Is het vrije denken groen en links?

[Georgie]

Ik denk dat Churchill democratie als bestuursvorm,in vergelijking met theocratie, monarchie e.d. bedoelde.
Maar Tiberius Claudius zegt dat Churchill dat nooit gezegd schijn te hebben. En hij kan best gelijk hebben. Het gebeurt vaker dat beroemdheden uitspraken in de mond gelegd krijgen die zij nooit gedaan hebben. Maar hoe dan ook: ik denk dat het citaat op zich heel terecht is.

Volgens mij is vrijdenken denken zonder dogma, dus ook geen "groen" of "links" dogma. Het kan wel groene en linkse ideeën opleveren, zowel als "anti-groene" en rechtse.

Zo denk ik er ook over en als er dan met alle geweld een etiket op geplakt moet worden, laat het dan een blanco etiket zijn

[Georgie]

vrijdenken is denken op basis van rede, logica en dat soort dingen

Klopt, maar je vergeet het belangrijkste kenmerk: onafhankelijk, niet gehinderd door meningen en denkbeelden van anderen.
Het hoeft niet altijd even rationeel te zijn. Emoties, associaties en vooroordelen kunnen ook een rol spelen, al zal de ware vrijdenker proberen die vooroordelen bij zichzelf zoveel mogelijk te elimineren.

[Bonjour]

Ik denk niet dat vrijdenken beweegt in de richting van groen of links, maar dat groen en links in de richting van het vrijdenken zijn gegaan.

[appelfflap]

Klopt, maar je vergeet het belangrijkste kenmerk: onafhankelijk, niet gehinderd door meningen en denkbeelden van anderen.

wetenschap, objectiviteit, ... hoort daar natuurlijk ook bij (dat lijstje kan nog langer worden). Het subjectieve zou je moeten proberen uit te schakelen maar ge moet beseffen dat niemand dat 100% kan. het ene thema ligt je nauwer aan het hart als een ander thema en voel je je sneller persoonlijk aangesproken. Bij die thema's is het moeilijk om uw subjectief gevoel uit te schakelen.

elke politieke strekking is een ideologie daar is niets mis mee. ik zie niet hoe groen of links naar vrijdenken zouden opschuiven.

[Peter van Velzen]

elke politieke strekking is een ideologie daar is niets mis mee. ik zie niet hoe groen of links naar vrijdenken zouden opschuiven.

Ik denk dat ze dat in Nederland enigzins gedaan hebben. Dat komt waarschijnlijk omdat hun ideeën al enigzins in een richting gingen die nu wetenschappelijk ondersteund wordt. (geld vooral voor groen). Maar die wetenschappelijk ondersteunde ideeën worden nu uiteraard ook door andere partijen omarmt, waardoor groen en links zich dat gebied weer minder onderscheidenen hun eigen dogma's meer opvallen. Ondertussen schuift de bevolking meer op richting het vrij van wetenschappelijke inzichten denken. Dogma's maken plaats voor complottheorieën. En we zijn weer even ver van huis. (het huis van het vrijdenken).

[appelfflap]

wetenschap is een objectief gegeven maar daar kun je doorgaans, zeker op politiek ideologisch vlak, heel veel kanten mee uit.

nu goed, in vlaanderen staat groen vol van dogma's, logisch aangezien het een politieke ideologie is.

[Georgie]

Het vrije denken kenmerkt zich in de allereerste plaats door onafhankelijkheid. Vrij van aangeleerde dogma’s of ideologieën. Die vormen toch een kader dat uiteindelijk dodelijk is voor het vrije denken. Het vrije denken is alert op en kritisch tegenover de eigen vooroordelen. Het vrije denken kenmerkt zich ook door een open mind, buiten de eigen bubbel kijken en denken, naar anderen luisteren en hun denken verwerpen of in het eigen denken inpassen (dat is wat anders dan het denken van anderen klakkeloos overnemen). Complottheorieën maken volgens mij bij de ware vrijdenker weinig tot geen kans. Een vrijdenker denkt. Een complotdenker fantaseert.
Wetenschap is een vak dat je uitoefent. Het vrije denken is een manier van denken, een leefstijl.
Ik denk dat wetenschap na het vrije denken komt. Zonder vrijdenken komt men niet tot wetenschap en de wetenschapper die het vrije denken opgeeft verengt zijn blikveld en functioneert minder goed. Serendipiteit heeft de wetenschap vaak flink vooruit geholpen, maar werkt alleen als de wetenschapper out of the box –dus vriij– denkt.
Wetenschap is een vorm van handelen. Onderzoeken, experimenteren, controleren, creatief denken. Daar is veel (vrije) denkkracht voor nodig, maar wetenschap is geen kenmerk van die vrije denkkracht. Het is andersom.
Het vrije denken kan uiteraard tot een standpunt leiden. “Groen” en/of “rood” “links” of “rechts”, progressief of conservatief. Maar dat standpunt is altijd het product van een onafhankelijk –vrij– denkproces.

