Eind 2004, twee jaar na de invoering van marktwerking in de arbeidsbemiddeling, constateerde de SP dat de reïntegratie “een schandalige miskleun was in de orde van grootte van de Betuwelijn”. In 2008, van 1 februari tot 18 maart, hebben wij de deelnemers opnieuw naar hun ervaringen gevraagd via het meldpunt op: http://www.sp.nl/enquetes/reintegratie/" onclick="window.open(this.href);return false; In hoofdstuk 2 komen zij uitgebreid aan het woord.
De bevindingen
Het blijkt nog steeds een puinhoop. Van de ruim 200 meldingen die wij van 1 februari tot 18 maart
binnenkregen, waren er slechts vier positief. Maar ook bij deze vier was er geen sprake van het vinden
van werk: de deelnemers waren tevreden over de bejegening door het betreffende reïntegratiebedrijf.
Veruit de meeste meldingen hadden betrekking op de slechte kwaliteit van de reïntegratietrajecten. Veel
mensen geven aan door eigen inspanning aan werk te zijn gekomen en dat het reïntegratietraject daarbij
niet heeft geholpen of zelfs heeft tegengewerkt! Een vaak gemelde klacht is het snel wisselen van de
begeleiders en het niet aansluiten van de standaard-cursussen op de achtergronden en behoeften van
de cliënten.
Positieve uitzonderingen
Kleinschalige bedrijven, gericht op speciale doelgroepen, en organisaties die reeds voor de introductie van
de marktwerking gespecialiseerd waren in sociale activering en arbeidsbemiddeling, hebben vaak nog wél
een mensgerichte aanpak. Dat blijkt uit de praktijk, uit werkbezoeken en uit positieve verhalen van cliënten.Deze nuance willen we hier graag aanbrengen. Maar ook bij deze kleinschalige bedrijven en organisatiesstaan ze vaak niet te juichen bij de komst van marktwerking in hun sector
Een aantal reacties van mensen die "gebruik" hebben gemaakt van deze reintegratiebrureau's:Het zwarte gat
De afgelopen zes jaar is door de overheid € 7,7 miljard besteed aan commerciële reïntegratie. Deze
miljarden gingen naar ruim 2100 reïntegratiebedrijven. Onderzoek van de SP naar tien grote reïntegratiebedrijven toont aan dat deze bedrijven weigeren om openheid van zaken te geven over de besteding van het belastinggeld. Het nettoresultaat van reïntegratie is niet bekend. Het is niet duidelijk hoeveel mensen na een reïntegratietraject aan het werk zijn. Bij mensen die wel werk hebben gevonden, is onduidelijk of dat dankzij reïntegratie was of dat het hen op eigen kracht ook zou zijn gelukt. In een aantal gevallen leverde een reïntegratietraject zelfs een vertraging op, omdat mensen tijdens een traject stoppen met zoeken naar werk.
Wij hebben geconstateerd dat steeds meer reïntegratiebedrijven onderdeel of eigendom zijn van een
uitzendbedrijf. Deze constructie maakt het mogelijk om dubbel geld te verdienen. Het reïntegratiebedrijf
krijgt betaald omdat het iemand via het eigen uitzendbedrijf aan het werk heeft ‘geholpen’. En het
uitzendbedrijf verdient weer aan het uitzenden of detacheren van deze persoon. Op grond van de ruim 200 meldingen en de volgende analyse van de reïntegratiesector komen wij tot de conclusie dat de vele miljarden niet goed worden besteed en uit het zicht zijn verdwenen. Sinds 2004 is er niets verbeterd.
Begeleiding niet op maat, maar onder de maat
Veel deelnemers maken melding van veel wisselingen in de begeleiding, waardoor mensen steeds
opnieuw hun verhaal moeten doen. Sommige mensen worden van bedrijf naar bedrijf, van traject naar
traject gestuurd, zonder enig positief resultaat. Veel mensen voelen zich niet serieus genomen of begrepen
door het reïntegratiebedrijf. Naar goede voorstellen van de cliënten zelf wordt niet geluisterd. Cursussen
en begeleiding zijn van een lage kwaliteit en niet ‘op maat’ toegesneden op de situatie van de individuele
cliënt. Werkervaringen die wel via reïntegratiebedrijven met werktrajecten worden opgedaan, blijken vaak
niet relevant te zijn voor werkgevers. Er is geen professionele begeleiding voor mensen met een handicap
of chronische ziekte; met hen wordt geen rekening gehouden, want ‘iedereen kan werken’. Het komt zelfs
voor dat verplichte reïntegratietrajecten mensen van het werk houden, terwijl er wel passend werk is.
Als u nu denkt dat zijn allemaal suffertjes, die te stom zijn om....nou nee hoor:Citaten uit de meldingen:
“Mijn begeleider van de gemeente ken ik alleen van naam en van de intake een jaar geleden.”
“Destijds is me dit reïntegratiebedrijf toegewezen. Ik ben daar in totaal misschien vier keer
geweest. Niet voor mijzelf, maar omdat er elke keer nieuwe mensen op mijn ‘zaak’ werden gezet en zij mij
graag wilden leren kennen.”
“Bij Fourstar in Rotterdam moet ik de hele werkweek door (vijf dagen, 30 uur lang) simpel in- en ompakwerk
doen. Ze zeggen dat ze je aan een baan gaan helpen, maar in feite ben je gewoon een goedkope
productiekracht die onder het minimumloon werkt (zonder enige bonus bovenop de uitkering). Het is een traject voor zes maanden. Ze noemen dit een Arbeidstrainingscentrum (ATC), maar van begeleiding –laat staan training – is nauwelijks sprake. Soms legt men niet eens uit hoe je een bepaalde taak moet
uitoefenen, waardoor je het zelf moet uitzoeken en er uiterst chaotisch en ongeorganiseerd gewerkt wordt.
Het lijkt eerder bezigheidstherapie dan echt werk, ook al wordt het werk gedaan voor diverse commerciële
opdrachtgevers.”
Het gehele rapport is hier te lezen:“Persoonlijke situatie: academicus, bijna gepromoveerd. Sinds mei 2007 werkloos; contract liep af... Nu word ik door sociale zaken gedwongen aan het Work First Project mee te doen. Een verplicht onderdeel van de begeleiding betreft het verrichten van werkzaamheden bij de Dienst Sociale Werkvoorziening (DSW). Deze situatie vind ik ronduit schandalig en uiterst vernederend. Ik ben me rot geschrokken. De communicatie met de consulent van sociale zaken verliep slecht. Geen begrip voor mijn situatie.”
http://www.sp.nl/service/rapport/rappor ... ie-def.pdf" onclick="window.open(this.href);return false;