Ik wou het in dit topic speciaal over oorlog hebben. Niet over geweld, doodslag etc...Ook niet over de talrijke oorlogsmetaforen (oorlog tegen drugs, jihaad tegen je zwakheden etc...)
Oorlog is een speciale vorm van geweld. Het vereist concentratie van middelen (massificatie) en de opbouw van een sociale machine. Je kan dieren in een situatie brengen dat ze gaan vechten, en het vechten laten toenemen door die situatie verder op de spits te drijven, maar daarom vormen ze nog geen sociale organisatie die massaal en doelgericht soortgenoten ombrengt. Voor zover ik weet vindt men enkel bij mieren iets wat op een oorlog in de bovengenoemde zin lijkt. Bij alle andere dieren die ik ken treft men ook geweld binnen de soort aan, maar geen oorlog in de hier gebruikte betekenis.
Verschillende posters zeggen “oorlog zal altijd bestaan”. Maar hiervoor voert niemand een logische argumentatie aan. Het voelt gewoon waar, maar mist logische of historische grond. Integendeel, de gedachte dat dingen zullen zijn zoals ze waren is een intuitie die het dagelijks leven vergemakkelijkt, maar door de geschiedenis aanhoudend weerlegd wordt. Zonder twijfel dachten de Minoers dat de mensheid altijd met bronzen zwaarden zou vechten, dachten de Germanen dat er altijd mensenoffers zouden nodig zijn, en dachten je overgrootouders dat jouw jeugd ongeveer zoals de hunne zou verlopen. Maar alles verandert, zoals Heraclitus zei.
heeck schreef:Of anders gelezen: stel je in feite niet dat het voorkomen van oorlog "gewoon" een zaak is van een utopistisch goed werkend economisch (verdelend) systeem?
Het Kan een werkend systeem geweest zijn. Wat ik misschien te weinig benadrukt heb is dat oorlog gruwelijker is geworden met de toename van de bevolking en de intensifiering en industrialisering ervan. Ik noemde Chlodovech, maar ook in primitieve stammen met extensieve landbouw hebben antropologen vastgesteld dat oorlogen dikwijls een erg lage menselijke kost hadden (soms enkele gekwetsten) maar er wel voor zorgde dat de bevolking optimal verspreid werd over de beschikbare oppervlakte. Tot de middeleeuwen zijn er misschien batige oorlogen geweest en andere. In de moderne tijd zijn oorlogen niet meer redelijk te verdedigen. Ze brengen enkel verderf.
Dat is trouwens ongeveer wat Bertrand Russell en Albert Einstein hebben gesteld in hun
1955 Manifesto, maar toegespitst op een grote kernoorlog: “de aard van de oorlogswapens bedreigen de toekomst van de mensheid, daarom kan geen doel meer nagestreeds worden door een wereldoorlog”. Ikzelf meen dat als we ons beschaafd willen noemen, zelfs als de mensheid niet uitsterft, mensenlevens niet mogen geofferd worden op een krankzinnige schaal.
heeck schreef:Verder is die Spartaanse samenvatting van je dat oorlog een voortzetting is van tekort opvallend op Darwiniaanse leest geschoeid. Misschien moet oorlog ook wel worden gezien als de migratie van de achtergestelden naar de welgestelden, om daar hun achterstand op te vullen (Tinbergen), waarbij ze dan worden tegengehouden.
Dat was misschien ooit een werkbaar systeem, maar vandaag onbruikbaar. Als je redelijk zou vaststellen dat de achterstand er is en tot oorlog zal leiden (want impliciet doe je dat met deze opmerking), waarom daar dan niet aan verhelpen met de rede ipv met oorlog? Komt na bewust wórden niet bewust handelen? De genen? Hebben we nu ook al een ik-snap-het-gen en een maar-ik-kan-het-niet-helpen-gen?
Waarbij ik niet pleit voor evenredig verdeelde schaarste, maar bvb voor door bevolkingsdaling mogelijk gemaakte welvaart?
lost and not found yet! schreef:Is er trouwens ooit in de wereldgeschiedenis een oorlog geweest waar een van de partijen er "beter"uitkwam dan de andere? Oorlog is toch altijd een verlies-verlies situatie?
Dat hangt ervan af hoe hoog men een mensenleven schat. We aanvaarden enkele duizenden doden per jaar om autoverkeer te hebben. Maar zelfs met die normen kan vandaag een normaal denkend mens geen nut meer zien in het beginnen van een oorlog (tenzij hij of zij natuurlijk denkt dat er aan de eigen kant geen doden gaan vallen, zoals de US aan het begin van de Irak-oorlog).
heeck schreef:Vermindering van grenzen om oorlogen te voorkomen lijkt me juist een kwasi-logische redenering. Op zijn minst mag dan worden betoogd waarom Tito zijn grensverminderende aktiviteit toch heeft gefaald.
Waarom vind je dat Tito daarin gefaald heeft? Na zijn dood is net bewezen dat hij het bij het rechte eind had, en werd ook meteen bewezen dat grenzen enkel frontlijnen zijn, dat oorlogen ontstaan uit tekort en dat moderne oorlogen door niemand gewonnen worden.