Een vreemde paradox: dogma’s en ideologieën zijn het resultaat van een proces van vrij denken. Marx was een vrijdenker, Luther en Calvijn op hun manier ook. Abraham, de man Jezus van Nazareth (als dat een historische persoon was) en Mohammed misschien ook wel. Maar zodra hun denkbeelden uitgekristalliseerd waren, er dogma’s geformuleerd waren, ze tot ideologieën ontwikkeld waren, werden ze dodelijk voor het vrije denken. (vaak letterlijk)

[vegan-revolution]

Wetenschappelijke methoden werken en leveren daadwerkelijk iets op via diegenen die ze hanteren.

Maar wetenschap en wetenschappers zijn 2 verschillende zaken. Er zijn vast wetenschappers die zuiver en integer wetenschappelijk onderzoek bedrijven. Maar wetenschappers op de loonlijst van miljardenbedrijven wekken mijn argwaan.

Neem bijvoorbeeld :

'Suikerindustrie laat wetenschappers rooskleurig beeld schetsen'

En zo zijn er nog wel meer van dit soort voorbeelden. Uiteindelijk achterhaalt de waarheid de leugen wel, maar corrupte wetenschappers in dienst van "belanghebbenden" kunnen een leugen heel lang overeind houden. Er moet immers geld verdiend blijven worden.

Het hanteren van wetenschappelijke methoden zullen vrijdenkers zonder uitzondering toejuichen. De vraag is echter of de keuze welk soort onderzoek wel gefinancierd dient te worden en welk soort onderzoek niet de focus binnen de wetenschappelijke wereld scheef trekt, waardoor bevindingen die anders wel gedaan hadden kunnen zijn nu achterwege blijven. Wat er binnen de wetenschappelijke wereld gebeurt lijkt daardoor "cultuurgebonden" hetgeen knaagt aan de objectiviteit.

Maar om de vraag te beantwoorden : mijns inziens heeft vrijdenken geen (politieke) kleur.

[Georgie]

Ach ja, commercie en corruptie…
Het is geen toeval dat de Griekse god Hermes de god was van de handel én de dieven.
Maar wat heeft dat met het vrije denken te maken?

[vegan-revolution]

Maar wat heeft dat met het vrije denken te maken?

Vrijdenken (iets anders dan steeds maar lukraak ergens een slag naar slaan) heeft mijns inziens te maken met kritisch blijven en het steeds maar blijven stellen van vragen en zaken in twijfel blijven trekken. Er is geen eindstation. Daarbij een pogen om allerlei soorten van bedrog en misleiding (ook zelfmisleiding) te ontmaskeren. En verder mijns inziens ook onderzoeken met daarbij detective-methoden en wetenschappelijke methoden als weegschaal. Verder pogen om mogelijke (soms breed maatschappelijk gedragen) blinde vlekken op te sporen.

[Georgie]

Vrijdenken (iets anders dan steeds maar lukraak ergens een slag naar slaan)

