Gebruikersavatar
Kitty
Ontoombaar
Berichten: 11282
Lid geworden op: 23 aug 2006 17:31

Bericht door Kitty » 18 okt 2006 15:40

Kan ik me goed voorstellen als je de ideeen en de uitspraken van H. in ogenschouw nam die dus achter zijn verhaal stond. Zeker heel fout.

Wat ik meer bedoel is, dat het therapeutisch er niet zoveel toe doet of het vergeven van de ´misdadiger` toevallig je opa gerechtvaardigd is, maar of het voor jou therapeutisch kan werken om er zo tegenaan te kijken. Nu kun je je inderdaad afvragen of je iemand van zijn trauma af moet helpen door middel van `valse voorwendselen´ want dat gebeurt hier wel natuurlijk. En je geeft iemand op die manier een verstoort en verkeerd beeld mee van de werkelijkheid. Het foute aan deze man was dat het voor hem kennelijk geen valse voorwendselen waren maar dat hij achter zijn verhaal stond en zelf dus gewoon zo dacht. Dat maakt zijn therapie in de grond dus een heel foute.

Maar ik vraag me dus nog steeds af of huidige beoefenaars van zijn therapie ook daadwerkelijk achter dit gedachtegoed staan, of puur eruit hebben gehaald waar ze iets mee kunnen op therapeutisch gebied, dus in aangepaste heilzame vorm. Zonder iemand op te zadelen met verwerpelijke ideeen. Een grondlegger van een verwerpelijk gedachtegoed kan namelijk op enkele punten gevolgd worden terwijl de kwalijke punten verworpen kunnen worden.

In Duitsland werken ze volgens de letter zeg je, dus nemen het totale pakket over, verwerpelijk dus. Hoe is dit gesteld met de therapeuten die deze methode gebruiken in Nederland?
Alle gebondenheid kan vrijheid heten, zolang de mens de banden niet voelt knellen. (naar Erasmus)

Il n’y a que les imbéciles qui ne changent jamais d’avis ... (Jacques Brel)

En de mens schiep God en dacht dat dat goed was.

Herman
Forum fan
Berichten: 330
Lid geworden op: 26 sep 2005 15:20

Bericht door Herman » 18 okt 2006 16:24

Om jouw vraag te beantwoorden, uit de vaak verontwaardigde reacties die ik van Nederlandse H.-therapeuten ontving, kreeg ik de indruk dat de scherpe kantjes van deze therapie v.w.b. Nederland er af zijn gehaald. Meestal vond men de Duitse situatie op zichzelf staan wegens het beladen oorlogsverleden aldaar.

Of in Nederland ook gewerkt wordt met de beruchte incesttherapie is mij niet bekend. Een belangenbehartiger van incestslachtoffers berichtte mij eens zeer gechoqueerd te zijn over Hellingers aanpak.

Wat betreft dictaturen beperkt H. zich niet alleen tot Hitler. Zo vond hij het verzet van slachtoffers uit de era van de Chileense dictator Pinochet ook maar onzin. Pinochet was gedreven- en daar heb je het weer- door een hogere macht. H. beperkt zich tot dat soort vaststellingen zonder die occulte macht nader te specificeren. Je komt er niet achter of hij wellicht God bedoelt. H. was vroeger erg religieus, tot medio jaren '70 was hij heel lang broeder bij een katholieke orde en onderhoudt daarmee nog steeds goede contacten.
Wenn die Löwen reden könnten hätten sie uns nichts zu sagen - Wittgenstein

Gebruikersavatar
Kitty
Ontoombaar
Berichten: 11282
Lid geworden op: 23 aug 2006 17:31

Bericht door Kitty » 18 okt 2006 16:28

Toch vreemd voor een diep religieuze om alles toe te schrijven aan een hogere macht zelfs het kwaad. Hij lijkt het kwaad ook nog eens te verheerlijken in sommige gevallen. Hij gaat dus niet uit van eigen wil maar gooit het op gestuurd worden door en dus zelf vrijuit gaan. Leeft de man trouwens nog?
Alle gebondenheid kan vrijheid heten, zolang de mens de banden niet voelt knellen. (naar Erasmus)

Il n’y a que les imbéciles qui ne changent jamais d’avis ... (Jacques Brel)

En de mens schiep God en dacht dat dat goed was.

Herman
Forum fan
Berichten: 330
Lid geworden op: 26 sep 2005 15:20

Bericht door Herman » 18 okt 2006 16:41

Jazeker, hij is nu 81.

Korte biografie:

http://hellinger.com/deutsch/virtuelles ... phie.shtml
Wenn die Löwen reden könnten hätten sie uns nichts zu sagen - Wittgenstein

Gebruikersavatar
doctorwho
Ontoombaar
Berichten: 10443
Lid geworden op: 19 mei 2005 12:53
Locatie: tardis

Bericht door doctorwho » 18 okt 2006 17:33

Wie atheïsme een geloof noemt kan tot niets bekeerd worden
The person who calls atheism a religion can be converted to nothing

Herman
Forum fan
Berichten: 330
Lid geworden op: 26 sep 2005 15:20

Bericht door Herman » 19 okt 2006 08:20

Vervolg van dit artikel: http://www.xs4all.nl/~afa/alert/2_9/hellinger3.html.

De daarin genoemde ex-Hellingertherapeut Matthias Vargas von Kibèd, die eerder langs officiele weg zijn samenwerking met Hellinger volledig had opgezegd, figureert nu opnieuw als gastdocent bij een workshop 'structuuropstellingen' van het Nederlandse Bert Hellinger Instituut (bron: www.stamadvies.nl).
Wenn die Löwen reden könnten hätten sie uns nichts zu sagen - Wittgenstein

Gebruikersavatar
windsurfer
Diehard
Berichten: 1408
Lid geworden op: 06 jun 2006 09:27

Bericht door windsurfer » 20 okt 2006 13:13

Het lijkt me goed om op te merken dat het principe van de 'opstelling' op zichzelf een prima techniek is, die binnen een psychotherapie (systeemtheorie) gebruikt kan worden.

Het gaat dan echter niet over de met esoterische saus overgoten variant die Hellinger introduceerde (familieopstelling naar Hellinger) maar gewoon over een down-to-earth techniek om inzicht te krijgen in oude relatiepatronen en om die opnieuw te valideren.
"keeping an open mind is a virtue, but not so open that your brains fall out"

Herman
Forum fan
Berichten: 330
Lid geworden op: 26 sep 2005 15:20

Bericht door Herman » 20 okt 2006 14:08

Precies, er is niets mis met psychotherapeutische opstellingen zonder die bedenkelijke esoterische inslag.
Wenn die Löwen reden könnten hätten sie uns nichts zu sagen - Wittgenstein

Plaats reactie