Uiteraard.
Wat betreft de rest van je opmerkingen, daar ben ik het maar zeer ten dele mee eens. Kritisch zijn: Ja, absoluut. Maar lang niet iedereen is in staat er detective-achtige methoden op na te houden. Daarom: Alles wat je noemt: ja daar is een zekere mate van vrijdenken voor nodig (hoewel, in tegenstelling tot wat de televisie met haar politieseries ons wil laten geloven worden er in werkelijkheid veel misdaden opgelost door gewoon de daarvoor geldende methoden en protocollen toe te passen. Daar zit niet heel veel vrijdenkerij bij.) En nogmaals ja, maar niet uitsluitend en niet altijd. Gun jezelf ook eens het genoegen lekker onkritisch van de situatie te genieten (als ik op een familiefeestje ben ga ik me niet kritisch zitten afvragen of alle geboden versnaperingen wel milieuvriendelijk en slaafvrij geproduceerd zijn bijvoorbeeld).
Vrijdenken is ook geen actief denkproces dat je bewust toepast. Zo van: “Laat ik dit probleem nou eens zorgvuldig vrijdenkend proberen op te lossen” of zoiets. Er zit iets onopzettelijks in. Iets onconventioneels, het is onafhankelijk denken. Niet automatisch met de kudde meelopen. Voorbeeldje: Toen de coronacrisis uitbrak met een eerste lockdown joeg er een golf van hamsterwoede over ons land. Kuddegedrag waar ik mij altijd over verbaasd heb. En nog veel meer over wát er werd gehamsterd: rijst, pasta en toiletpapier.
En wat betreft de soms breed gedragen blinde vlekken: Ik gun iedereen zijn eigen blinde vlekken, zolang ze mij niet in mijn vrijheid van denken en doen belemmeren en ik koester die van mezelf.
Er is alleen één wereldwijd breed gedragen blinde vlek die ik graag de wereld uit geholpen zou zien: die voor het zwaar negatieve karakter van religie, en dan vooral van de abrahamitische geloofsstromingen. “De kerk (“moskee”, “synagoge”) Heeft zeer ten onrechte het imago van een hoge morele standaard. Het tegenovergestelde is waar.

[vegan-revolution]

Niet automatisch met de kudde meelopen.

Dat is vermoedelijk inderdaad de essentie (of een essentie).

En dat er niet altijd sprake is van een vooropgezette strategie, maar juist van een spontaan proces, kan ik ook wel met je eens zijn.

Het in verminderde mate vertonen van kuddegedrag houdt, vermoed ik, verband met een hogere intelligentie ten opzichte van diegenen die meer kuddegedrag vertonen. Al zijn we geen van allen geheel vrij van kuddegedrag, vrees ik.

Er is alleen één wereldwijd breed gedragen blinde vlek die ik graag de wereld uit geholpen zou zien: die voor het zwaar negatieve karakter van religie, en dan vooral van de abrahamitische geloofsstromingen. “De kerk (“moskee”, “synagoge”) Heeft zeer ten onrechte het imago van een hoge morele standaard. Het tegenovergestelde is waar.

Ook dat ben ik (uiteraard) met je eens. Al zou ik de gevolgen van (bijvoorbeeld) het hanteren van een kastenstelsel ook niet uit willen vlakken.

[Georgie]

Het in verminderde mate vertonen van kuddegedrag houdt, vermoed ik, verband met een hogere intelligentie ten opzichte van diegenen die meer kuddegedrag vertonen. Al zijn we geen van allen geheel vrij van kuddegedrag, vrees ik.

Tsja, de mens is en blijft een kuddedier, ongeacht zijn intelligentie. Over dat intelligentieniveau in relatie tot vrijdenken durf ik geen uitspraak te doen.

En het kastenstelsel: Dat komt ook uit (een) religie voort. En uiteraard hebben de geestelijken van die religie zichzelf op de top van de pyramide geplaatst. Net als in het christendom, de islam en het Joodse geloof. Vertegenwoordiger op aarde zijn van zo'n onkenbare en almachtige bovennaardse entiteit levert automatisch een machtspositie op. Daar gaat het nu net om. Ook in het christendom, ook in onze westerse wereld, al speelt men het heel subtiel door zich achter "politieke" partijen te verschuilen en zo achter de schermen macht te blijven uitoefenen. Ook in ons eigen kleine o zo beschaafde landje.

[vegan-revolution]

Over dat intelligentieniveau in relatie tot vrijdenken durf ik geen uitspraak te doen.

Ik doe óók geen harde uitspraak. Ik uit slechts een vermoeden. En intelligentie is een lastig begrip. Zo lijken er bijvoorbeeld mensen te zijn met een hoge zogenaamde "sociale intelligentie" maar die bijvoorbeeld minder goed scoren met wiskundige puzzels.

[vegan-revolution]

En het kastenstelsel: Dat komt ook uit (een) religie voort.

Inderdaad. Maar aangezien je de focus legde op "vooral abrahamitische geloofsstromingen" meende ik daar toch wel een kanttekening bij te kunnen plaatsen.

Wat expansiedrift betreft lijken aanhangers van het jodendom slechts aanspraak te willen maken op "het beloofde land". Het aantal mensen dat zich conformeert aan het kastenstelsel lijkt bovendien groter dan de aanhangers van het jodendom. Zelfs binnen Israël is er een aanzienlijk deel (ongeveer 40%) van zogenaamde "seculiere joden". Zie bijvoorbeeld Secular Jews.